Dlaczego zabieg medycyny estetycznej jest procedurą medyczną?
Iniekcje, takie jak wypełniacze, toksyna botulinowa (potocznie »botoks«), osocze bogatopłytkowe (PRP) i mezoterapia, a także niektóre zabiegi laserowe i radiofrekwencją, to interwencje w skórze lub pod skórą z użyciem leków lub wyrobów medycznych. Nawet jeśli trwają krótko, wymagają wiedzy medycznej o anatomii twarzy, naczyniach krwionośnych i nerwach, interakcjach leków oraz możliwych powikłaniach.
Choć rzadko, mogą wystąpić takie problemy, jak zamknięcie (okluzja) naczynia, zakażenie, oparzenie, blizny lub ciężka reakcja alergiczna. W takiej sytuacji, aby możliwe było szybkie postawienie diagnozy i wdrożenie leczenia, ważne jest, by osoba wykonująca zabieg była lekarzem, a miejscem zabiegu — placówka ochrony zdrowia.
Ogólna zasada: lekarz i placówka ochrony zdrowia z wymaganymi zezwoleniami
Międzynarodowe organizacje dermatologiczne i instytucje ochrony zdrowia zalecają, aby zabiegi estetyczne obejmujące iniekcje były wykonywane na odpowiedzialność lekarza z prawem wykonywania zawodu i w warunkach medycznych. W Turcji kwestie te regulują przepisy tureckiego Ministerstwa Zdrowia; zabieg musi wykonać lekarz w placówce ochrony zdrowia posiadającej wymagane zezwolenia.
Przepisy mogą się z czasem zmieniać. Ten artykuł opisuje ogólną zasadę, a nie konkretny przepis rozporządzenia. Aby poznać aktualne zasady dotyczące określonego zabiegu, można zapytać lekarza lub placówkę, która go wykona.
Kto czym się zajmuje? Różnice między grupami zawodowymi
| Zawód | Wykształcenie | Rola w medycynie estetycznej |
|---|---|---|
| Lekarz specjalista dermatologii (dermatologii i wenerologii) | Szkolenie specjalizacyjne z chorób skóry, włosów i paznokci po studiach medycznych | Rozpoznawanie i leczenie chorób skóry; iniekcje, zabiegi laserowe i inne zabiegi medycyny estetycznej |
| Lekarz specjalista chirurgii plastycznej, rekonstrukcyjnej i estetycznej | Chirurgiczne szkolenie specjalizacyjne po studiach medycznych | Operacje estetyczne i rekonstrukcyjne; iniekcje i inne zabiegi medycyny estetycznej |
| Inni lekarze | Absolwent studiów medycznych; może mieć dodatkowe przeszkolenie z zakresu medycyny estetycznej | To, jakie zabiegi może wykonywać, określają przepisy tureckiego Ministerstwa Zdrowia |
| Kosmetolog / kosmetyczka | Wykształcenie zawodowe w zakresie urody i pielęgnacji skóry | Niemedyczne zabiegi kosmetyczne, takie jak oczyszczanie twarzy, pielęgnacja i makijaż; nie wykonuje iniekcji |
Niezależnie od tego, o jakiego lekarza chodzi, ważne jest, aby lekarz wykonujący zabieg był przeszkolony i doświadczony w danym zabiegu oraz potrafił postępować w razie powikłania.
Ważne jest, aby lekarz wykonujący zabieg był w tym zakresie przeszkolony i potrafił postępować w razie powikłania. Proszę nie wahać się zapytać, kto wykona zabieg, oraz o jego imię i nazwisko i tytuł; to Państwa prawo.
Dr. Hamza GemiciDyrektor medyczny DoktorClub · lekarz medycyny estetycznej
Jaka jest rola kosmetologa i czego nie powinien on robić?
Kosmetolodzy i kosmetyczki odgrywają ważną rolę w niemedycznych usługach kosmetycznych, takich jak oczyszczanie twarzy, pielęgnacja nawilżająca, niektóre powierzchowne zabiegi pielęgnacyjne i makijaż. Usługi te mogą wspierać ogólny wygląd skóry i jej pielęgnację.
Iniekcje, takie jak wypełniacze, toksyna botulinowa, PRP i mezoterapia, oraz zabiegi wymagające wyrobów medycznych nie należą jednak do zakresu kompetencji kosmetologa. Zaleca się unikanie iniekcji oferowanych w salonach kosmetycznych, u fryzjera lub w domu.
Jak można sprawdzić osobę wykonującą zabieg?
Jako pacjent można chcieć dowiedzieć się, kto wykona zabieg, i to zweryfikować. Pomocne mogą być następujące kroki:
- Zapytać o imię, nazwisko i tytuł osoby, która wykona zabieg; zadać wprost pytanie: „Czy jest Pan/Pani lekarzem lub specjalistą, a jeśli tak, w jakiej dziedzinie?”.
- Przed zabiegiem spotkać się z tym lekarzem; jeśli konsultację ma przeprowadzić jedna osoba, a zabieg inna, należy się o tym dowiedzieć.
- Zapytać, czy placówka jest placówką ochrony zdrowia posiadającą wymagane zezwolenia.
- Zapytać o przeszkolenie i doświadczenie lekarza w zakresie tego zabiegu.
- W razie wątpliwości można zwrócić się do prowincjonalnej dyrekcji zdrowia (il sağlık müdürlüğü) lub właściwej izby lekarskiej w Turcji.
- Poprosić o pokazanie opakowania, etykiety i numeru serii produktu, który zostanie użyty.
