Çene ve yanak dolgusu nedir, nasıl çalışır?
Yüzün biçimini yalnız deri değil, altındaki kemik ve yağ dokusu belirler. Elmacık kemiği, çene ucu ve alt çenenin kenarı yüzün taşıyıcı noktalarıdır. Bu noktalarda kemik desteği yapısal olarak zayıfsa ya da yaşla birlikte yağ dokusu ve kemik hacmi azalmışsa yüz daha düz, daha yorgun ya da hatları silik görünebilir.
Çene ve yanak dolgusunda jel, çoğunlukla derine, kemiğe yakın bir düzleme yerleştirilir ve bulunduğu yerde hacim oluşturur. Bu bölgelerde genellikle yüzeysel çizgilerde kullanılanlara göre daha yoğun kıvamlı ürünler seçilir. Etki mekaniktir: Jel eksik hacmin yerini tutar, dokuyu yenilemez ve yaşlanmayı durdurmaz. Hyaluronik asidin özellikleri ve genel riskleri “Hyaluronik Asit Dolgu” yazımızda anlatılıyor.
Yanak, çene ucu ve çene hattı dolgusu ne için yapılır?
| Bölge | Hangi durumda düşünülür | Sınırı |
|---|---|---|
| Yanak (elmacık) | Yaşla ya da kilo kaybıyla düzleşen orta yüz; yapısal olarak düz elmacık bölgesi | Sarkmış yanağı yukarı taşımaz; fazlası yüzü geniş ve şiş gösterir |
| Çene ucu | Yandan bakıldığında geride ya da kısa duran çene ucu; hafif asimetri | Kemik yapıyı ve dişlerin kapanışını değiştirmez; belirgin gerilikte yetersiz kalır |
| Çene hattı | Çene ucu ile çene köşesi arasında belirginliğini yitirmiş hat; çene ucunun iki yanındaki hafif çöküklük | Çene kenarından sarkan dokuyu ve gıdıyı ortadan kaldırmaz |
Bu bölgeler birbirinden bağımsız değildir. Örneğin geride duran bir çene ucu, yağ az olsa bile çene altını dolgun gösterebilir; bu ilişkiyi “Gıdı (Çift Çene)” yazımızda anlatıyoruz. Yanağın üst kısmındaki hacim kaybı da göz altı çukurluğunu belirginleştirebilir; o bölgenin kendine özgü koşulları “Göz Altı Dolgusu” yazımızda yer alıyor.
Hacim kaybı mı, sarkma mı? Dolgu yüzü kaldırır mı?
Bu yazının en önemli ayrımı budur. Hacim kaybında doku yerindedir ama azalmıştır; sarkmada ise doku aşağı doğru yer değiştirmiş ve çoğu zaman deri bollaşmıştır. Dolgu ilkine karşılık gelir. Sarkmış bir yanağa ya da çene kenarına dolgu eklemek dokuyu yukarı taşımaz; var olan ağırlığın üzerine yeni hacim koyar.
Elmacık bölgesine yapılan bir dolgu, orta yüzü destekleyerek burun-dudak kıvrımının ve göz altının görünümünü dolaylı olarak yumuşatabilir. Bu bir destek etkisidir; 'dolguyla yüz germe' olarak sunulduğunda beklenti gerçeği aşar. Belirgin sarkmada ameliyatsız yöntemlerin ne kadarını karşılayabildiğini ve ne zaman cerrahi görüş almanın daha doğru olduğunu “Yüz ve Boyunda Sarkma” yazımızda bulabilirsiniz.
Aynada yanağınızı ya da çene kenarınızı parmağınızla yukarı aldığınızda hoşunuza giden görüntü kaldırma etkisidir. Dolgu bu görüntüyü vermez; hacim ekler.
Kimlere uygun?
