30 Saniyede Özet
Uykuda gelen baldır krampı çoğunlukla kısa sürer ve nedeni her zaman bulunamaz. Sıcak ortamda yoğun efor ve bol terlemeyle gelişen ısı krampı ise ayrı bir tablodur. Sık tekrarlayan, uzun süren veya şişlik, uyuşma ya da güçsüzlükle birlikte olan kramplar değerlendirilmelidir.
Kas neden birden kilitleniyor?
Kramp, kasın istem dışı ve ağrılı kasılmasıdır. Sıradan gece kramplarının mekanizması her kişide açıklanamaz; kas yorgunluğu ve sinir-kas kontrolündeki değişiklikler araştırılan olasılıklardır.
Sıvı kaybı ve bazı elektrolit bozuklukları krampla ilişkili olabilir; ancak sıradan gece kramplarında neden çoğu zaman belirsizdir. Sıcak ortamda yoğun çalışırken veya spor yaparken başlayan kramp, terlemeyle sıvı ve tuz kaybının eşlik ettiği ısı hastalığının bir belirtisi olabilir.
Kimlerde daha sık görülür?
Yaş ilerledikçe gece krampları daha sık görülür.
- Gebelik. Özellikle son üç ayda bacak krampları belirginleşir.
- Yoğun egzersiz. Özellikle sıcak ve nemli ortamda kası zorlamak ısı krampını kolaylaştırabilir.
- Bazı ilaçlar. Statinler ve idrar söktürücüler dahil bazı ilaçlar kramp ile ilişkili olabilir.
- Böbrek yetmezliği ve diyaliz. Sıvı-tuz değişimi krampı tetikler.
- Damar ve sinir sorunları. Bacak damar tıkanıklığı ya da bel fıtığı benzer ağrı yapabilir.
Atak sırasında ne yapmalı?
Kasılan kası nazikçe uzatmak en hızlı çözümdür.
- Bacağı düz tutun, ayak ucunu elinizle kendinize doğru çekin.
- Ayakta durabiliyorsanız topuğu yere basıp öne doğru hafifçe eğilin.
- Kası ovun; ılık duş ya da sıcak havlu gevşemeyi hızlandırır.
- Atak geçtikten sonra birkaç dakika yürüyün.
Ağrı kesici genelde gerekmez. Kramp zaten ilaç etki etmeden önce geçer.
Tekrarını azaltmak için
Gün boyu yeterli sıvı alın. Sıcak ortamda saatlerce yoğun eforla terliyorsanız suya ek olarak dengeli elektrolit içeren bir içecek veya atıştırmalık gerekebilir.
Akşam yatmadan önce nazik baldır germe hareketleri deneyebilirsiniz; bazı kişilerde atakları azaltabilir.
Yatakta çarşafı ayak ucunda gevşek bırakın. Sıkı örtü ayağı aşağı doğru sabitler.
Tuz tableti kullanmayın. Kalp veya böbrek hastalığınız varsa ya da tuz kısıtlı besleniyorsanız sıvı-elektrolit planını hekiminize sorun.
Acil: Bacakta ani şişlik, ısı artışı, kızarıklık ve nefes darlığı varsa krampla oyalanmayın. Bu tablo pıhtı düşündürür; 112'yi arayın ya da en yakın acile gidin.
Ne zaman hekime?
Gece krampları sık tekrarlıyor, uykuyu düzenli bozuyor veya öz bakımla düzelmiyorsa değerlendirme isteyin. Kasta erime, sürekli güçsüzlük ya da uyuşma eklendiyse de hekime başvurun.
Yeni bir ilaca başladıktan sonra kramplar ortaya çıktıysa ilacı kendiniz kesmeyin. Hekiminize danışarak dozu gözden geçirin.
Bu içerik bilgilendirme amaçlıdır ve bireysel tıbbi tavsiye yerine geçmez.
