30 Saniyede Özet
Eylül 2026'da Seul'deki Dünya Akciğer Kanseri Konferansı'nda sunulan sonuç, ileri evre akciğer kanserinde yeni bir ilacı Keytruda'nın karşısına çıkardı. Araştırma yalnız Çin'de yapıldı ve ilacı tek başına verilen Keytruda ile karşılaştırdı. Üretici Akeso'nun açıklamasına göre, hastaların yarısının hayatta kaldığı süre ivonesimab grubunda yaklaşık sekiz ay daha uzundu. Bu, yaklaşık üç yıllık izlemin sonucu. Sonuç henüz başka uzmanların denetiminden geçip bir dergide yayımlanmadı. Tümöründe PD-L1 adlı proteinin düzeyi düşük olanlarda ve en sık akciğer kanseri tipi olan adenokarsinomda yarar belirsiz kaldı. İlaç Türkiye'de ruhsatlı da değil.
Keytruda ile yarış nasıl kuruldu?
Çin'deki 55 hastanede, daha önce ilaç tedavisi almamış yaklaşık 400 hasta kurayla iki gruba ayrıldı. Bir grup ivonesimab, öbür grup Keytruda aldı; iki ilaç da üç haftada bir damardan verildi. Kimin hangi ilacı aldığı hastalardan da doktorlardan da gizli tutuldu.
Keytruda, bağışıklık sisteminin kanser hücrelerine karşı frenini kaldıran bir immünoterapi ilacıdır. İvonesimab bu işi yaparken tümörü besleyen yeni damarların oluşmasını da engeller ve böylece iki ayrı etkiyi tek bir molekülde toplar.
İlk sonuç 2025'te The Lancet dergisinde yayımlanmıştı: Hastalığın kötüleşmeden geçen süresi ivonesimab grubunda yaklaşık iki kat uzundu. Ama asıl soru yanıtsızdı: Bu fark daha uzun bir yaşama dönüşecek miydi?
Sekiz aylık fark nereden çıktı?
Yanıt, hastaların yarısı üç yıldan uzun izlendikten sonra geldi. Keytruda grubunda hastaların yarısı 23 ay içinde hayatını kaybetti; ivonesimab grubunda bu eşiğe ancak 31. ayda gelindi. Bu fark şansla açıklanamayacak kadar büyüktü.
Üç yılın sonunda her gruptan kaç kişinin hayatta olduğu açıklamada yer almıyor. Bu rakam, tam sonuç dergide yayımlandığında netleşecek.
Fark bütün hastalarda aynı büyüklükte de değildi. Tümöründe PD-L1 düzeyi yüksek olanlarda ivonesimabın üstünlüğü açıktı. Düzeyi düşük olanlarda ise fark şansla açıklanabilecek ölçüde kaldı, yani bu hastalar için kanıt zayıf.
Tümör tipine göre de tablo değişti. Patoloji raporunda "yassı hücreli" yazan hastalarda fark belirgindi. Raporunda "adenokarsinom" ya da "yassı hücreli dışı" yazan hastalarda ise fark yine şansla açıklanabilecek ölçüde kaldı. Akciğer kanserlerinin en sık tipi adenokarsinom olduğu için pek çok okur için yarar henüz belirsiz.
PD-L1 sonucunuz ne diyor?
Araştırmaya, küçük hücreli dışı akciğer kanseri ameliyatla alınamayacak kadar ilerlemiş ya da başka organlara yayılmış hastalar alındı. Hepsi günlük işlerini büyük ölçüde kendileri görebiliyordu.
PD-L1, bağışıklık ilaçlarının işe yarayıp yaramayacağını öngörmek için tümör dokusunda bakılan bir proteindir. Patoloji raporunda yüzde olarak yazar ve bu araştırmaya girmek için az da olsa bulunması gerekiyordu. Tümöründe hedefe yönelik haplarla tedavi edilen gen değişiklikleri olan hastalar alınmadı, çünkü onlar için ilk seçenek zaten bu haplardır.
Karşılaştırma ne kadar adil?
Karşılaştırma her hasta için en güçlü rakiple yapılmadı. PD-L1 düzeyi düşük hastalarda Keytruda çoğu zaman kemoterapiyle birlikte verilir; araştırmada ise tek başına kullanıldı.
Araştırmayı ilacın üreticisi Akeso finanse etti. Cancer Discovery dergisinin kongreyi aktaran haber yazısı, sonucun ilacın Çin'de standart tedavi olarak kullanılmasını desteklediğini yazdı. Aynı haber, daha geniş kapsamlı uluslararası araştırmaların hâlâ sürdüğünü de hatırlattı. Bu bir haber yazısı; sonucun uzmanlarca denetlenmiş tam yayını değil.
Yan etkiler: Tansiyon ve kanamaya dikkat
Ağır yan etkiler ivonesimab grubunda daha sıktı: Her 100 hastadan yaklaşık 29'unda görüldü, Keytruda grubunda 16'sında. Bağışıklık sistemiyle ilgili ağır yan etkiler iki grupta benzerdi.