Sarkmanın değil hacim ya da destek eksikliğinin ön planda olduğu, derisi yeterince esnek, genel sağlık durumu iyi ve beklentisi gerçekçi olan yetişkinler için uygun olabilir. Sonucun geçici olduğunu, ilk günlerde şişlik ve morluk olabileceğini ve belirgin bir değişikliğin çoğu zaman tek seansta hedeflenmediğini bilmek gerekir.
Kimlere uygun değil, nelere dikkat edilmeli?
- Belirgin sarkma, deri fazlalığı ya da çene kenarında sarkan doku: Dolgu bu durumda yüzü ağırlaştırabilir; önce cerrahi değerlendirme konuşulmalıdır.
- Asıl sorunun çene kemiğinin konumu ya da dişlerin kapanışı olması: Dolgu bunu gizleyebilir ama düzeltmez.
- Bölgede hâlâ duran önceki dolgu ya da içeriği bilinmeyen, çözünmeyen bir dolgu bulunması
- Gebelik ve emzirme dönemi: Güvenlilik verisi yetersizdir; işlem genellikle ertelenir.
- Uygulama bölgesinde aktif enfeksiyon, iltihaplı sivilce, sakal bölgesinde kıl dibi iltihabı ya da uçuk
- Yakın zamanda geçirilmiş ya da planlanan diş tedavisi, diş apsesi ya da sinüs enfeksiyonu: Zamanlamayı hekiminiz değerlendirir.
- Dolgu bileşenlerine ya da lokal anesteziğe karşı alerjik reaksiyon öyküsü
- Kanama bozukluğu ya da kan sulandırıcı ilaç kullanımı: İlacınızı kendi başınıza bırakmayın; hekiminizle konuşun.
- 18 yaşından küçük olmak: Estetik amaçlı çene ve yanak dolgusu bu yaş grubunda önerilmez.
- Görünümle ilgili yoğun ve sürekli kaygı ya da bir başkasının yüz hattına ulaşma beklentisi
Bu liste tam değildir; tüm sağlık durumunuzu, kullandığınız ilaç ve takviyeleri ve daha önce yaptırdığınız estetik işlemleri hekiminize eksiksiz söyleyin.
Hangi dolgu türleri kullanılır?
Bu bölgelerde en sık hyaluronik asit jeli kullanılır. Tercih edilmesinin önemli bir nedeni, istenmeyen bir sonuçta ya da bazı komplikasyonlarda hyaluronidaz enzimiyle büyük ölçüde çözülebilmesidir. ABD Gıda ve İlaç Dairesi'nin (FDA) dolgularla ilgili sayfası, emilebilen dolguların onaylı kullanımları arasında yanak ve çenede hacim artırmayı sayar. Bu bilgi ABD'ye aittir ve ruhsat kapsamı üründen ürüne değişir; size uygulanacak ürünün hangi bölge için ruhsatlı olduğunu hekiminize sorun.
Hyaluronik asit dışında, vücudun kendi kolajen yapımını uyarmayı amaçlayan ve hyaluronidaz ile çözülemeyen dolgular da yanak ve çene hattında kullanılmaktadır. Bunların nasıl çalıştığı, etkisinin neden geç ortaya çıktığı ve sorun çıktığında neden daha zor yönetildiği “Kolajen Uyarıcı Dolgular” yazımızda anlatılıyor. Vücutta hiç çözünmeyen dolgular ise sorun çıktığında geri alınamadığı için ayrı bir risk taşır. Hangi madde uygulanırsa uygulansın ürün adını ve seri bilgisini yazılı isteyin.
Kim yapmalı, nerede yapılmalı?
Yanak ve çene dolgusu, yüzün damar ve sinir anatomisini iyi bilen ve komplikasyona müdahale edebilecek bir hekim tarafından, bir sağlık kuruluşunda yapılmalıdır. Bu bölgelerde ürün derine ve görece yüksek miktarda uygulandığı için yanlış yerleşimin bedeli de büyür. İşlem yerinde hyaluronidaz enziminin bulunup bulunmadığını ve mesai dışında hekime nasıl ulaşacağınızı önceden sorun.
