30 Saniyede Özet
Ağustos ve eylül 2026'da ABD'de sanal hemşirelik ve yapay zekâ destekli hasta portalı alanında yeni iş birlikleri duyuruldu. Duyuruların çoğu hizmet tanımı içeriyor; sonuç verisi ya yok ya da kurumun kendi ölçümü. Yakın tarihli hakemli çalışmalar, sanal hemşireliğin yatak başı iş yükünü sanıldığı kadar azaltmadığını gösteriyor. Türkiye'de uzaktan sağlık hizmeti ayrı bir yönetmelikle düzenleniyor.
Ne oldu?
Güney Carolina Tıp Üniversitesi (MUSC) kökenli VirtuAlly, 1 Eylül 2026'da MUSC Health ile sanal triyaj hemşireliği iş birliğini genişlettiğini duyurdu. Sanal hemşire (hastayı kamera ve ekran üzerinden uzaktan değerlendiren hemşire), acile başvuran hastanın ilk hemşirelik değerlendirmesini ve kaydını üstleniyor. Böylece yerindeki hemşirelerin fiziksel bakıma odaklanması hedefleniyor. Basın bülteninde yapay zekâdan söz edilmiyor ve sonuç verisi paylaşılmıyor.
Bu hizmet, MUSC Health'in daha önce kurduğu triyajda sanal sağlayıcı programının (Virtual Provider in Triage) yanında çalışıyor. Kurumun Haziran 2025 tarihli duyurusuna göre program iki Charleston acilinde pilot olarak başladı. Ardından Orangeburg, Florence ve Marion'a yayıldı.
Kurum, sağlayıcıya (hekim ya da yetkili sağlık profesyoneli) ulaşma süresinin yarıya indiğini bildiriyor. Muayene olmadan ayrılan hasta oranının da yüzde 80 azaldığını açıklıyor.
VirtuAlly, 7 Ağustos 2026'da sanal gözlem platformu sağlayan Collette Health ile de ortaklık duyurdu. Collette, 185'ten fazla hastaneyle çalıştığını açıklıyor. Ortak hizmetler arasında sanal gözlem, uzaktan hasta başında bekleme, telemetri izlemi, hasta eğitimi ve kabul-taburculuk desteği yer alıyor. Duyuru, platformda insan odaklı yapay zekâ bulunduğunu belirtiyor, ancak işlevini ve etkisini tanımlamıyor.
New Jersey'deki Atlantic Health ise 11 Ağustos 2026'da K Health ile PatientGPT adlı aracı devreye aldı. Araç, hastanın doğal dilde sorduğu sağlık sorularını elektronik kaydı ve MyChart hasta portalı üzerinden yanıtlıyor. Gerekli görüldüğünde hastayı sanal birinci basamak dahil kurumun klinisyenlerine yönlendiriyor. Araç beta aşamasında ve eyalet genelinde kademeli yayılacak.
Kanıt ne kadar güçlü?
Duyuruların hiçbiri bağımsız bir sonuç çalışması içermiyor. MUSC'nin acil verileri kurumun kendi ölçümü ve hakemli bir yayında raporlanmış değil. K Health, yapay zekâsının 4 milyondan fazla hasta başvurusunda kullanıldığını açıklıyor; bu da şirket verisi.
Hakemli literatür daha temkinli. Pennsylvania Üniversitesi araştırmacılarının Aralık 2025'te JAMA Network Open'da yayımladığı tanımlayıcı anket, 880 kayıtlı hemşireye ulaştı. Hemşirelerin yüzde 57'si sanal hemşireliğin iş yükünü azaltmadığını, yüzde 10'u artırdığını belirtti. Yüzde 53'ü bakım kalitesinin arttığını düşündü, ancak artışı belirgin bulanlar yüzde 11'de kaldı.
Journal of Nursing Regulation'da 2025'te yayımlanan bir kapsam derlemesi (bir alandaki çalışmaları haritalayan derleme) 35 yayını inceledi. Bunların yalnızca 11'i araştırma çalışmasıydı; geri kalanı bilgilendirme yazısı ya da kalite iyileştirme projesiydi. En sık ölçülen sonuç hasta ve hemşire memnuniyetiydi ve ölçüm araçları çalışmalar arasında farklıydı. On bir çalışma yatış süresi gibi akış ölçütlerinde iyileşme bildirdi.
Derleme, başarıyı kolaylaştıran etkenleri de sıraladı. Yatak başı hemşirelerin tasarıma katılması ve iki ekip arasında sürekli iletişim öne çıktı. Yazarlar, hemşirelik işlerinin bölünmesinin uzun vadeli sonuçlarının belirsiz olduğunu vurguladı.
Hekim için ne anlama geliyor?
Sanal model, kabul ve taburculuk gibi belgelemesi yoğun işlerde yardımcı olabilir. Ancak yatak başı hemşire açığının yerini tutacağına dair kanıt yok. Hasta portalına bağlı yapay zekâ araçlarında ise asıl soru yönlendirme güvenliği.
