30 Saniyede Özet
Hava yolu bir besinle tam tıkandığında kişi konuşamaz, öksüremez ve morarmaya başlar — bu bir acildir. Bilinci açık yetişkin/çocukta önce sırta vuruşlar, ardından karına bası (Heimlich manevrası) uygulanır. Bebeklerde teknik farklıdır. Kişi öksürebiliyorsa müdahale etmeyin, öksürmesine izin verin; öksürük en etkili temizleme yoludur.
Acil: Kişi nefes alamıyor, konuşamıyor veya morarıyorsa hemen 112'yi arayın ve manevraya başlayın.
Yetişkin/Çocukta Adımlar
Kişinin arkasına geçin, bir elinizi yumruk yapıp göbeğin biraz üstüne yerleştirin, diğer elinizle kavrayın ve içe-yukarı doğru hızlı baskılar uygulayın. Beş sırt vuruşu ve beş karın bası dönüşümlü uygulanabilir. Tıkanıklık açılana ya da kişi bilincini kaybedene kadar sürdürün; bilinç kaybında CPR'a başlayın ve 112'yi bilgilendirin.
Bebeklerde Fark
1 yaş altı bebekte karın bası uygulanmaz. Bebek yüzüstü, baş aşağıda kolun üzerinde tutulur; kürek kemikleri arasına beş sırt vuruşu, ardından göğüs ortasına iki parmakla beş bası yapılır.
Sık Sorulan Sorular
Öksüren kişiye Heimlich yapılır mı? Hayır. Etkili öksürük varsa engellemeyin, sadece gözlemleyin.
Hamileye/obez kişiye nasıl yapılır? Karın yerine göğüs (sternum) basısı tercih edilir.
Kaynaklar
- İlk yardım ve resüsitasyon kılavuzları
- DoktorClub Acil Tıp & İlk Yardım arşivi
Bu içerik bilgilendirme amaçlıdır; sertifikalı bir ilk yardım eğitimi almanız önerilir.
Yetişkinde ve çocukta hava yolu tıkanıklığında saniyeler önemli. Heimlich manevrasının doğru uygulanışı, bebeklerde farkı, ne zaman 112 aranmalı ve yapılmaması gerekenler — hayat kurtaran ilk yardım rehberi.
