Trakeotomi havayolunda ölü boşluğun azaltılması, pulmoner temizliğin sağlanması ve uzamış entübasyona bağlı trakeal stenozun önlenmesi için uygulanan bir prosedürdür. COVID-19 hastalarında trakeotominin nasıl yapılması gerektiği konusunda yeterli deneyim mevcut değildir. Bu konuda standartların belirlenmesi sağlık çalışanlarına bulaşının en aza indirilmesi açısından önem taşımaktadır. Bu eğitim videosunda, COVID-19’lu bir hastada işlemin basamaklarının anlatılması, karşılaşılan zorlukların ve çözüm yolları hakkındaki önerilerimizin paylaşılması ve güvenlik önlemlerinin vurgulanarak sağlık çalışanlarına bulaşı riskinin azaltılması amaçlanmıştır.
İşlemin basamakları ve Öneriler:
- Yoğun Bakım Ünitesi hekimleri ve Kulak Burun Boğaz Hastalıkları hekimleri COVID-19 pozitif hastada trakeotominin uygunluğunu istişare ederler.
- İşlemden bir gün önce Anestezi ekibi ve KBB ekibi işlemin tüm basamaklarının değerlendirileceği bir toplantı yapar.
- Trakeotomi esnasında ekipler arasında iletişim zor olacağından (kişisel koruyucu ekipmanlar ve varsa motorlu hava temizleyici respiratör nedeniyle) bu basamaklar işlemden hemen önce tekrar gözden geçirilir.
- Prosedürün doğru, hızlı ve güvenli olmasını sağlamak için mevcut olan en deneyimli hekimler ve yardımcı sağlık personelleri görev almalıdırlar.
- Mümkün olan en az sayıda ekip üyesi ve personel görev almalı, gereksiz ekip üyeleri azaltılmalıdır.
- Uygun kişisel koruyucu ekipman (KKE ) kullanımı olmazsa olmazdır.
- Mümkün ise ekip üyeleri KKE olarak motorlu hava temizleyici respiratör de kullanmalı ve işlem negatif basınçlı bir odada uygulanmalıdır.
- Kaflı ve fenestrasız trakeotomi kanülü kullanılmalı, kafın sağlamlığı işleme başlamadan önce kontrol edilmelidir.
- Kafın şişirileceği enjektör hazır bir şekilde kanüle takılı olmalıdır.
- İşlem esnasında hastanın tam kürarize olması önerilir.
- Trakeaya pencere açılırken endotrakeal tüpün kafını patlatmamak için her türlü özen gösterilmelidir.
- Trakea kesisi yapılmadan hemen önce entübasyon tüpü derine-bronşlara doğru ilerletilir. Böylelikle hem anestezi devresi hala kapalı devre olarak kalmış olur (dış ortama hava kaçağı olmaz) hem de endotrakeal tüp kafının yanlışlıkla patlatılma ihtimali azaltılmış olur.
- Mümkünse, trakea kesisi yapılmaya başlanmadan hemen önce ventilasyon tamamen durdurulur. Hastanın durumundan dolayı ventilasyonu tamemen durdurmak mümkün olmayacaksa düşük akımlı ventilasyona geçilir.
- Ventilasyon tamemen durdurulduysa, trakeal pencere açılmadan hemen önce endotrakeal tüp klemplenir.
- Cerrahi ekip trakeal pencereyi açarken bu esnada hastaya takılacak olan trakeotomi kanülüne anestezi devresi takılır.
- Endotrakeal tüp çekilir ve hazırlanmış olan kanül trakeotomiden yerleştirilir. Kaf hızlıca şişirilir. Ventilasyon başlatılır.
- End-tidal CO2 ölçümü ile ventilasyonun sağlandığı kontrol edilir.
- Kaftan sızıntı olmadığından ve kanülün yerine sabitlendiğinden emin olunur.
- Aerosol ve buhar oluşumunu minimalize etmek amacıyla diatermi (koter) ve aspiratör kullanımından mümkün olduğunca kaçınılmalıdır.
COVİD-19 Hastalarında Trakeotomi Videosunu İzlemek İçin TIKLAYINIZ
COVİD-19 Hastalarında Trakeotomi Tam Metni Okumak İçin aşağıdaki linki tıklayınız
