30 Saniyede Özet
Singapur Sağlık Bakanlığı'nın (MOH) yayımladığı konuşma metnine göre, kamu sağlık çalışanları 12 binden fazla yapay zekâ ajanı oluşturdu. Kıdemli Devlet Bakanı Tan Kiat How, 24 Ağustos 2026'da HIMSS26 APAC'ta bu tabloyu ulusal rehber AIHGle 2.0'a bağladı. Mart 2026'da yayımlanan rehber, klinik kararı insan onayı olmadan veren sistemlerin kullanılmamasını öneriyor. Hekimin sorumluluğu ise aracın varlığından bağımsız olarak sürüyor.
Ne oldu?
Tan Kiat How, Dijital Gelişme ve Enformasyon Bakanlığı ile Sağlık Bakanlığı'nda kıdemli devlet bakanı. Konuşmasını 24 Ağustos 2026'da Singapur'daki HIMSS26 APAC konferansında yaptı. Ana mesajı, yapay zekânın "öneren" araçtan "eylem yapan" araca geçtiğiydi.
Konuşmada iki platform ve bir uygulama öne çıktı. Ulusal sağlık teknolojisi ajansı Synapxe, kamu sağlığı için Tandem adlı ortak ve güvenli bir üretken yapay zekâ platformu kurdu. Bu platformdaki uygulamalardan Note Buddy, hekim-hasta görüşmesini yazıya döküp özetliyor. Bakana göre araç, Singapur'un dört ana dilinde de çalışıyor.
İkinci platform AgentSea. Kamu sağlık çalışanları burada kendi yapay zekâ ajanlarını (hedef verildiğinde bir dizi adımı kendisi yürüten yazılım) kurup yönetebiliyor. Bakan, 12 binden fazla ajan oluşturulduğunu söyledi. Örnek olarak bir hekimin muayene öncesi hasta özeti hazırlayan ajanını anlattı.
Bakan, burada önemli bir çizgi de çizdi. Ajan eylem yapabildiğinde risk hesabı değişiyor. Ajanın hangi yetkiye sahip olacağı, neyi asla yapmaması gerektiği ve hangi kararların insanda kalacağı sorulmalı. Sistemin hızla durdurulabilmesi ve yaşananların geriye dönük izlenebilmesi de gerekiyor.
Rehber ne diyor?
Bir ayrıntının altını çizmek gerekiyor. AIHGle 2.0 bu konferansta açıklanmadı. Bakanlığın 13 Mart 2026 tarihli genelgesine göre rehber, MOH ve Sağlık Bilimleri Otoritesi (HSA) tarafından 10 Mart 2026'da yayımlandı. Bakan konuşmasında rehberden yakın zamanda güncellenmiş bir belge olarak söz etti.
Rehber 2021 çerçevesi üzerine kuruluyor ve üretken yapay zekâyı da kapsıyor. Sorumluluğu üç gruba ayırıyor: geliştirici, uygulayıcı kurum ve kullanıcı sağlık profesyoneli. Yanında kurumlar için bir araç seti ve rol dağılımını özetleyen bir infografik var.
En dikkat çekici bölüm risk değerlendirme tablosu. Rehber, insan denetimini üç düzeyde ele alıyor. İnsanın her kararı onayladığı "döngü içi", yalnız gözetim yaptığı "döngü üstü" ve hiç dahil olmadığı "döngü dışı" model. Klinik kullanımda son iki model için öneri aynı: Son kararı insan vermeden klinik karar üreten sistemler kullanılmamalı.
Kullanıcı bölümü doğrudan hekime yazılmış. Sağlık profesyoneli, yapay zekâ kullansın ya da kullanmasın hasta bakımından sorumlu kalıyor. Girdiyi doğrulamalı, çıktıyı iş akışına almadan önce dikkatle değerlendirmeli. Uydurma bilgi (halüsinasyon) gibi sapmaları tanıyabilmeli ve yapay zekâsız çalışma becerisini korumalı.
Kanıt ne kadar güçlü?
Bu bir klinik çalışma değil, bir yönetişim belgesi. Rehberin kendisi bir iyi uygulama ve öneri seti olarak tanımlanıyor. Etkisini ölçen bir veri henüz yok.
Konuşmadaki rakamlar da bakanın beyanı. 12 binden fazla ajanın kaçının klinikte kullanıldığı ya da nasıl doğrulandığı açıklanmadı. Oluşturulan ajan sayısı, kullanım ya da fayda göstergesi değil.
Bir boşluk da göze çarpıyor. Rehber metninde "ajan" kavramı ayrıca ele alınmıyor. Bakan ise ilkelerin ajanlar çağında daha da önem kazandığını söyledi.
Etkiyi ölçme konusu da gündemde. Bakan, aynı gün imzalanan HIMSS sonuç ölçüm çerçevesi mutabakatını da övdü. Girişim Singapur, Kore ve Tayvan'daki kurumları bir araya getiriyor.
