Yaşlıda ani zihin bulanıklığı: idrar yolu enfeksiyonu olabilir mi?

Yaşlanmayla birlikte bağışıklık yanıtı değişir. Ateş yanıtı zayıflar. Ağrı algısı da körelebilir.

Beyin ise strese daha kırılgandır. Enfeksiyon, susuz kalma veya yeni bir ilaç ani zihinsel değişimi tetikleyebilir. Buna deliryum denir.

Deliryum, demanstan farklıdır. Saatler-günler içinde başlar. Gün içinde dalgalanır ve altta yatan neden çözülünce büyük ölçüde geri döner.

Şu değişiklikler ani başladıysa ciddiye alın:

• Kişiyi, yeri veya zamanı karıştırma
• Gündüz aşırı uyku hali, gece huzursuzluk
• Nedensiz düşme veya dengesizlik
• İştah kaybı, halsizlik
• İdrar kaçırmanın yeni başlaması veya artması
• İdrarda koku ve bulanıklık

Bu tablo enfeksiyona özgü değildir. Kabızlık, susuzluk ve ilaç yan etkisi de aynı sonucu verebilir. Bu yüzden değerlendirme şart.

• Aynı gün aile hekimine ya da acile başvurun; idrar tahlili ve kültür isteyin.
• Kişinin sıvı alımını artırın (kalp veya böbrek nedeniyle kısıtlama yoksa).
• Son iki haftada eklenen ilaçları listeleyip hekime gösterin.
• Antibiyotiği kendi başınıza başlatmayın; gereksiz kullanım direnç yaratır.

Kültür sonucu, doğru antibiyotiği seçmek için önemlidir.

• Günlük sıvı alımını düzenli tutun.
• Tuvalet alışkanlığını erteletmeyin.
• Kabızlığı tedavi edin; dolu bağırsak mesaneyi baskılar.
• Menopoz sonrası kadınlarda lokal östrojen seçeneğini hekiminize sorun.
• Sonda kullanılıyorsa bakım kurallarına titizlikle uyun.

İdrarda bakteri çıkması her zaman tedavi gerektirir mi? Hayır. Belirtisiz bakteri varlığı çoğu yaşlıda tedavi edilmez.

Kızılcık suyu korur mu? Kanıt zayıftır. Tedavinin yerine geçmez.

Deliryum kalıcı mı? Genellikle değil. Ancak tekrarlayan ataklar bilişsel gerilemeyi hızlandırabilir.