Brezilya’da 12.772 yetişkin üzerinde yapılan yeni bir araştırma, düşük ve kalorisiz tatlandırıcıların uzun vadede beyin sağlığı üzerinde olumsuz etkiler yaratabileceğini ortaya koydu. Araştırmaya göre, tatlandırıcıları en fazla tüketen kişilerde hafıza ve düşünme becerilerinde, en az tüketenlere kıyasla çok daha hızlı bir gerileme görüldü. Bu gerileme, beynin yaklaşık 1,6 yıl daha yaşlanmasına eşdeğer. Özellikle 60 yaş altındaki bireyler ve diyabet hastaları bu etkiden daha fazla etkilendi.
Araştırmada yedi farklı tatlandırıcı incelendi: aspartam, sakarin, asesülfam-K, eritritol, ksilitol, sorbitol ve tagatoz. Bu tatlandırıcılar; aromalı sular, gazlı içecekler, enerji içecekleri, yoğurt ve düşük kalorili tatlılar gibi işlenmiş gıdalarda yaygın olarak kullanılıyor. Çalışmada özellikle sorbitolün en yüksek oranda tüketildiği belirlendi. İlginç şekilde, yalnızca tagatozun bilişsel gerilemeyle bağlantılı olmadığı görüldü.
Katılımcılar ortalama sekiz yıl boyunca takip edildi ve bu süreçte düzenli olarak hafıza, dil ve düşünme becerilerini ölçen testlere tabi tutuldu. Bulgulara göre, en yüksek tatlandırıcı tüketimine sahip grup, en düşük tüketim grubuna göre %62 daha hızlı zihinsel gerileme yaşadı. Orta seviyede tatlandırıcı kullananlarda ise bu oran %35 oldu.
Yaş gruplarına göre yapılan analizde, 60 yaş altındaki bireylerde tatlandırıcı tüketiminin özellikle sözel akıcılık ve genel bilişsel becerilerde daha hızlı bir düşüşle ilişkili olduğu ortaya çıktı. 60 yaş üstü bireylerde ise benzer bir ilişki saptanmadı. Diyabet hastalarında tatlandırıcı kullanımı ile bilişsel gerileme arasındaki bağ, hastalığı olmayanlara göre daha güçlüydü.
Araştırmacılar, bu sonuçların tatlandırıcıların doğrudan beyin fonksiyonlarını zayıflattığını kesin olarak kanıtlamadığını, ancak güçlü bir ilişkiye işaret ettiğini vurguluyor. Çalışmanın başyazarı Dr. Claudia Kimie Suemoto, tatlandırıcıların şeker için sağlıklı bir alternatif olarak görülse de uzun vadede beyin sağlığına zarar verebileceğini belirtiyor. Daha kesin sonuçlar için farklı şeker alternatiflerinin de incelenmesi gerektiği ifade ediliyor.