Hekim için ne anlama geliyor?
Singapur modeli, kurumunuzda bir yapay zekâ aracı ya da ajan devreye girerken sorulacak soruları netleştiriyor:
Araç son kararı kime bırakıyor? Klinik karar insan onayı olmadan uygulanıyorsa bu kırmızı bayraktır.
Ajanın yapamayacağı işler yazılı olarak tanımlandı mı?
Hata ya da beklenmeyen davranış görüldüğünde nereye, nasıl bildirilecek? Rehber küçük sapmaların bile kaydını öneriyor.
Sistem kapandığında yapay zekâsız iş akışını sürdürebilecek misiniz?
Yapay zekâ kullanımı hastanın tedavi kararını etkiliyorsa hastaya anlatıldı mı?
Türkiye'den bakınca
AIHGle 2.0 Türkiye'de bağlayıcı değil, ama kurum içi yönetişim için hazır bir şablon sunuyor. Döngü içi, döngü üstü ve döngü dışı ayrımı, bir hastanenin yapay zekâ envanterini risk düzeyine göre sınıflamak için kullanılabilir. Tıbbi cihaz niteliğindeki yazılımlar ise Türkiye İlaç ve Tıbbi Cihaz Kurumu (TİTCK) denetiminde.
Note Buddy benzeri görüşme dökümü araçlarında veri boyutu belirleyici. Muayene konuşması sağlık verisi içerir ve Kişisel Verilerin Korunması Kanunu (KVKK) bu veriyi özel nitelikli sayıyor. Note Buddy ya da AgentSea'nin Türkiye'de kullanıldığına dair bir bilgi yok.
Sık sorulan sorular
AIHGle 2.0 ne zaman yayımlandı?
Bakanlık genelgesine göre 10 Mart 2026'da. Ağustos'taki HIMSS konuşması rehberi tanıtmadı; ajanlar bağlamında yeniden gündeme taşıdı.
Rehber otonom yapay zekâyı yasaklıyor mu?
Yasal bir yasak değil, bir öneri. Rehber, klinik ortamda insan denetimi olmadan otonom yapay zekâ kullanılmamasını öneriyor. Tabloda en yüksek risk, insanın tamamen dışarıda kaldığı klinik kullanım.
Hastaya yapay zekâ kullanıldığını söylemek gerekiyor mu?
Rehbere göre her aracın tek tek bildirilmesi beklenmiyor. Ancak tedavi kararını anlamlı biçimde etkileyen kullanımda hastanın bilgilendirilmesi öneriliyor. Hastanın doğrudan kullandığı uygulamalarda ise yapay zekâyla konuştuğu açıkça söylenmeli.
Kaynaklar
Singapur Sağlık Bakanlığı (2026) — Speech by Mr Tan Kiat How at HIMSS26 APAC, 24 August 2026: https://www.moh.gov.sg/newsroom/speech-by-mr-tan-kiat-how--senior-minister-of-state--ministry-of-digital-development-and-information---ministry-of-health--at-himss26-apac-health-conference-and-exhibition--24-august-2026/
Singapur Sağlık Bakanlığı ve HSA (2026) — Artificial Intelligence in Healthcare Guidelines (AIHGle 2.0): https://isomer-user-content.by.gov.sg/3/2a43b2e0-1cec-4d35-af8a-da74bc2410e2/Updated%20AIHGle%202.0.pdf
Singapur Sağlık Bakanlığı (2026) — MOH Circular 0024/2026, Updated AIHGle 2.0: https://isomer-user-content.by.gov.sg/7/f5b5f08c-4c34-499c-89d4-3368b5d93088/MOH%20MHC%20Cir%200024_2026%20Updated%20MOH%20Artificial%20Intelligence%20in%20Healthcare%20Guidelines%20(AIHGle%202.0).pdf
Singapur Sağlık Bakanlığı — Emerging Regulatory Policy Issues: https://www.moh.gov.sg/others/health-regulation/emerging-regulatory-policy-issues/
TİTCK — Tıbbi Cihaz Mevzuatı: https://www.titck.gov.tr/faaliyetalanlari/tibbicihaz/tibbi-cihaz-mevzuati
T.C. Mevzuat Bilgi Sistemi — 6698 sayılı Kişisel Verilerin Korunması Kanunu: https://www.mevzuat.gov.tr/mevzuatmetin/1.5.6698.pdf
Bu içerik bilgilendirme amaçlıdır ve bireysel tıbbi tavsiye yerine geçmez.
İlgili Yazılar
Bu konuyla ilgili Doktorclub'da ele aldığımız diğer hekim onaylı rehberler:
Singapur'un AIHGle 2.0 rehberi, klinik kararı insan onayı olmadan veren yapay zekâyı önermiyor. 12 binden fazla ajan kurulan ülkede hekimin rolü ne?