'Hareket Yaşını Öğren' Kampanyası Ne Öneriyor?

Sağlık Bakanlığı'nın açıklamasına göre kampanyanın amacı, toplumda hareketsiz yaşamın kronik hastalık riskini artırdığı farkındalığını yaymaktır. "Hareket yaşı" kavramı, kişinin kas gücü, denge ve dayanıklılık gibi ölçütlere göre bedeninin ne kadar "genç" çalıştığını ifade eder. Bakanlık, bu kavramı sade bir mesajla halka ulaştırmayı hedefliyor: hareket etmek, takvim yaşından bağımsız olarak sağlığı korur.

WHO, düzenli fiziksel aktivitenin kalp hastalığı, tip 2 diyabet ve bazı kanser türleri riskini azalttığını belirtir. Hareketsiz geçen yıllar, kas kütlesinin ve denge yeteneğinin takvim yaşından daha hızlı gerilemesine yol açabilir. Bu da düşme riski ve bağımsızlık kaybıyla ilişkilendirilir.

Kesin bir "hareket yaşı" ölçer gibi tek bir test yoktur, ancak fiziksel kapasitenizi gösteren basit göstergeler şunlardır:

• Bir sandalyeden kaç kez arka arkaya kalkabildiğiniz
• Tek ayak üzerinde kaç saniye durabildiğiniz
• Merdiven çıkarken nefes darlığı yaşayıp yaşamadığınız
• Düzenli yürüyüş hızınız

Bu göstergeler zamanla kötüleşiyorsa, hareketsizlik biyolojik yaşlanmayı hızlandırıyor olabilir.

WHO ve American Heart Association, yetişkinlere haftada en az 150 dakika orta şiddette egzersiz önerir. Buna örnek olarak tempolu yürüyüş verilebilir; yüksek şiddette egzersiz için hedef ise 75 dakikadır. Buna haftada iki gün kas güçlendirme çalışması eklenmesi de tavsiye edilir. Az hareketle başlayan kişiler için günde 10 dakikalık kısa yürüyüşler bile faydalı bir başlangıçtır.

Acil: Egzersiz sırasında göğüs ağrısı, nefes darlığı, baş dönmesi veya bayılma hissi yaşarsanız hemen durun ve tıbbi yardım isteyin.

Kronik hastalığınız varsa veya uzun süredir hareketsizseniz, yeni bir egzersiz programına başlamadan önce hekiminize danışmanız güvenli bir adımdır.

Uzmanlar, aniden yoğun spora başlamak yerine kademeli artışı önerir. Günlük yürüyüş süresini haftalık birkaç dakika artırmak, sakatlanma riskini azaltırken sürdürülebilir bir alışkanlık oluşturur.