Mezoterapiya: nədir, nə üçün istifadə olunur, sübutlar nə deyir?

Mezoterapiya nədir, necə işləyir?

Mezoterapiya nazik iynələrlə dəriyə çoxsaylı kiçik miqdarda maddə yeridilməsinə əsaslanan üsuldur. Prosedur əllə, şprislə və ya bu məqsədlə hazırlanmış cihazlarla edilə bilər. Məqsəd maddənin birbaşa hədəf nahiyədə təsir göstərməsidir.

İstifadə olunan tərkiblər çox müxtəlifdir: hialuron turşusu, vitaminlər, amin turşuları, bitki ekstraktları, bəzi dərman təsiredici maddələri və ya onların qarışıqları (xalq arasında 'kokteyl'). Tərkib, doza, dərinlik və seansların sayı ilə bağlı ümumi, standart protokol yoxdur. Bu vəziyyət müxtəlif tədqiqatların nəticələrini müqayisə etməyi çətinləşdirir.

Mezoterapiyanın təsirinin bir hissəsi iynə batmasının özünün dəridə yaratdığı yüngül stimulla da bağlı ola bilər. Hansı təsirin yeridilən maddəyə, hansının prosedurun özünə bağlı olduğu çox vaxt aydın deyil.

Hansı məqsədlərlə istifadə olunur və sübutlar nə deyir?

Mezoterapiya çox fərqli məqsədlərlə tətbiq olunur, lakin onların hər biri üçün elmi dəstək eyni deyil. Aşağıdakı xülasə ümumi çərçivədir; məhsulun tərkibi və tətbiq üsulu nəticəyə nəzərəçarpacaq dərəcədə təsir edə bilər.

• Dəri keyfiyyəti (nəmlik, parlaqlıq, incə xətlər): bəzi tədqiqatlarda yaxşılaşma bildirilib; lakin tədqiqatların çoxu kiçik və qısamüddətlidir, sübutlar məhduddur.
• Saç tökülməsi: saç tökülməsinin bəzi növlərində müxtəlif tərkiblərlə sınaqdan keçirilib. Sübutlar məhdud və dəyişkəndir; tərkibində dərman təsiredici maddəsi olan prosedurlarda yan təsir ehtimalı da nəzərə alınmalıdır. Əvvəlcə saç tökülməsinin səbəbi araşdırılmalıdır.
• Yerli arıqlama, sellülit və 'yağ əritmə': bu iddialar üçün etibarlı sübut kifayət deyil. Yağ toxumasını hədəfləyən inyeksiyalarda ciddi yan təsirlər də bildirilib (bax: “Yağ əridən inyeksiya və mezoterapiyadan sonra problemlər”). Bu istifadə arıqlama üsulu deyil.
• Ləkə və göz altı qaralıqları kimi digər məqsədlər: sübutlar məhduddur; səbəbi və uyğun müalicəni müəyyən etmək üçün müayinə lazımdır.

Trombositlə zəngin plazma (PRP) prosedurları da bəzən mezoterapiya başlığı altında xatırlanır; lakin bu, fərqli prosedurdur və ayrıca bələdçidə nəzərdən keçirilir.

Kimlər üçün uyğun ola bilər?

Dəri keyfiyyətində yüngül dəyişiklikləri olan, nəticənin məhdud və müvəqqəti ola biləcəyini bilən və bir neçə seanslıq prosesi qəbul edən böyüklər üçün düşünülə bilər. Saç tökülməsində isə əvvəlcə tökülmənin səbəbi (hormonal, qidalanma, qalxanabənzər vəz, stress kimi) araşdırılmalıdır; mezoterapiya təkbaşına diaqnozu və ya müalicə planını əvəz etmir.

Kimlər üçün uyğun deyil, nələrə diqqət etmək lazımdır?

• Hamiləlik və əmizdirmə dövrü
• Prosedur nahiyəsində aktiv infeksiya, uçuq, ekzemanın alovlanması və ya açıq yara
• Tərkibdəki maddələrdən hər hansı birinə qarşı allergiya tarixçəsi
• Qanı durulaşdıran dərmanların qəbulu və ya qanaxma pozuntusu (dərmanınızı özbaşına dayandırmayın; həkiminizlə danışın)
• Diaqnozu qoyulmamış dəri elementi və ya saç tökülməsi

Bu siyahı tam deyil; bütün sağlamlıq vəziyyətinizi və qəbul etdiyiniz dərmanları həkiminizə deyin.

Kim etməlidir, harada?

Mezoterapiya inyeksiya prosedurudur. Həkim müayinəsindən sonra, steril şəraitə əməl olunmaqla edilməlidir. Türkiyədə bu məsələlər Sağlık Bakanlığının (Türkiyə Səhiyyə Nazirliyinin) qaydaları ilə müəyyən edilir; prosedur həkim tərəfindən və lisenziyalı tibb müəssisəsində edilməlidir. Proseduru aparan şəxs mümkün yan təsirləri tanıyıb idarə edə bilməlidir.

Ədəbiyyatda steril olmayan şəraitdə və ya uyğun olmayan məhsullarla edilən prosedurlardan sonra müalicəsi aylarla çəkə bilən dəri infeksiyaları bildirilib. Ev şəraitində, gözəllik salonlarında və ya mənbəyi məlum olmayan məhsullarla edilən inyeksiyalar bu baxımdan ciddi risk daşıyır.

Tərkibi məlum olmayan 'kokteyllər' haqqında

Mezoterapiyanın ən vacib təhlükəsizlik problemlərindən biri sizə nə yeridildiyini bilməməkdir. Tərkib siyahısı olmayan, etiketsiz, haradan gətirildiyi məlum olmayan və ya internetdən alınmış qarışıqlar allergiya, infeksiya və toxuma zədələnməsi baxımından risk daşıyır.

