Johns Hopkins Kimmel Kanser Merkezi ve Hollanda Kanser Enstitüsü tarafından yürütülen yeni bir araştırma, radyoterapinin bağışıklık sistemini uyararak bağışıklık tedavisine (immünoterapi) dirençli tümörlerde bile olumlu sonuçlar sağlayabileceğini gösterdi. Nature Cancer dergisinde yayımlanan çalışmaya göre, özellikle küçük hücreli olmayan akciğer kanseri vakalarında radyoterapi sonrası uygulanan immünoterapinin, tek başına immünoterapiden çok daha etkili olduğu kanıtlandı.
Araştırmacılar, 72 akciğer kanseri hastasından 293 örnek toplayarak, bazı hastalara yalnızca immünoterapi, bazılarına ise önce radyoterapi sonra immünoterapi uyguladı. Bulgular, immünoterapiye dirençli olan “immünolojik olarak soğuk” tümörlerin radyoterapi sayesinde "ısıtıldığını", yani bağışıklık hücrelerinin bu tümörlere daha iyi saldırabildiğini gösterdi. Böylece radyasyon, tümör mikroçevresini değiştirerek bağışıklık sisteminin tümöre karşı etkili bir şekilde savaşmasını sağladı.
Bu etkinin temelinde, radyoterapinin tetiklediği ve “abskopal etki” olarak adlandırılan bir bağışıklık tepkisi bulunuyor. Bu etkiyle birlikte, radyasyon yalnızca uygulandığı bölgedeki tümör hücrelerini değil, vücudun farklı bölgelerindeki kanserli hücreleri de hedef alacak şekilde bağışıklık sistemini aktive edebiliyor. Çalışmada kullanılan çoklu “omik” analizler, bu etkinin hem moleküler düzeyde hem de bağışıklık hücresi düzeyinde nasıl gerçekleştiğini ortaya koydu.
Araştırma ekibi, immünolojik olarak “soğuk” tümörlerde bile radyoterapi sonrası T hücrelerinin çoğaldığını ve hastaların daha uzun süre hayatta kaldığını belirledi. Bu bulgular, özellikle immünoterapiden fayda görmeyen hastalar için umut verici. Araştırmacılar ayrıca hastalardan elde edilen T hücrelerinin, kültür ortamında hastaya özgü tümör mutasyonlarını tanıyabildiğini gösterdi.
Sonuç olarak bu araştırma, radyoterapinin yalnızca tümörü küçültmekle kalmadığını, aynı zamanda bağışıklık sistemini tümörlere karşı yeniden eğittiğini ortaya koyuyor. Radyasyon ile immünoterapi kombinasyonu, daha önce etkisiz olduğu düşünülen hastalarda bile güçlü ve kalıcı bir bağışıklık yanıtı oluşturabilir. Bu çalışma, bağışıklık direncini kırmada radyoterapinin rolünü anlamak adına büyük bir ilerleme olarak görülüyor.
