Bilim insanları, Tip 1 diyabetin küçük çocuklarda neden daha agresif ve ağır seyrettiğini sonunda ortaya koydu. Hastalık, bağışıklık sisteminin pankreastaki kan şekeri kontrolünden sorumlu beta hücrelerine saldırmasıyla gelişiyor. Yeni araştırmaya göre bu hücreler, özellikle 7 yaşından küçük çocuklarda hala gelişim aşamasında olduğu için çok daha savunmasız durumda.
Araştırmacılar, pankreasın çocukluk döneminde önemli bir gelişim sürecinden geçtiğini gösterdi. Bu yaşlarda beta hücreleri henüz küçük kümeler hâlinde bulunuyor veya tek tek hücreler olarak var oluyor. Bu erken gelişim dönemindeki hücreler bağışıklık saldırısına maruz kaldığında hızla yok ediliyor ve olgunlaşma şansı bulamıyor.
Buna karşılık, daha büyük yaşlarda beta hücreleri sayıca artıyor, olgunlaşıyor ve Langerhans Adacıkları adı verilen büyük yapılar halinde gruplaşıyor. Bu olgun hücre grupları bağışıklık sisteminin saldırısına karşı daha dayanıklı olduğu için hastalık daha geç yaşta başlayan kişilerde daha hafif seyrediyor. Bu fark, küçük çocuklarda hastalığın neden çok daha hızlı ilerlediğini açıklıyor.
Çalışma, Exeter Üniversitesi bilim insanları tarafından 250 donörden alınan pankreas örnekleri incelenerek yapıldı. Araştırma, bağışıklık sistemi saldırıya geçtiğinde küçük kümelerdeki beta hücrelerinin tamamen yok olduğunu, büyük kümelerde bulunanların ise kısmen direnerek az miktarda da olsa insülin üretmeye devam edebildiğini ortaya koydu.
Bilim insanları bu bulguların, Tip 1 diyabet tedavisinde yeni bir dönemin habercisi olabileceğini belirtiyor. Özellikle teplizumab gibi bağışıklık sisteminin saldırısını yavaşlatabilen immünoterapi ilaçlarının, beta hücrelerine olgunlaşmaları için zaman kazandırabileceği düşünülüyor. Bu ilaç İngiltere’de onay alsa da henüz NHS kapsamında erişilebilir değil.
Uzmanlara göre bu çalışma, çocuklarda Tip 1 diyabetin neden çok daha hızlı ilerlediğine dair eksik parçayı tamamlıyor. Bu bilgi, gelecekte hastalığın başlangıcını geciktirecek veya tamamen önleyebilecek tedavilerin geliştirilmesinin önünü açabilir. Araştırmacılar, erken tarama ve gelişmiş immünoterapilerin çocuklar için çok daha umut verici bir gelecek sunabileceğini vurguluyor.