İşlem öncesi hazırlık
- Hedefinizi kendi yüzünüz üzerinden anlatın; önden olduğu kadar yandan görünümünüzü de konuşun.
- Önceki dolgularınızı, çene ya da yüz ameliyatlarınızı, implantlarınızı ve ortodonti tedavinizi söyleyin.
- Yakın zamanda planlanan diş tedavisi, aşı ya da ateşli bir hastalık varsa bildirin.
- Morarma riskini artırabilecek ilaç ve takviyeler hakkında hekiminizden bilgi alın; reçeteli ilaçlarınızı kendiniz kesmeyin.
- İşlemi önemli bir etkinliğin hemen öncesine planlamayın; şişlik ve morluk için pay bırakın.
- Onam formunu acele etmeden okuyun; anlamadığınız noktayı sorun.
Karar verirken sosyal medyadaki görüntülere dayanıyorsanız, ışığın, baş açısının ve çekim zamanının çene hattı ve elmacık görünümünü belirgin biçimde değiştirebildiğini unutmayın.
Yanak ve çene dolgusu hacim ekler, sarkmış dokuyu yukarı kaldırmaz. Sarkmayı dolguyla gizlemeye çalışmak yüzü ağır gösterebilir; bu nedenle az miktarla başlayıp şişlik indikten sonra yeniden değerlendirmek daha öngörülebilir bir yoldur.
Dr. Hamza GemiciDoktorclub Medikal Direktörü · Medikal Estetik Hekimi
İşlem günü adım adım
- Hekim yüzünüzü önden, yandan ve mimiklerle değerlendirir; hedefi, bölgeleri ve yaklaşık miktarı sizinle netleştirir. Genellikle fotoğrafla kayıt alınır.
- Bilgilendirilmiş onam formu okunur; riskler ve seçenekler konuşulur.
- Cilt antiseptik bir solüsyonla temizlenir; erkeklerde sakal bölgesi ayrıca özen gerektirir.
- Gerekirse uyuşturucu krem sürülür; birçok üründe jelin içinde de az miktarda lokal anestezik bulunur.
- Jel, bir iğne ya da ucu küt bir kanülle, küçük miktarlar hâlinde ve çoğunlukla derin plana yerleştirilir. Hangi aracın kullanılacağına hekim karar verir; hiçbir araç damar tıkanması riskini ortadan kaldırmaz.
- Uygulama boyunca hekim derinin rengini ve verdiğiniz tepkiyi izler. Ani, şiddetli ya da alışılmadık bir ağrı hissederseniz hemen söyleyin.
- İşlem sonunda bölgeye hafifçe şekil verilebilir. Ayrılmadan önce deri rengi kontrol edilir; bakım önerileri ve hekime ulaşma bilgisi verilir.
Uyuşturma yapılsa da işlem sırasında batma, basınç ve kemiğe yakın bölgelerde dolgunluk hissi olur.
İşlem sonrası: ilk 24 saat, ilk hafta, ilk ay
| Dönem | Olağan seyir | Ne yapmalı |
|---|---|---|
| İlk 24 saat | Şişlik, hassasiyet, enjeksiyon noktalarında morluk; çiğnerken hafif rahatsızlık | Bölgeye bastırmayın; deri rengini izleyin |
| İlk hafta | Şişlik ve hassasiyet azalır; ele gelen sertlikler ve hafif asimetri olabilir | Günler geçtikçe artan şişlik ya da ağrı varsa hekiminize ulaşın |
| İkinci hafta ve sonrası | Jel dokuya yerleşir; hatlar yumuşar | Hekiminiz önerdiyse kontrol muayenesi |
| İlk ay | Son görünüm ortaya çıkar | Ek uygulama gerekiyorsa bu aşamada konuşulur |
- Bölgeye bastırmayın, masaj yapmayın; hekiminiz özellikle önermedikçe şekil vermeye çalışmayın.