Sygnały ostrzegawcze, na które warto zwrócić uwagę
- Osoba wykonująca zabieg unika podania swojego nazwiska lub tytułu
- Iniekcja jest wykonywana poza placówką ochrony zdrowia, np. w domu, u fryzjera, w salonie kosmetycznym lub w pokoju hotelowym
- Terminy są ustalane przez wiadomości w mediach społecznościowych, a zabieg wykonuje się bez konsultacji lekarskiej
- Nie pokazuje się opakowania i etykiety produktu
- Nie uzyskuje się pisemnej zgody i nie omawia się ryzyka
- Sformułowania typu „nie ma żadnego ryzyka” lub „odpowiednie dla każdego” albo wywieranie presji, by podjąć decyzję
Certyfikaty i doświadczenie: na co zwrócić uwagę?
Tytuł zawodowy i uprawnienia to podstawowy warunek wykonania zabiegu w ramach prawnych i bezpiecznych; same w sobie nie są jednak wystarczające. Warto również zapytać, jak często lekarz wykonuje dany zabieg, jak postępuje w razie możliwych powikłań i jaką kontrolę zaplanuje po zabiegu.
Liczba obserwujących w mediach społecznościowych, atrakcyjne zdjęcia czy fotografie „przed i po” nie świadczą o kompetencjach osoby wykonującej zabieg. Takie zdjęcia mogą być wyselekcjonowane lub poddane obróbce.
Jeśli po jakiejkolwiek iniekcji estetycznej wystąpią poniższe objawy, należy bez zwłoki szukać pomocy
- Zaburzenia widzenia, zaburzenia mowy lub osłabienie ręki albo nogi: natychmiast zadzwonić pod 112 (numer alarmowy)
- Duszność, szybko narastający obrzęk twarzy lub warg: natychmiast zadzwonić pod 112
- Zblednięcie, marmurkowe lub sinofioletowe przebarwienie skóry: natychmiast zadzwonić do lekarza, który wykonał zabieg
- Stopniowo nasilający się silny ból: natychmiast zadzwonić do lekarza, który wykonał zabieg
- Gorączka, nasilające się zaczerwienienie i wydzielina: natychmiast zadzwonić do lekarza, który wykonał zabieg
Jeśli nie można skontaktować się z lekarzem, należy zgłosić się na najbliższy SOR. Bez zalecenia lekarza nie należy masować obszaru ani stosować ciepła lub lodu.
Ten artykuł ma charakter wyłącznie informacyjny. Przy wyborze odpowiedniego zabiegu i osoby, która go wykona, niezbędne są konsultacja i ocena lekarska.
Pytania, które warto zadać lekarzowi
- Kto wykona zabieg; jakie jest Pana/Pani imię i nazwisko, tytuł i specjalizacja?
- Jak często wykonuje Pan/Pani ten zabieg?
- Czy Państwa placówka jest placówką ochrony zdrowia posiadającą wymagane zezwolenia?
- Jak Państwo postępują, jeśli wystąpi powikłanie?
- Kto przeprowadzi kontrolę po zabiegu?
- Czy mogę zobaczyć informacje o produkcie, który zostanie użyty, i jego numer serii?
Najczęściej zadawane pytania
Czy kosmetolog może wykonać zabieg wypełniaczem lub toksyną botulinową?
Nie. Iniekcje, takie jak wypełniacze i toksyna botulinowa, są procedurami medycznymi; kosmetolodzy wykonują niemedyczne zabiegi pielęgnacyjne.
Czy każdy lekarz może wykonywać każdy zabieg estetyczny?
W Turcji kwestie te regulują przepisy tureckiego Ministerstwa Zdrowia. Ważne jest również, aby lekarz był przeszkolony i doświadczony w danym zabiegu; nie należy się wahać, by zapytać o to lekarza, który ma go wykonać.
Jak wybrać między dermatologiem a chirurgiem plastycznym?
Obie specjalizacje wykonują zabiegi medycyny estetycznej. Wybór zależy od rozważanego zabiegu, doświadczenia lekarza w jego wykonywaniu oraz oceny podczas konsultacji. Zabiegi wymagające operacji należą do zakresu chirurgów plastycznych.
Jak sprawdzić, czy lekarz rzeczywiście jest lekarzem?
Można zapytać o imię i nazwisko, tytuł i specjalizację. W razie wątpliwości można zwrócić się do właściwej izby lekarskiej lub prowincjonalnej dyrekcji zdrowia w Turcji.
Czy depilacja laserowa w salonie kosmetycznym to również procedura medyczna?
Depilacja laserowa to zabieg wykonywany wyrobem medycznym, który może wiązać się z ryzykiem, np. oparzeń i przebarwień. W Turcji to, kto i gdzie może ją wykonywać, regulują przepisy tureckiego Ministerstwa Zdrowia. Przed zabiegiem należy zapytać, kto go wykona, czy odbywa się pod nadzorem lekarza i do kogo zwrócić się w razie wystąpienia działania niepożądanego.
Źródła
- Who should provide your cosmetic treatment? — American Academy of Dermatology (AAD)
- Dermal Filler Do's and Don'ts for Wrinkles, Lips and More — U.S. Food and Drug Administration (FDA), 2023
Rada Ekspertów ds. Medycyny Estetycznej
Turecki oryginał tego artykułu został sprawdzony przez Radę Ekspertów ds. Medycyny Estetycznej DoktorClub. Ta strona jest tłumaczeniem porównanym z oryginałem i nie została jeszcze sprawdzona przez lekarza posługującego się językiem polskim.