Dünyanın en büyük insan görüntüleme projesi olan UK Biobank, 100.000'inci gönüllüsünü tarayarak tarihi bir eşiği aştı. Beyin, kalp ve diğer organlara yönelik detaylı taramaların yer aldığı bu 11 yıllık çalışma sayesinde bilim insanları yaşlanma sürecini ve hastalıkların erken belirtilerini daha önce görülmemiş bir hassasiyetle izleyebiliyor. Veriler, dünya genelinde düşük maliyetle araştırmacıların erişimine açılarak kalp hastalığından kansere kadar birçok yaygın hastalığın erken teşhisine katkı sağlıyor.
Katılımcılar arasında 100.000’inci taranan kişi olan Steve, ailesinde demans öyküsü bulunduğu için araştırmalara katkı sunmak istediğini belirtti. Gönüllüler beş saat süren randevularda farklı türde MRI, röntgen ve ultrason cihazlarıyla taranıyor. Elde edilen veriler anonimleştiriliyor ve gönüllülere genellikle bireysel sağlık sonuçları bildirilmiyor, ancak ciddi bir sorun fark edilirse bilgilendirme yapılıyor.
UK Biobank, 2003 yılında kuruldu ve 500.000 orta yaşlı gönüllüden fiziksel testler, yaşam tarzı bilgileri, DNA ve diğer biyolojik örnekler topladı. 2014’te başlatılan görüntüleme aşaması ise bu gönüllülerin 100.000'ine detaylı vücut taramaları yapılmasını kapsıyor. Katılımcılar birkaç yıl arayla tekrar taranarak zamanla vücutlarındaki değişimler izleniyor.
Şu ana kadar proje kapsamında elde edilen verilerden 30.000 terabayttan fazla sağlık verisi toplandı ve yaklaşık 17.000 bilimsel makale üretildi. Yapay zeka teknolojileri, bu büyük veri yığınını analiz ederek örneğin 38 hastalığın erken teşhisini mümkün kıldı. Ayrıca alkol tüketimi ile hafıza kaybı arasındaki ilişki, kalp yapısındaki değişimlerin ruhsal hastalık riskine etkisi gibi çarpıcı sonuçlar ortaya çıktı.
Proje; Medical Research Council, Wellcome Trust, Britanya Kalp Vakfı ve özel destekçiler (Google’ın çatı şirketi Alphabet’in Calico’su ile Chan Zuckerberg Initiative gibi) tarafından finanse ediliyor. UK Biobank, elde ettiği verileri tüm dünyadaki araştırmacılara açık tutarak, kamu yararına bilim üretiminde örnek bir model olmayı sürdürüyor.
