Yaşam içinde birçok stresör vardır bir bakıma stres havadaki grip mikrobu gibidir, her an bulaşmaya hazır durumdadır. Ancak bazılarımıza bulaşarak hasta ederken bazılarımızı etkilememektedir. Acaba neden?
Bu soruyu biraz daha derinlemesine soracak olursak neden bazılarımız stresle daha kolay baş edebilirken bazılarımız baş edemez?
Saydığımız bu paramatreler ahenkli ve birbiriyle uyumlu çalışan bir çark gibidir. Çarkın herhangi bir dişlisinin bozulması çarkın toplam performansını etkileyecektir. Tıpkı kronik hastalıklarda olduğu gibi bir yer hastalandığında örneğin kronik kabızlıkta uykusuzluk, reflü, iştahsızlık, yorgunluk gibi bir dizi farklı sorunla da karşı karşıya kalırız. Ya da başlangıç düzeyinde unutkanlık problemimiz, sosyal ilişkilerimizi, iletişim becerimizi bozarak süreci hızlandırır.
Davranış değişim terapisi (DDT) özellikle kronik stres, hastalık ve ağrılara sebep olan yanlış yaşam tarzları ve buna bağlı gelişen psikolojik kaçınma, öğrenilmiş çaresizlik, ilacı kötüye kullanımı gibi tedavisinin seyrini olumsuz etkileyen faktörleri kontrol etmede bize yardımcı olur.
Bizim modelimiz strese karşı, çok sayıda çevresel, sosyal, fiziksel ve psikolojik faktörlerin rol oynadığı biyo-psiko sosyal bir problem olarak tanımlayan bütüncül bir yaklaşım sunmaktadır.
Bu yaklaşım stresi sadece psikolojik bir sorun olarak algılamaksızın psikolojik ve davranışsal müdahalelerin öneminin ortaya oyulmasında yardımcı olmaktadır. Bu yöntemin odağında hasta bulunmaktadır. Klasik tedavi anlayışı dışında hastalar pasif alıcı durumundan aktif katılımcı durumuna geçerler.
Davranış Değişim Uzmanı arkadaşlarımız stresle baş etme konusunda sorumlu olmaktan ziyade stresi önleme ve yönetme konusunda gerekli olan donanımları hastalarımıza kazandırırlar.
Alışkanlık yönetimi
Fizyolojik alışkanlıklar
– Hayati işlevlerde önem taşıyan yeme içme davranışlarını düzenleme
– Fiziksel aktiviteleri içeren yürüyüş vb. davranış değişimlerini kazandırma
– Uyku çizelgeleri ile sağlıklı uyku evresinin kalitesini arttırma
– Kortizol düzeyini dengeleyici nefes ve kas egzersizlerinin öğrenimini kazandırma
Psikolojik alışkanlıklar
Günlük aktivite, görevler ve planlamalarda erteleme ve öteleme davranışları genellikle kaygı düzeyi ve bir davranışı, görevi mükemmel bir biçimde yapma düşüncesi ile ilişkilendirilir.
Motivasyon
Kişilerin belirli bir amacı gerçekleştirmek üzere oluşturdukları, kendi davranış ve istekleri ile bu oluşturulan davranışların sergilenmesidir. Bu programın amacı kişiye özgü motivasyon planlarının geliştirilmesi ise bireyin bunları uygulayabilir hale gelmesini amaçlamaktır.
Sürdürebilirlik
Yeniden oluşturulan davranış değişikliklerinde esas olan bu davranış değişikliğinin devamlılık arz etmesidir. Yeniden kazanmış olduğumuz davranış değişikliğini uzun vadede yapabiliyor olmak aynı zamanda sürdürülebilir olduğunu beraberinde getirmektedir.