- İlk günlerde yoğun egzersiz, sauna, hamam ve çok sıcak ortamlardan uzak durun.
- Hekiminiz bir süre yüzüstü ya da yan yatmamanızı, çenenizi elinize dayamamanızı önerebilir.
- Yüze baskı yapan başlık, kask ya da maske kullanıyorsanız ve yüz masajı ya da diş tedavisi planlıyorsanız zamanlamayı hekiminize sorun.
- Makyaj ve tıraş için hekiminizin önerdiği süreyi bekleyin.
Beklenen yan etkiler, damar açısından riskli noktalar ve acil işaretler
Şişlik, morluk, hassasiyet ve ele gelen geçici sertlik beklenen yan etkilerdir. Çene ucu dolgusuyla ilgili sekiz çalışmayı ve 917 kişiyi inceleyen bir sistematik derlemede en sık bildirilen sorunlar enjeksiyon yerindeki şişlik, morluk, ağrı ve kızarıklık olmuş; bu çalışmalarda damar tıkanması bildirilmemiştir. Bu, riskin olmadığı anlamına gelmez: Çalışmalardaki kişi sayısı nadir olayları yakalamak için küçüktür ve yüzün her bölgesinde damar tıkanması olasılığı vardır.
Dolguya bağlı görme kaybı olgularını derleyen bir çalışmada en yüksek riskli bölgeler burun, kaş arası, alın ve burun-dudak kıvrımı olarak bildirilmiştir. Yanak ve çene bu listenin başında yer almaz; ancak yüz atardamarı çene kenarının üzerinden geçerek yanağa doğru ilerler, elmacık bölgesinde ve çene ucunda da kemik kanallarından çıkan damar ve sinirler bulunur. Bu nedenle deride renk değişikliği ve ağrı bu bölgelerde de ciddiye alınmalıdır. Topaklanma, enfeksiyon, geç ortaya çıkan şişlik ve nodül gibi diğer sorunlar “Dolgu Komplikasyonları” yazımızda ayrıntılı anlatılıyor.
Hemen uygulayan hekiminize başvurun (ulaşamazsanız en yakın acil servis)
- Yanakta, çenede, dudakta ya da burun kenarında beyazlama, belirgin solukluk
- Ağ gibi yayılan morumsu-mavimsi renk
- Ani, şiddetli ya da giderek artan ağrı
- Bölgenin soğuk olması; sonraki saatlerde koyulaşan renk, küçük kabarcıklar
- Ateş, hızla yayılan kızarıklık, ısı artışı ya da akıntı
Beklemeden 112'yi arayın ya da en yakın acil servise gidin
- Bulanık görme, görme kaybı, çift görme ya da gözde şiddetli ağrı
- Konuşma bozukluğu, yüzde kayma, kol ya da bacakta güçsüzlük
- Nefes darlığı, yutma güçlüğü; yüzde, dudakta ya da dilde hızla artan şişlik
Bu belirtilerde ne yapmanız ve neyi yapmamanız gerektiği “Dolgu Sonrası Ne Zaman Acil” yazımızda adım adım anlatılıyor.
Aşırı dolgu yüzü neden ağır ve şiş gösterir?
Tıp yayınlarında 'aşırı doldurulmuş yüz' olarak adlandırılan tablo, dolgunun yanlış yere ya da gereğinden fazla miktarda, çoğu zaman da yıllar içinde üst üste uygulanmasıyla ortaya çıkar. Bu konudaki derlemeler tablonun en sık orta yüz, alın, çene ve burunda görüldüğünü; mimiklerle belirginleştiğini, yaşla birlikte dokular sarktıkça kötüleştiğini ve tek yöntem olarak dolguya yaslanan, her çizgiyi doldurmaya çalışan yaklaşımlarla ilişkili olduğunu belirtir. Gülümserken göz altına doğru yükselen yanaklar, yüzün alt yarısında genişleme ve öne doğru sivrilen çene ucu tipik örneklerdir.
