İçeriğe geç

Şiddetli ya da ani başlayan bir belirtiniz varsa okumayı bırakın, 112'yi arayın.

Hekim misiniz? Doktorclub'a katılın

Şeker hastası karpuz yer mi?

Karpuz diyabette porsiyonu ölçülerek yenebilir; büyük dilimler birkaç porsiyon eder. Böbrek hastalarında da miktar sınırlanır.

Kısa cevap

Evet, porsiyonu ölçerek. Türkiye Beslenme Rehberi’ne göre bir porsiyon karpuz, kibrit kutusu büyüklüğünde dört beş dilim ya da üç parmak genişliğinde iki dilimdir.

Yaz sofrasında kesilen büyük üçgen dilimler kolayca iki üç porsiyon olur. Karpuzu sulu ve hafif olduğu için sınırsız yemek, diyabette en sık porsiyon taşmalarından biridir.

T.C. Sağlık Bakanlığı ↗Diabetes UK ↗

Karpuz: besin değeri

100 g1 porsiyon (Kibrit kutusu büyüklüğünde 4–5 dilim ya da 1 küçük kase küp, 150 g)
Enerji30 kcal45 kcal
Karbonhidrat7,6 g11,3 g
Şeker (doğal dahil)6,2 g9,3 g
Lif0,4 g0,6 g
Protein0,6 g0,9 g
Yağ0,2 g0,2 g
Doymuş yağ0,0 g0,0 g
Sodyum1 mg2 mg
Potasyum112 mg168 mg
Fosfor11 mg17 mg
Kalsiyum7 mg11 mg
Demir0,2 mg0,4 mg
K vitamini0 µg0 µg
Karbonhidrat değişimi0,50,8

USDA kaydı: Watermelon, raw (#167765). “—”: kayıtta değer yok. 1 karbonhidrat değişimi ≈ 15 g.

Diyabette

Diabetes UK’ye göre bütün meyvenin içindeki şeker, azaltılması önerilen serbest şeker sayılmaz ve diyabeti olan birinin meyve ve sebze tüketimini azaltması büyük olasılıkla gerekmez. Yine de meyve karbonhidrat içerir ve kan şekerini yükseltir; Diabetes UK, tek seferde çok karbonhidrat almamak için meyveyi gün içine yaymayı önerir.

Karpuz büyük bir meyve olduğu için porsiyonu adetle değil büyüklükle ölçülür; İngiltere’de de 5 cm kalınlığında bir dilim kavun ya da karpuz bir porsiyon sayılır. Karpuzu öğünden sonra büyük bir tabakta değil, ölçülü bir kasede yiyin.

CDC meyveyi tahıllar, pilav ve yoğurtla birlikte karbonhidratı yüksek besinler arasında sayar; bir kupa ya da bir orta boy meyve yaklaşık bir yumruk büyüklüğündedir.

Diabetes UK ↗NHS ↗CDC ↗

Böbrek hastalığında

ABD Ulusal Böbrek Vakfı (NKF) karpuzu potasyumu düşük meyveler arasında sayar, ama bir kupayla sınırlamayı önerir. NKF, düşük potasyumlu bir besinin bile büyük miktarda yenince yüksek potasyumlu hale gelebileceğini vurgular.

Miktarı hekiminiz ya da diyetisyeninizle belirleyin.

National Kidney Foundation ↗

Sofrada nasıl tüketilir?

Karpuz Türkiye’de Temmuz–Eylül arası mevsimindedir.

  • Türkiye Beslenme Rehberi’ne göre bir porsiyon, sekiz kiloluk bir karpuzun on altıda biri kadardır; büyük dilimleri ikiye bölün.
  • Türkiye Beslenme Rehberi doğranan meyvenin bekletilmeden tüketilmesini önerir; kestiğiniz kadarını yiyin.
  • Karpuzun yanına bir dilim beyaz peynir eklemek yaygın bir ev alışkanlığıdır; peynirin tuzunu da hesaba katın.
T.C. Sağlık Bakanlığı ↗

Sık sorulan sorular

Karpuz kan şekerini çok yükseltir mi?

Karpuz da karbonhidrat içerir. Bir porsiyonla yetinip gün içine yaydığınızda diyabet planına sığar; büyük dilimler ve aynı öğünde birkaç porsiyon kan şekerini daha fazla yükseltir.

Diabetes UK ↗
Karpuzla peynir yemek şekeri dengeler mi?

Bunu gösteren bir öneri kaynaklarda yoktur. Asıl önemli olan karpuz porsiyonunu ölçülü tutmaktır.

Diabetes UK ↗
Akşam karpuz yemek zararlı mı?

Önemli olan saat değil porsiyon ve gün içindeki toplam meyve miktarıdır. Meyveyi gün içine yayın.

Diabetes UK ↗
Günde kaç porsiyon meyve yiyebilirim?

Türkiye Beslenme Rehberi yetişkinler için günde iki ile üç porsiyon meyve önerir. Diyabette bu porsiyonların gün içine nasıl dağılacağını kendi şeker ölçümlerinize göre diyetisyeninizle belirleyin.

T.C. Sağlık Bakanlığı ↗
Karpuz suyu içebilir miyim?

Taze sıkılmış olsa da meyve suyu kan şekerini bütün meyveden daha hızlı yükseltir ve posasından yararlanılamaz. Türkiye Beslenme Rehberi meyve suyu yerine meyvenin kendisinin yenmesini önerir.

CDC ↗T.C. Sağlık Bakanlığı ↗

Uluslararası kaynaklar, yerel uygulama

Kaynağın ülkesi ayrıca belirtilir. Besin değerleri, porsiyonlar ve öneriler ülkeye göre değişebilir. Türkiye’de güncel resmî öneriler (Türkiye Beslenme Rehberi) ve hekiminiz esas alınır.

Bilgilendirme, hekim ve diyetisyen değerlendirmesinin yerine geçmez. Bu sayfa tanı koymaz, ilaç ya da doz önermez; ilacınızı hekiminize danışmadan değiştirmeyin.

Kaynaklar ve dayanaklar

  1. T.C. Sağlık Bakanlığı · Türkiye Beslenme Rehberi (TÜBER) 2022 ↗

    Ülke bağlamı: Türkiye · Kaynak kontrolü: · Kaynak tarihi: 2022

  2. Diabetes UK · Fruit, vegetables and diabetes ↗

    Ülke bağlamı: UK · Kaynak kontrolü:

  3. NHS · 5 A Day portion sizes ↗

    Ülke bağlamı: UK · Kaynak kontrolü: · Kaynak tarihi: 2022-07-19

  4. CDC · Diabetes Meal Planning ↗

    Ülke bağlamı: ABD · Kaynak kontrolü: · Kaynak tarihi: 2024-05-15

  5. National Kidney Foundation · Potassium in Your CKD Diet ↗

    Ülke bağlamı: ABD · Kaynak kontrolü:

  1. USDA · FoodData Central (SR Legacy) ↗

    Ülke bağlamı: ABD · Kaynak kontrolü: · Kaynak tarihi: 2019-04

Bağlantılı sayfalar

Sürüm ve değişiklik kaydı

  • — İlk taslak hazırlandı. Diyetisyen ve dil incelemesi bekleniyor.

Doktorclub editoryal içeriği · Yapay zekâ desteğiyle, kaynaklara dayanarak hazırlanmıştır. Uzman incelemesi sürüyor; tamamlandığında inceleyenin adı ve tarihi bu sayfada gösterilir. İçerik düzeltmesi bildir · Yayın ilkeleri

← Besin rehberi