Kurumunuz benzer bir model düşünüyorsa şu noktalar önemli:
- Sanal ve yatak başı ekip arasında sorumluluğun kimde olduğu yazılı olarak tanımlanmalı.
- Acil bulgu saptandığında kimin, ne kadar sürede müdahale edeceği önceden belirlenmeli.
- Hasta portalındaki yapay zekânın hangi durumlarda hekime yönlendirdiği test edilmeli.
- Başarı yalnızca memnuniyetle değil, güvenlik olayları ve hasta sonuçlarıyla ölçülmeli.
Türkiye'den bakınca
Türkiye'de uzaktan sağlık hizmeti, 10 Şubat 2022'de Resmî Gazete'de yayımlanan Uzaktan Sağlık Hizmetlerinin Sunumu Hakkında Yönetmelik ile düzenleniyor. Yönetmeliğe göre sağlık tesisi, Bakanlıktan izin almadan bu hizmeti sunamıyor. Kullanılan uzaktan sağlık bilgi sisteminin de Bakanlık sistemine tescil edilmesi gerekiyor. Görüntülü veya sesli kayıt ise yalnızca tarafların açık rızasıyla alınabiliyor.
Yönetmelikte yapay zekâya özel bir hüküm bulunmuyor. Hasta verisi ayrıca 6698 sayılı Kişisel Verilerin Korunması Kanunu (KVKK) kapsamında özel nitelikli veri sayılıyor. ABD'deki bu hizmetlerin Türkiye'de sunulduğuna dair bir bilgiye ulaşamadık.
Sık sorulan sorular
Sanal hemşirelik yatak başı hemşirenin yerini tutar mı?
Mevcut kanıt bunu desteklemiyor. JAMA Network Open'daki ankette hemşirelerin çoğu iş yükünde azalma görmedi. Sanal model daha çok belgeleme ve eğitim gibi belirli görevlerde destek sağlıyor.
Bu duyurulardaki yapay zekâ ne yapıyor?
Atlantic Health örneğinde yapay zekâ, hasta sorularını kayıt bağlamında yanıtlayıp gerekirse klinisyene yönlendiriyor. VirtuAlly–MUSC bülteninde yapay zekâdan söz edilmiyor. Collette duyurusunda ise yapay zekânın işlevi tanımlanmıyor.
Türkiye'de sanal triyaj yapılabilir mi?
Uzaktan sağlık hizmeti, Bakanlık izni ve tescilli bilgi sistemi şartıyla yönetmelik çerçevesinde sunulabiliyor. Acil triyajda sanal modelin nasıl uygulanacağına dair ayrı bir düzenlemeye ulaşamadık. Kurumlar yetki, sorumluluk ve veri koruma konularını önceden netleştirmeli.
Kaynaklar
- VirtuAlly (2026) — VirtuAlly Expands Virtual Triage Nursing Service Through Collaboration With MUSC Health: https://www.prnewswire.com/news-releases/virtually-expands-virtual-triage-nursing-service-through-collaboration-with-musc-health-302866388.html
- MUSC (2025) — Emergency Department innovation at MUSC Health gets results and expands: https://www.musc.edu/content-hub/News/2025/06/03/Emergency-Department-innovation-at-MUSC-Health-gets-results-and-expands
- Collette Health (2026) — Collette Health and VirtuAlly Partner to Deliver Virtual Care for Health Systems: https://collettehealth.com/2026/08/07/collette-health-and-virtually-partner-to-deliver-virtual-care-for-health-systems/
- Atlantic Health (2026) — Atlantic Health and K Health Launch Innovative AI Platform to Improve Access to Care Across New Jersey: https://www.atlantichealth.org/press-releases/2026/atlantic-health-k-health-launch-ai-platform-across-new-jersey
- Penn LDI (2025) — Virtual Nursing Gets Mixed Marks (Muir ve ark., JAMA Netw Open özeti): https://ldi.upenn.edu/our-work/research-updates/virtual-nursing-gets-mixed-marks-as-fix-for-hospital-staffing-crisis/
- Bhaloo ve ark. (2025) — A scoping review of virtual nursing models in inpatient, noncritical care settings, J Nurs Regul: https://www.sciencedirect.com/science/article/pii/S215582562500095X
- Resmî Gazete (2022) — Uzaktan Sağlık Hizmetlerinin Sunumu Hakkında Yönetmelik, sayı 31746: https://www.resmigazete.gov.tr/eskiler/2022/02/20220210-2.htm
Bu içerik bilgilendirme amaçlıdır ve bireysel tıbbi tavsiye yerine geçmez.
İlgili Yazılar
Bu konuyla ilgili Doktorclub'da ele aldığımız diğer hekim onaylı rehberler:
ABD'de sanal triyaj hemşireliği ve hasta portalına bağlı yapay zekâ yayılıyor. Duyurular, hemşire anketi ve derleme bulguları hekim gözüyle.