• Vurulacaq məhsulun adını, tərkibini və qeydiyyat statusunu soruşun.
• Məhsulun sizin gözünüz qarşısında, bağlı və orijinal qablaşdırmadan açılmasını xahiş edin.
• Tərkibi 'xüsusi formula' və ya 'gizli' deyilərək açıqlanmayan qarışığı qəbul etməyin.
• Vurulan məhsul barədə məlumatı qeydə alın; gələcəkdə problem yaransa, bu, həkiminiz üçün vacibdir.

Prosedurdan əvvəl hazırlıq

• Müayinədə gözləntinizi, sağlamlıq tarixçənizi, qəbul etdiyiniz dərmanları və qida əlavələrini tam paylaşın.
• Həkiminiz tövsiyə etmədikcə reseptli dərmanlarınızı dayandırmayın; göyərmə riskini artıra biləcək dərmanları və qida əlavələrini həkiminizlə danışın.
• Uçuq tarixçəniz varsa, xüsusilə üz prosedurlarından əvvəl deyin.
• Prosedur günü nahiyə təmiz, makiyajsız və məhsulsuz olmalıdır.
• Seansların sayı, fasiləsi və ümumi proses barədə əvvəlcədən aydın məlumat alın.

Prosedur günü addım-addım

1. Həkim nahiyəni qiymətləndirir, vurulacaq tərkibi və planı sizinlə paylaşır.
2. Lazım olarsa, keyidici krem çəkilir və bir müddət gözlənilir.
3. Dəri antiseptik məhlulla diqqətlə təmizlənir; bu addım infeksiya riskini azaltmaq üçün vacibdir.
4. Məhsul nazik iynələrlə çoxsaylı kiçik nöqtələrə və ya cihaz vasitəsilə yeridilir.
5. Prosedurdan sonra nahiyə təmizlənir; kiçik qanaxma nöqtələri qısa müddətdə dayanır.
6. Sizə qulluq tövsiyələri, növbəti seansın tarixi və problem olarsa necə əlaqə saxlayacağınız barədə məlumat verilir.

Prosedurdan sonra: ilk 24 saat və ilk həftə

İlk saatlarda nahiyədə qızartı, kiçik qabarcıqlar və ya nöqtəvi şişkinliklər ola bilər. Nahiyəyə toxunmamaq, makiyaj və intensiv dəriyə qulluq məhsullarını həkiminizin tövsiyə etdiyi müddət ərzində istifadə etməmək adətən tövsiyə olunur. Baş dərisi prosedurlarında saçı nə vaxt yumaq barədə həkiminizin tövsiyəsinə əməl edin.

İlk günlərdə sauna, hamam, hovuz və intensiv idmandan çəkinməyiniz istənə bilər. Günəşə çıxacaqsınızsa, günəşdən qorunmaq vacibdir.

Gözlənilən yan təsirlər

• Qızartı və yüngül şişkinlik
• İnyeksiya nöqtələrində kiçik göyərmələr
• Prosedur zamanı və ondan sonra qısamüddətli yanma və ya sancma hissi
• Yüngül qaşınma
• Üzdə, xüsusilə göz ətrafında, bir neçə gün davam edən ödem

Bu əlamətlər adətən bir neçə gün ərzində azalır. Getdikcə artan ağrı, qızartı və ya axıntı gözlənilən gedişatdan kənardır.

Həkiminizlə əlaqə saxlaya bilmirsinizsə, təcili yardım şöbəsinə müraciət edin. Həkiminiz tövsiyə etmədikcə nahiyəni masaj etməyin, isti və ya buz qoymayın və özbaşına dərman istifadə etməyin.

Bəzi infeksiyalar və qranulyoma (orqanizmin yad maddəyə qarşı yaratdığı iltihabi toxuma) kimi reaksiyalar prosedurdan həftələr sonra üzə çıxa bilər. Buna görə vurulan məhsulu və tarixi bilmək sonradan müraciət etdiyiniz həkim üçün çox dəyərlidir.

Nəticə nə vaxt görünür, nə qədər davam edir?

Dəri prosedurlarında bəzi şəxslər ilk seanslardan sonra daha nəmli görünüş hiss edə bilər; lakin qiymətləndirmə adətən seriya başa çatdıqdan sonra aparılır. Saç prosedurlarında dəyişiklik varsa, saçın təbii böyümə dövrü səbəbindən aylar ərzində qiymətləndirilə bilər.

Təsirlər, olduğu hallarda belə, müvəqqətidir. Nə qədər davam edəcəyi tərkibdən, tətbiq üsulundan və şəxsdən asılı olaraq dəyişir; bu barədə etibarlı və ümumiləşdirilə bilən müddət göstərmək çətindir.

Real gözlənti: mezoterapiya nəyi edə bilmir?

• Dərinin sallanmasını aradan qaldırmır və nəzərəçarpan qırışları düzəltmir.
• Arıqlama və ya yerli arıqlama üsulu deyil.
• Saç tökülməsinin səbəbini aradan qaldırmır; əsas səbəb araşdırılmadan edilən prosedur vaxt itkisinə səbəb ola bilər.
• Nəticələr insandan insana çox fərqlidir; bəzi şəxslərdə nəzərəçarpan dəyişiklik olmaya bilər.
• Sağlam həyat tərzini, günəşdən qorunmanı və uyğun dəriyə qulluğu əvəz etmir.

Alternativlər

Bu səhifə ümumi məlumat xarakterlidir. Sizə uyğun üsul yalnız müayinə və həkim qiymətləndirməsi ilə müəyyən edilə bilər.