Bundan korunmanın yolu aşamalı uygulamadır: az miktarla başlamak, şişlik indikten sonra yeniden değerlendirmek ve tekrar kararını takvime göre değil muayeneye göre vermek. Görünür etki azalsa da dokuda ürün kalabildiği için, 'geçmiştir' varsayımıyla yapılan eklemeler birikime yol açabilir. Dolgunun komşu bölgelere yayılabilmesi de bu tabloya katkıda bulunabilir.
Çene ve yanak dolgusu ne kadar sürer?
Hacim etkisi hemen görülür; ancak şişlik nedeniyle gerçek sonuç haftalar içinde değerlendirilir. Etki geçicidir ve aylarla ölçülür. Kemiğe yakın yerleştirilen yoğun kıvamlı ürünlerin, dudak gibi hareketli bölgelerdeki ürünlere göre daha uzun süre etkisini koruduğu düşünülür; yine de süre ürüne, miktara, bölgeye ve kişiye göre değişir ve önceden kesin söylenemez. Size belirli bir ay sayısı söz olarak veriliyorsa temkinli olun.
Erkek ve kadın yüz hattında beklenti nasıl farklılaşır?
Çene hattı ve elmacık bölgesi, bir yüzün erkeksi ya da kadınsı algılanmasında rol oynayan bölgelerdendir. Erkek yüzünde genellikle daha geniş ve köşeli bir çene, daha belirgin bir çene ucu ve daha düz bir yanak; kadın yüzünde ise daha yumuşak bir çene hattı ve daha dolgun bir elmacık bölgesi tarif edilir. Bu nedenle aynı plan her yüze uygulanamaz: Erkek yüzünde fazla yanak dolgusu ya da kadın yüzünde fazla genişletilmiş bir çene köşesi, kişinin istemediği bir değişikliğe yol açabilir.
Bunlar ortalamalardır, kural değildir. Hangi görünümün hedeflendiğini siz belirlersiniz; hekimin görevi bunun sizin kemik yapınızla ne ölçüde uyumlu olduğunu açıkça söylemektir. Dolgu, yüz hattını birkaç milimetre ölçeğinde destekler; kemik yapıyı yeniden biçimlendirmez. Erkeklerde planlamayı etkileyen diğer noktalar için “Erkeklerde Medikal Estetik” yazımıza bakabilirsiniz.
Alternatifler: implant, yağ enjeksiyonu ve çene cerrahisi ne zaman konuşulur?
| Yöntem | Ne işe yarar | Dikkat edilecek nokta |
|---|---|---|
| Hiçbir işlem yapmamak | Risk almadan bekleme seçeneği | Her zaman geçerli bir seçenektir |
| Çene ya da elmacık implantı | Kemik üzerine yerleştirilen implantla uzun süreli hacim sağlar | Ameliyattır; enfeksiyon, yer değiştirme, his değişikliği gibi riskleri vardır. Cerrahi branş değerlendirmesi gerekir |
| Yağ enjeksiyonu | Kişinin kendi yağ dokusuyla hacim sağlar | Cerrahi bir işlemdir; yağın bir bölümü ilk aylarda emilir, sonuç değişkendir ve hyaluronidaz ile geri alınamaz |
| Ortodonti ve çene cerrahisi değerlendirmesi | Çene kemiğinin konumunu ve dişlerin kapanışını ele alır | Geride duran çenede asıl sorun buysa dolgu yalnız görünümü gizler; ilgili diş hekimliği ve cerrahi branşlarına yönlendirme gerekir |
| Çene kasına botulinum toksin | Kalın çiğneme kasına bağlı alt yüz genişliğini azaltmayı amaçlar | Hacim eklemez; farklı bir sorunu hedefler |
| Yüz ve boyun germe | Sarkmış dokuyu yeniden konumlandırır, fazla deriyi çıkarır | Ameliyattır; belirgin sarkmada dolgunun yapamadığını yapar |
Dolgu ile cerrahi arasındaki seçim bir üstünlük sıralaması değildir: Dolgu geçici ve geri alınabilir bir destek, cerrahi ise yapısal ve uzun süreli bir değişikliktir. Hangisinin size uygun olduğu, gerektiğinde ilgili cerrahi branşın da görüşü alınarak belirlenir.
