Florida Atlantic Üniversitesi'ndeki araştırmacılar, bir kullanıcı için parmağa özel dokunsal geri bildirim sağlayan ve el becerisini önemli ölçüde artıran robotik bir el için bir sistem oluşturdu. Sistem, başparmak, işaret parmağı ve serçe parmakla kavranan nesneler için dokunsal geri bildirim sağlayarak, kullanıcıların robotik bir eli kontrol ederek iki nesneyi aynı anda, düşürmeden veya kırmadan, hatta nesneleri görmeden kaldırmasını sağlıyor. Araştırmacılar, teknolojinin robotik protezlerin kontrolünü artırabileceğini ve yeni bir el becerisi boyutu sunabileceğini umuyorlar.
Robotik protezler karmaşıklıkları ve kullanışlılıkları açısından ilerliyor, ancak tamamlayabilecekleri görevlerde hala sınırlılar. Örneğin, birçok protez kullanıcısı için müzik aleti çalmak veya klavyede yazı yazmak neredeyse imkansız olabiliyor. Bu sıkıntılar, bu tür cihazların sınırlı el becerisindeki sorunlarından sadece bir kısmı. Modern robotik, bu tür protezlerin bireysel parmak hareketleri üretmesine izin verebilse de, genellikle bunu, kullanıcıların etkileşimde bulundukları nesneyi parmağa özel olarak hissetmelerine izin vermek için uygun dokunsal geri bildirimle eşleştirmezler.
Araştırmacı Stella Batalama, “İnce hünerli kontrolün etkinleştirilmesi, çözülmesi oldukça karmaşık bir problemdir ve aktif bir araştırma alanı olmaya devam etmektedir, çünkü yalnızca insan kavrama kontrol niyetlerinin yorumlanmasını değil, aynı zamanda dokunsal duyuların tamamlayıcı dokunsal geri bildirimini de gerektirir. Bu yenilikçi çalışma ile araştırmacılarımız, üst uzuvları olmayan kişilerin aynı anda birden fazla işi yapmalarının veya protez ellerinin tüm maharetlerini kullanmalarının önünde şu anda önemli bir engel olan dokunma duyusu kaybını ele alıyorlar.” dedi.
Dokunsal geri bildirim, kullanıcının koluna, kavranan nesneye robotik parmak tarafından uygulanan kuvvetle orantılı bir kuvvet ileten üç yumuşak aktüatör içeren yumuşak bir robotik kol bandı aracılığıyla sağlanıyor. Kol bandındaki vibrotaktil uyarıcılar, kavranan nesne robotik el tarafından kırılırsa dahi bir sinyal veriyor. Cihaz, kol bandında karşılık gelen üç hava odası ile robotik eldeki başparmak, serçe parmağı ve işaret parmağı için geri bildirim sağlayabiliyor.
Şimdiye kadar, yaklaşımın robotik bir eli kontrol ederken kullanıcı becerisini geliştirdiği görülüyor. Çalışmaya katılan başka bir araştırmacı Moaed A., “Çalışmamızda gösterilen çok işlevli kontrol örnekleri, bir su şişesinin kapağını açmak için başparmak ve küçük parmak kullanılırken işaret ve orta parmaklar arasında sıkıştırılan bir kartın orantılı kontrolünü içeriyordu. Başka bir eş zamanlı kontrol gösterimi, küçük parmak aynı anda bir ışık anahtarını değiştirmek için kullanılırken üç parmakla kavranan bir top ile oldu.” diye çalışmalarından bahsetti.
Robotik protezler karmaşıklıkları ve kullanışlılıkları açısından ilerliyor, ancak tamamlayabilecekleri görevlerde hala sınırlılar. Örneğin, birçok protez kullanıcısı için müzik aleti çalmak veya klavyede yazı yazmak neredeyse imkansız olabiliyor. Bu sıkıntılar, bu tür cihazların sınırlı el becerisindeki sorunlarından sadece bir kısmı. Modern robotik, bu tür protezlerin bireysel parmak hareketleri üretmesine izin verebilse de, genellikle bunu, kullanıcıların etkileşimde bulundukları nesneyi parmağa özel olarak hissetmelerine izin vermek için uygun dokunsal geri bildirimle eşleştirmezler.
Araştırmacı Stella Batalama, “İnce hünerli kontrolün etkinleştirilmesi, çözülmesi oldukça karmaşık bir problemdir ve aktif bir araştırma alanı olmaya devam etmektedir, çünkü yalnızca insan kavrama kontrol niyetlerinin yorumlanmasını değil, aynı zamanda dokunsal duyuların tamamlayıcı dokunsal geri bildirimini de gerektirir. Bu yenilikçi çalışma ile araştırmacılarımız, üst uzuvları olmayan kişilerin aynı anda birden fazla işi yapmalarının veya protez ellerinin tüm maharetlerini kullanmalarının önünde şu anda önemli bir engel olan dokunma duyusu kaybını ele alıyorlar.” dedi.
Dokunsal geri bildirim, kullanıcının koluna, kavranan nesneye robotik parmak tarafından uygulanan kuvvetle orantılı bir kuvvet ileten üç yumuşak aktüatör içeren yumuşak bir robotik kol bandı aracılığıyla sağlanıyor. Kol bandındaki vibrotaktil uyarıcılar, kavranan nesne robotik el tarafından kırılırsa dahi bir sinyal veriyor. Cihaz, kol bandında karşılık gelen üç hava odası ile robotik eldeki başparmak, serçe parmağı ve işaret parmağı için geri bildirim sağlayabiliyor.
Şimdiye kadar, yaklaşımın robotik bir eli kontrol ederken kullanıcı becerisini geliştirdiği görülüyor. Çalışmaya katılan başka bir araştırmacı Moaed A., “Çalışmamızda gösterilen çok işlevli kontrol örnekleri, bir su şişesinin kapağını açmak için başparmak ve küçük parmak kullanılırken işaret ve orta parmaklar arasında sıkıştırılan bir kartın orantılı kontrolünü içeriyordu. Başka bir eş zamanlı kontrol gösterimi, küçük parmak aynı anda bir ışık anahtarını değiştirmek için kullanılırken üç parmakla kavranan bir top ile oldu.” diye çalışmalarından bahsetti.
Bu rehber yardımcı oldu mu?
DoktorClub’da Keşfet