Tümör damarlarını hedefleyen ilaçlar tansiyonu yükseltebilir, idrarda protein kaçağına ve kanamaya yol açabilir. Bu yüzden tedavi boyunca tansiyon ve idrar tahlili düzenli izlenir. Evde tansiyon ölçebiliyorsanız, yüksek çıkan değerleri not alıp onkoloğunuza götürün.
Kanama riski bazı hastalarda daha çok önemsenir. Belirgin kanlı balgamı olanlar ya da tümörü büyük damarları saranlar bu araştırmaya alınmadı. Aynı yolu hedefleyen eski bir ilacın, bevasizumabın (Türkiye'de Altuzan adıyla bilinir) akciğer kanseri araştırmasına da kan sulandırıcı kullananlar alınmamıştı. Bu durumlardan biri sizde varsa onkoloğunuza mutlaka söyleyin.
Kanlı balgam, kahve telvesi gibi kusma, siyah dışkı ya da durmayan bir kanama görürseniz beklemeden acile gidin. Yeni başlayan nefes darlığı, geçmeyen ishal ya da yaygın döküntü de bağışıklık kaynaklı bir yan etkiye işaret edebilir; bunları aynı gün bildirin.
Türkiye'den ivonesimaba ulaşmanın yolu
İvonesimab, TİTCK'nin Eylül 2026 tarihli ruhsatlı ilaçlar listesinde yok. Bugün ilaca ulaşmanın tek yolu klinik araştırma.
İvonesimabı Keytruda ile karşılaştıran ikinci, uluslararası bir araştırma Türkiye'de 17 merkezde hasta alıyor. Merkezler Ankara, İstanbul, İzmir, Adana, Antalya, Konya, Gaziantep, Diyarbakır ve İzmit'te. Bu araştırmaya PD-L1 düzeyi yüksek, hastalığı yayılmış ve daha önce ilaç tedavisi almamış hastalar alınıyor.
ClinicalTrials.gov sitesinde NCT06767514 numarasıyla açılan sayfada merkezlerin adı değil, yalnız şehirleri görünüyor. En kısa yol, onkoloğunuzdan şehrinizdeki katılımcı merkezi bulmasını ve sizi oraya yönlendirmesini istemek. Randevuya PD-L1 sonucunuzu ve gen testi raporlarınızı da götürün; uygunluğa araştırma ekibi karar verir.
Hekimler için kısa not
- HARMONi-2 (AK112-303, NCT05499390): faz 3, çift kör, 1:1; Çin'de 55 merkez; n=398; PD-L1 TPS ≥%1, EGFR/ALK negatif, ECOG 0–1, lokal ileri/metastatik KHDAK (küçük hücreli dışı akciğer kanseri), birinci basamak. İvonesimab (PD-1/VEGF bispesifik) 20 mg/kg ve pembrolizumab 200 mg, 3 haftada bir. Belirgin hemoptizi, kavitasyon/nekroz ve büyük damar invazyonu dışlandı.
- PFS (Lancet 2025): 11,1 ve 5,8 ay; HR 0,51 (%95 GA 0,38–0,69).
- OS (WCLC 2026 LBA, şirket bülteni; veri kesimi 20 Ağustos 2026; ortanca izlem 36 ay; 234 ölüm): 30,8 ve 22,6 ay; HR 0,73 (%95 GA 0,57–0,95); tek yönlü P=0,009 (eşik 0,0141).
- Alt gruplar: TPS ≥%50 HR 0,58 (0,38–0,89); TPS %1–49 HR 0,85 (0,61–1,18); skuamöz HR 0,65 (0,45–0,95); non-skuamöz HR 0,79 (0,55–1,14). Kontrol grubu TPS %1–49'da da pembrolizumab monoterapisiydi (kemo-immünoterapi değil).
- Güvenlik (Lancet 2025): derece ≥3 TRAE %29 ve %16; derece ≥3 immün ilişkili YE %7 ve %8. VEGF ilişkili YE için tansiyon ve proteinüri izlemi önerilir. Avastin'in KHDAK kayıt çalışmasında (E4599) terapötik antikoagülasyon ve belirgin hemoptizi dışlama ölçütüydü; ivonesimabta antikoagülan verisi özette yok.
- Düzenleyici: Çin ilk onayı Mayıs 2024 (EGFRm, TKİ sonrası, pemetreksed+karboplatin ile; Drugs 2024 "First Approval"); PD-L1+ birinci basamak monoterapi onayı 2025; TİTCK ruhsatlı ürün listesinde (25.09.2026) yok. FDA'da EGFRm TKİ sonrası kemoterapi kombinasyonu için BLA kabul edildi (PDUFA 14 Kasım 2026). HARMONi-7 (NCT06767514; TPS ≥%50, n≈780, dört yönlü kör) Türkiye'de 17 merkezde hasta alıyor.
Kaynaklar
Bu içerik bilgilendirme amaçlıdır ve bireysel tıbbi tavsiye yerine geçmez.
İlgili Yazılar
Bu konuyla ilgili Doktorclub'da ele aldığımız diğer ilgili yazılar:
