30 Saniyede Özet
Ağız kanseri erken dönemde ağrısız olabilir. Üç haftadan uzun süren ağız yarası; kalıcı beyaz veya kırmızı leke; ağız, boyun ya da boğazda şişlik; yutma veya konuşma güçlüğü değerlendirilmelidir. Bu bulguların çoğu kanser dışı nedenlerle de oluşabilir. Erken değerlendirme, kanser varsa tedavinin daha kolay olmasına yardımcı olabilir.
Kim ne zaman şüphelenmeli?
Ağız yaraları çok yaygındır. Çoğu aft ya da tahrişe bağlıdır ve bir iki hafta içinde iyileşir.
Ayırt edici nokta süredir. Üç haftayı geçen ve gerilemeyen bir lezyon değerlendirilmelidir.
İkinci ayırt edici nokta görünümdür. Zeminden kabarık, kenarı sertleşmiş, kolay kanayan yaralar daha dikkat çekicidir.
Gözden kaçan belirtiler
Aşağıdaki bulgular sık sık başka nedenlere yorulur:
- Ağız içinde silinmeyen beyaz (lökoplaki) veya kırmızı (eritroplaki) leke
- Yutarken takılma hissi ve ses değişikliği
- Dilde uyuşma veya tek taraflı hareket kısıtlılığı
- Nedensiz sallanan diş, protezin aniden oturmaması
- Boyunda ağrısız, sert ve büyüyen şişlik
Bu belirtilerden biri üç haftadan uzun sürüyorsa randevu alın.
Risk faktörleri
En güçlü iki risk sigara ve alkoldür. İkisi bir arada kullanıldığında risk çarpan etkisiyle artar.
Diğer başlıklar arasında nargile ve dumansız tütün ürünleri, betel/areca cevizi çiğnemek ve bazı HPV enfeksiyonları yer alır. Dudak için uzun süreli güneş maruziyeti de ayrı bir risk etmenidir.
İyi haber şu: bu faktörlerin çoğu değiştirilebilir. Sigarayı bırakmak riski zamanla belirgin biçimde düşürür.
Ağzınızda değişiklik fark ederseniz
Günlük bakım sırasında yeni bir değişiklik fark ederseniz iyi ışıkta bölgeyi kontrol edin ve başlangıç tarihini not edin.
- Dudakları çevirip iç yüzeye bakın.
- Yanak içini iki tarafta da kontrol edin.
- Dili dışarı çıkarın, üst yüzeyi ve iki yanı inceleyin.
- Dilin altını ve ağız tabanını görün; burası sık atlanır.
- Boynu parmak uçlarıyla tarayın; şişlik arayın.
Bu gözlem bir tarama testi değildir ve diş hekimi muayenesinin yerini tutmaz.
Tanı süreci nasıl işler?
Hekim önce muayene eder. Şüpheli lezyondan biyopsi alınır; bu, tanının kesin adımıdır.
Sonuca göre görüntüleme istenebilir. Tedavi planı cerrahi, radyoterapi ve gerekirse ilaç tedavisini içerir.
Rutin diş muayenesi, kişinin fark etmediği ağız değişikliklerinin görülmesi için bir fırsattır; şüpheli lezyonun kesin tanısı biyopsiyle konur.
Bu içerik bilgilendirme amaçlıdır ve bireysel tıbbi tavsiye yerine geçmez.