Bu içerik bilgilendirme amaçlıdır; muayenenin yerini tutmaz. Size uygun olan yöntem ancak hekim değerlendirmesiyle belirlenebilir.
İşlem sonrası bakım takvimi
İşlem günü
Bölgeye bastırmayın, masaj yapmayın. İlk saatlerde deri rengini aynada kontrol edin: Beyazlama, ağ gibi yayılan morumsu renk ya da şiddetli ağrı olursa hemen hekiminizi arayın; görme ya da konuşma bozukluğunda 112'yi arayın.
1. gün
Şişlik ve hassasiyet belirgindir; çiğnerken hafif rahatsızlık olabilir. Yoğun egzersiz, sauna ve hamamdan kaçının; hekiminiz önerdiyse yüzüstü ya da yan yatmayın.
3. gün
Şişlik azalmaya başlar; ele gelen sertlikler ve hafif asimetri olabilir. Artan ağrı, ısı artışı, yayılan kızarıklık ya da ateş varsa hekiminize ulaşın.
7. gün
Morluklar solar. Günler geçtikçe artan şişlik ya da büyüyen, ağrılı bir topak varsa değerlendirme gerekir. Diş tedavisi ya da yüz masajı planlıyorsanız zamanlamayı hekiminize danışın.
14. gün
Şişlik büyük ölçüde inmiştir. Hekiminiz önerdiyse kontrol muayenesi; aşamalı bir plan yapıldıysa ikinci adım bu aşamada konuşulur.
30. gün
Son görünüm ortaya çıkmıştır. Süren asimetri, ele gelen topak ya da mimiklerle belirginleşen kabarıklık varsa hekiminize gösterin. Ürün adını ve işlem tarihini saklayın.
Hekiminize sorabileceğiniz sorular
- Yüzümde ön planda olan hacim kaybı mı, sarkma mı; dolgu bana ne kadarını sağlayabilir?
- Hangi bölgelere, yaklaşık ne kadar miktar öneriyorsunuz; tek seansta mı, aşamalı mı?
- Kullanacağınız ürün hyaluronik asit mi, kolajen uyarıcı bir dolgu mu? Ürün adını ve seri bilgisini yazılı alabilir miyim?
- Bu ürün sorun çıkarsa çözülebilir mi; burada hyaluronidaz ve acil müdahale imkânı var mı?
- Çenemin geride durması kemik yapısından ya da kapanıştan mı kaynaklanıyor; ortodonti ya da cerrahi görüş almalı mıyım?
- Daha önce yaptırdığım dolgu hâlâ yerinde olabilir mi; bunu nasıl değerlendiriyorsunuz?
- Benim yüz yapımda fazla dolgunun işareti ne olur; nerede durmamız gerekir?
- Etkinin ne kadar sürmesini beklemeliyim; tekrar kararını neye göre vereceğiz?
- Mesai dışında bir sorun olursa size nasıl ulaşabilirim?
Sık sorulan sorular
Yanak dolgusu yüzü kaldırır mı?
Hayır; dolgu hacim ekler, sarkmış dokuyu yukarı taşımaz. Elmacık bölgesine yapılan dolgu orta yüzü destekleyerek daha dinlenmiş bir görünüm sağlayabilir; ancak belirgin sarkmayı düzeltmez ve fazla miktar yüzü ağır gösterebilir.
Çene dolgusu ne kadar kalır?
