Sağlık Sözlüğü

HbA1c

HbA1c, son 2-3 ayın ortalama kan şekerini gösteren bir testtir. Diyabet tanısı ve şeker kontrolünün takibinde kullanılır.

lab_testTıbbi Gözetim: Laboratuvar Tıbbı Editör Kurulu

HbA1c Nedir?

HbA1c, kandaki şekerin alyuvarlara ne kadar bağlandığını ölçer. Alyuvarlar yaklaşık 3 ay yaşadığı için bu test son 2-3 ayın ortalama şekerini yansıtır. Tek bir ölçümden etkilenmediği için şeker kontrolünü değerlendirmede değerlidir. Diyabet tanısında ve tedavinin ne kadar iyi gittiğini görmede kullanılır. Açlık gerektirmez ve günün herhangi bir saatinde yapılabilir.

Nedenleri

  • Diyabet tanısının desteklenmesi
  • Şeker kontrolünün takibi
  • Tedavi etkinliğinin değerlendirilmesi

Tanı Nasıl Konur?

  • Basit bir kan örneğiyle yapılır
  • Açlık gerektirmez
  • Genelde 3 ayda bir tekrarlanır

Acil Belirtiler

  • HbA1c tek başına acil bir test değildir; ancak çok yüksek şekerle birlikte bulantı, karın ağrısı veya bilinç bulanıklığı acil durumdur.

Ne Zaman Hekime Başvurmalı?

  • HbA1c yüksek çıktıysa
  • Diyabet takibinde düzenli kontrol için
  • Tedaviye rağmen değer hedefte değilse

Doktora Sorulacak Sorular

  • Benim hedef HbA1c değerim ne?
  • Bu sonuç tedavimi değiştirir mi?
  • Ne sıklıkla tekrarlamalıyım?

Sıkça Sorulan Sorular

HbA1c kaç olmalı?
Hedef kişiye göre değişir; genel bir referans yerine sizin için uygun aralığı hekiminiz belirler.
HbA1c için aç olmam gerekir mi?
Hayır. HbA1c açlık gerektirmez.
HbA1c neden açlık şekerinden farklı?
Açlık şekeri o anki değeri, HbA1c ise son 2-3 ayın ortalamasını gösterir.

Hekim Katmanı

HbA1c diyabet tanı ve glisemik izlemde kullanılır; bazı durumlarda güvenilirliği sınırlanır.

  • Hemoglobinopati, anemi, gebelik ve hızlı eritrosit dönüşümünde HbA1c yanıltıcı olabilir.
  • Tek değer üzerinden agresif karar verilmez.

Bu sayfa eğitim amaçlıdır; tanı, tedavi, reçete veya acil karar için hekim değerlendirmesinin yerini alamaz.