Akciğer ve böbrek kanseri: Sigarayı bırakan daha uzun yaşadı

Kanser tanısı alan pek çok kişi, sigarayı artık bırakmanın bir şey değiştirmeyeceğini düşünür. Ajans, 23 Eylül 2026'daki özetiyle bu yaygın inanca doğrudan karşı çıktı. Görüşünü Moskova'daki bir kanser merkeziyle yürüttüğü ve 2021 ile 2023'te yayımlanan iki uzun çalışmaya dayandırdı. Yani özet yeni bir araştırma değil, bu iki çalışmanın sonuçlarını bir araya getiriyor.

Bu çalışmalarda hastalara sigara içip içmedikleri her yıl yeniden soruldu. Böylece kimin ne zaman bıraktığı, kimin yeniden başladığı kayda geçti. Eski araştırmaların çoğu bu bilgiyi yalnız tanı anında, bir kez almıştı.

Akciğer kanseri çalışmasına, tanı anında sigara içen ve kanseri uzak organlara yayılmamış hastalar katıldı. Bunların beşte ikisinden fazlası sigarayı bıraktı; çoğu bu kararı tanıdan sonraki ilk üç ayda verdi. Özetteki beş yıllık tablo bu gruba ait.

İkinci çalışma böbrek kanseri hastalarını izledi. Beş yılın sonunda sigarayı bırakanların 100'de 85'i hayattaydı, içmeyi sürdürenlerin 100'de 60'ı. Ajans iki çalışmayı birlikte değerlendirdiğinde, bırakanlarda kanserin ilerlemeden geçen sürenin yaklaşık iki yıl uzun olduğunu hesapladı.

Ajans, yararın pek çok kanser türüne yayıldığını düşünüyor. Ama bunu gösteren yeni veriler bu iki kanserle sınırlı. Akciğer kanserinin sigarayla bağını herkes bilir; böbrek kanseriyle bağı ise az bilinir. Ajans böbreği tam da bu yüzden, sigarayla ilgisi akla pek gelmeyen kanserlere örnek olarak gösteriyor.

Evre de sonucu değiştirmedi. Böbrek kanseri çalışmasında en erken evreden kanserin yayıldığı en ileri evreye kadar her grupta bırakanlar daha iyi durumdaydı. Akciğer kanseri çalışmasının yayımlanmış sonuçlarına göre az ya da orta düzeyde içenlerde de çok içenlerde de benzer bir fark görüldü. Ajans bu nedenle kanserin türü ve evresi ne olursa olsun her hastaya bırakma desteği verilmesini istiyor.

Olabilir; gözlem çalışmalarının bilinen zayıf noktası budur. Hastalar kurayla "bırakan" ve "devam eden" diye ayrılmadı, kararı kendileri verdi. Araştırmacılar hastalığın evresini ve alınan tedaviyi hesaba kattığında da fark sürdü, ama ölçülemeyen her etkeni ayıklamak mümkün değil.

Sigara bilgisi hastanın kendi beyanına dayanıyor ve hastaların hepsi tek bir şehirde tedavi gördü. Bu soruyu kurayla yapılan bir deneyle yanıtlamak da pek mümkün değil: Bir hasta grubundan sigaraya devam etmesini istemek etik olmaz.

ABD Ulusal Kanser Enstitüsü'ne göre ameliyat ya da kemoterapi gören hastada sigarayı bırakmak, vücudun iyileşmesine ve tedaviye yanıt vermesine yardım eder. Zatürre ve solunum yetmezliği riskini de azaltır.

Işın tedavisinde (radyoterapi) de benzer bir tablo var. Baş-boyun kanseri nedeniyle ışın tedavisi alan hastaları izleyen bir Kanada çalışmasında, tedavi boyunca içmeyi sürdürenlerin yarısından azında tümör tamamen kayboldu. İçmeyenlerde bu oran dörtte üçe yakındı. Çalışma 1993'te New England Journal of Medicine'de yayımlandı ve küçük bir gruba dayanıyor.

Nikotin bandı, sakızı ya da bırakma ilaçları süreci kolaylaştırır. Yalnız Enstitü bir uyarı da ekliyor: Kalp ritim bozukluğu, kontrolsüz yüksek tansiyon, ülser ya da yemek borusu iltihabı olanlarda nikotin ürünleri sorun çıkarabilir. Bu durumlardan biri sizde varsa yöntemi onkoloğunuzla birlikte seçin. Muayenede sigara içtiğinizi saklamayın; hekiminiz tedavi planını buna göre yapar.

Sağlık Bakanlığı'nın ALO 171 Sigara Bırakma Danışma Hattı günün her saatinde açık. Hattı arayıp bırakma kararı alanlar belli aralıklarla geri aranarak izlenir. Sigara bırakma polikliniğinden randevu için Merkezi Hastane Randevu Sistemi'nin 182 numarası da kullanılabilir.

ALO 171'in internet sitesinde poliklinikler ve bırakma ilaçlarının dağıtıldığı merkezler il il listelenir. Onkoloji kliniğinizde bu hizmet yoksa sizi en yakın polikliniğe yönlendirmelerini isteyin. Sitenin de hatırlattığı gibi çoğu kişi ilk denemede bırakamaz; yeniden başlamak, bir daha denememek için neden değildir.