Kesin bir süre söylenemez. Hyaluronik asit dolguların etkisi aylarla ölçülür; ürüne, miktara, bölgeye ve kişiye göre değişir. Tekrar uygulaması takvime göre değil, muayene bulgularına göre planlanmalıdır.
Çene ucu dolgusu geride duran çeneyi düzeltir mi?
Hafif gerilikte çene ucunun görünümünü destekleyebilir. Kemik yapıyı ve dişlerin kapanışını değiştirmez; belirgin gerilikte ya da kapanış bozukluğunda ortodonti ve çene cerrahisi değerlendirmesi gerekir.
Çene hattı dolgusu gıdıyı yok eder mi?
Hayır. Çene hattını belirginleştirmek çene altını bir miktar daha düzgün gösterebilir; ancak yağ birikimini ya da gevşek deriyi ortadan kaldırmaz. Gıdının nedenine göre farklı yöntemler gerekir.
Yanak dolgusu şiş ve yapay görünür mü?
Ölçülü miktarda ve yüz yapısına göre planlanan bir uygulama doğal görünebilir. Fazla miktar ve üst üste yapılan uygulamalar yüzü ağır, geniş ve mimiklerle şiş gösterebilir. Aşamalı uygulama bu riski azaltmaya yardımcı olur.
Çene ve yanak dolgusu acıtır mı?
Uyuşturucu krem ve jelin içindeki lokal anestezik rahatsızlığı azaltır; yine de batma ve basınç hissedilir. Ani ve şiddetli ağrı olağan değildir ve hemen söylenmelidir.
Dolgu mu, implant mı?
İkisi farklı ihtiyaçlara karşılık gelir. Dolgu geçici ve hyaluronik asit söz konusuysa geri alınabilir bir destektir; implant ameliyatla yerleştirilir ve uzun süreli bir değişikliktir. Karar, yapısal eksikliğin derecesine ve beklentiye göre, cerrahi branşın da görüşüyle verilir.
Çene ve yanak dolgusundan memnun kalmazsam geri alınabilir mi?
Hyaluronik asit dolgularda hekim, hyaluronidaz enzimiyle ürünün bir kısmını ya da tamamını çözebilir. Bu da bir tıbbi işlemdir; alerji riski vardır ve bazen birden fazla uygulama gerekir. Kolajen uyarıcı ve çözünmeyen dolgular bu yöntemle geri alınamaz.
Kaynaklar
- Dermal Fillers (Soft Tissue Fillers) — U.S. Food and Drug Administration (FDA), 2023
- Nonsurgical Chin Augmentation Using Hyaluronic Acid: A Systematic Review of Technique, Satisfaction, and Complications (Ou Y ve ark.). Aesthetic Plast Surg 47(4):1560–1567. PMID: 37036507 — Aesthetic Plastic Surgery, 2023
- Reshaping the Lower Face Using Injectable Fillers (Braz A, Eduardo CCP). Indian J Plast Surg 53(2):207–218. PMID: 32884187 — Indian Journal of Plastic Surgery, 2020
- Facial Overfilled Syndrome (Lim T). Dermatol Clin 42(1):121–128. PMID: 37977678 — Dermatologic Clinics, 2024
- The Male Aesthetic Patient: Facial Anatomy, Concepts of Attractiveness, and Treatment Patterns (Keaney TC ve ark.). J Drugs Dermatol 17(1):19–28. PMID: 29320584 — Journal of Drugs in Dermatology, 2018
- Update on Avoiding and Treating Blindness From Fillers: A Recent Review of the World Literature (Beleznay K ve ark.). Aesthet Surg J 39(6):662–674. PMID: 30805636 — Aesthetic Surgery Journal, 2019
- Surgical fat transfer — NHS (Birleşik Krallık), 2023
Medikal Estetik Uzman Kurulu
Bu yazı Doktorclub Medikal Estetik Uzman Kurulu tarafından denetlenmiştir.