İçeriğe geç

Şiddetli ya da ani başlayan bir belirtiniz varsa okumayı bırakın, 112'yi arayın.

Hekim misiniz? Doktorclub'a katılın

Bilimsel Gündem

Damardan Yüksek Doz C Vitamini ve Kanser: Kanıt Ne Diyor?

Yüksek doz C vitamininin kanser hücrelerine etkisi laboratuvarda gösterildi. İnsanda randomize çalışmalar çelişkili; onaylı bir kanser tedavisi değil.

Haberi paylaş

İlgilenecek birine ulaştırın.

WhatsApp ile paylaş
XFacebookLinkedIn

Kısa Cevap

Bugün için hayır. ABD Ulusal Kanser Enstitüsü (NCI), damardan C vitamininin kanser tedavisi olarak FDA onayı almadığını belirtiyor. 2016 haberine konu olan çalışma hücrelerde yapıldı. İnsanda farklı kanserlerde 34 hastalık küçük bir randomize çalışma yarar gösterdi, 442 hastalık büyük bir çalışma göstermedi.

Çalışma ne buldu?

Çalışma türü: hücre (laboratuvar) çalışması.

Iowa Üniversitesi ekibi, Redox Biology dergisinde 2016'da 15 tümör ve 10 normal hücre dizisini karşılaştırdı. Çok yüksek C vitamini düzeyleri ortamda hidrojen peroksit oluşturur. Normal hücreler bu maddeyi ortalama iki kat daha hızlı temizledi. Temizlikte ana rolü katalaz adlı enzim üstlendi. Katalaz etkinliği düşük hücreler C vitaminine daha duyarlıydı. Araştırmacılar, katalazın hangi tümörün yanıt verebileceğini gösterebileceğini öne sürdü.

Yazıyla birleştirdiğimiz 2017 haberi de bir hücre çalışmasına dayanıyordu. Oncotarget dergisindeki bu çalışma, MCF7 meme kanseri hücrelerinde kök hücre benzeri hücreleri inceledi. C vitamini bu hücrelerin çoğalma yeteneğini baskıladı. Deneysel ilaç 2-DG'ye göre yaklaşık 10 kat güçlü bulundu.

Bu bulgu ne anlama gelmiyor?

  • Hücre kabındaki etki, insanda tümörün küçüleceği anlamına gelmez.
  • Çalışmadaki etkili düzeylere yalnızca damar yoluyla ulaşılabiliyor. Tablet veya efervesan C vitamini bu düzeyi sağlamaz.
  • Yüksek doz C vitamini risksiz değildir. NCI'ye göre G6PD eksikliği olanlarda kırmızı kan hücreleri parçalanabilir.
  • Böbrek hastalığı öyküsü olanlarda damardan uygulama sonrası böbrek yetmezliği bildirildi. Böbrek taşı eğilimi olanlara uygulanmaması, hemokromatozda da yüksek doz kullanılmaması önerilir.
  • Damardan C vitamininin bazı kanser ilaçlarının etkisini azaltabildiği, şimdilik laboratuvar ve hayvan çalışmalarında görüldü.
  • Kemoterapinizi bırakıp "vitamin tedavisi"ne yönelmeyin. Her takviyeyi ve serumu onkoloğunuza söyleyin.

Güncel kanıt ne diyor?

  • Pankreas kanseri (2024, randomize faz 2): Iowa ekibinin çalışmasında metastatik pankreas kanserli 36 hasta randomize edildi; 34'ü atanan tedaviyi aldı. Hepsi standart kemoterapi aldı, yarısına ek olarak damardan yüksek doz C vitamini verildi. Ortanca sağkalım C vitamini grubunda 16 ay, yalnızca kemoterapi grubunda 8,3 aydı. Yaşam kalitesi kötüleşmedi ve yan etkiler artmadı. Ancak çalışma kör değildi ve planlanan hasta sayısına ulaşılmadan ara analizde durduruldu.
  • Metastatik kalın bağırsak kanseri (2022, randomize faz 3): VITALITY çalışmasına ilk kez tedavi alacak 442 hasta katıldı. Kemoterapiye eklenen yüksek doz C vitamini, hastalığın ilerlemesini geciktirmedi ve sağkalımı uzatmadı.

Pankreas sonucu daha büyük çalışmalarla doğrulanmalı. Bu yaklaşım ancak onkoloğunuzla, klinik araştırma seçeneği olarak konuşulabilir.

Türkiye'de

Türkiye'de takviye edici gıdalardaki sağlık beyanları TİTCK'nin 2023 yönetmeliğine bağlıdır (Resmî Gazete 20.04.2023, sayı 32169). TİTCK, "kansere iyi gelir" gibi ifadeleri takviyeler için uygun olmayan tanıtım örneği olarak gösteriyor. Takviye etiketinde "Takviye edici gıda ilaç değildir" ve "Hastalıkların önlenmesi veya tedavi edilmesi amacıyla kullanılamaz" uyarıları zorunludur. Kanser tedavisi sırasında damardan vitamin uygulamaları dahil her ürünü onkoloğunuza danışın.

İlgili rehberler

Kaynaklar

  1. Doskey CM, Buranasudja V, Wagner BA, et al. Tumor cells have decreased ability to metabolize H2O2: implications for pharmacological ascorbate in cancer therapy. Redox Biol. 2016;10:274-284. doi.org (yeni pencerede açılır)
  2. Bonuccelli G, De Francesco EM, de Boer R, et al. NADH autofluorescence, a new metabolic biomarker for cancer stem cells: identification of vitamin C and CAPE as natural products targeting "stemness". Oncotarget. 2017;8(13):20667-20678. doi.org (yeni pencerede açılır)
  3. Bodeker KL, Smith BJ, Berg DJ, et al. A randomized trial of pharmacological ascorbate, gemcitabine, and nab-paclitaxel for metastatic pancreatic cancer. Redox Biol. 2024;77:103375. doi.org (yeni pencerede açılır)
  4. Wang F, He MM, Xiao J, et al. A randomized, open-label, multicenter, phase 3 study of high-dose vitamin C plus FOLFOX ± bevacizumab versus FOLFOX ± bevacizumab in unresectable untreated metastatic colorectal cancer (VITALITY study). Clin Cancer Res. 2022;28(19):4232-4239. doi.org (yeni pencerede açılır)
  5. National Cancer Institute. Intravenous Vitamin C (PDQ®) – Patient Version. Güncelleme 28 Mayıs 2024. cancer.gov (yeni pencerede açılır)
1 kaynak daha
  1. Türkiye İlaç ve Tıbbi Cihaz Kurumu. Gıda ve Takviye Edici Gıdalarda Sağlık Beyanı Kullanımı (bilgilendirme sunumu). 2024. titck.gov.tr
Yazan
DoktorClub Yayın Kurulu
Editoryal inceleme
DoktorClub Yayın Kurulu
Güncelleme
4 Ekim 2026

Bu içerik bilgilendirme amaçlıdır ve bireysel tıbbi tavsiye yerine geçmez. Bir hata mı gördünüz? Bize bildirin · Yayın ilkelerimiz · Tıbbi inceleme politikası

Okumaya devam edin

Bu rehber yardımcı oldu mu?