Çin'in bir bölümünün dış dünyayla bağlantısını kesilmesine, sınırların kapatılmasına neden olan ve şu an için yalnızca “koronavirüs” olarak bilinen virüsün henüz gerçek bir ismi bulunmuyor.
Koronavirüs olarak anılıyor olsa da, aslında bu isim virüsün bağlı olduğu grubun adı. Virüs geçici olarak 2019-nCoV olarak isimlendirildi, ancak konunun uzmanları dışında kalan kişilerin bu ismi hatırlaması çok güç. Peki bu virüse isim koymak neden bu kadar uzun sürüyor?
Johns Hopkins hastanesinden Crystal Watson, "Önce tedaviye odaklanıldığı için, virüse isim koymak böyle durumlarda sonraya bırakılabiliyor. Ancak bir an önce isim vermenin de önemli tarafları var.” diyor.
Bilim insanları, bu virüsü diğerlerinden ayırmak için "yeni koronavirüs" olarak isimlendirmişti. Bunun sebebi, mikroskoptan bakıldığı zaman virüsün çevresinde taç benzeri bir oluşum görülüyor. “Corona” latince taç anlamına geliyor.
Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ), virüse geçici olarak 2019-nCoV denilmesini önermişti. '2019' virüsün ortaya çıktığı yıl, 'n' yeni, 'CoV' da koronavirüsün kısaltmasıydı.
“Çin Virüsü” gibi isimler tehlikeli
Teknik tanımın genel kullanıma giremeyişinin yol açtığı sorunlara dikkat çeken Crystal Watson, "Buradaki tehlike, insanların isimlendirme yaparken, belli bir toplumu hedef yapabilecek şekilde, örneğin “Çin Virüsü" gibi isimler kullanması. Doktor Watson, sosyal medyada böyle gayri resmi isimlerin hızla dolaşıma girebileceği uyarısını da yapıyor.
Virüsü isimlendirme görevi, Uluslararası Virüs Sınıflandırma Kurumu'nun sorumluluğunda. Ancak önceki deneyimler, kurumu dikkatli hareket etmeye itiyor. 2009 yılında H1N1 ismi verilen virüs, "domuz gribi" olarak yayılmış ve bu da örneğin, Mısır'da tüm domuz popülasyonunun itlafına yola açmıştı. Üstelik hastalık insanlar tarafından yayılıyordu. Resmi isimler de MERS örneğinde olduğu gibi sıkıntı yaratabiliyor. 2015 yılında tanımlanan MERS’in (Middle East Respiratory Syndrome) açılımı Orta Doğu Solunum Sendromu'ydu ve bu isim, belli bir coğrafi topluma karşı tepki oluşmasına neden oldu. Dünya Sağlık Örgütü de MERS ismini eleştirmişti.
Bunun sonucu olarak bir rehber hazırlandı. Buna göre, yeni isimlendirilecek koronavirüs şu öğeleri taşıyamayacak:
- Coğrafi bölge,
- İnsan ismi,
- Hayvan ismi ya da yiyecek adı
Bir kültüre ya da endüstriye de gönderme yapılmayacak. İsmin tıpkı SARS'ta (Şiddetli akut solunum yolu sendromu) olduğu gibi kısa ve tanımlayıcı olması isteniyor.
Çin'de 500'e yakın hayata mal olan virüsü isimlendirmek için çalışan 10 kişilik ekipte yer alan Profesör Benjamin Neuman, bir isim üzerinde karar kılındığını kaydetti.
Ekip şimdi yayınlanması için ismi, bir tıbbi dergiyle paylaştı. Açıklamanın bir iki gün içinde yapılması bekleniyor.
Profesör Neuman, buldukları ismin doğru karar olup olmadığını zamanın göstereceğini belirtiyor.
