Longevity haberleri hızlı vaatleri değil, ölçülebilir risk yönetimini, takip aralıklarını ve klinik gerçekçiliği öne çıkarır.
Telefonu uzağa tutarak okumaya başladıysanız yalnız değilsiniz. Bu değişime presbiyopi denir ve kırklı yaşlarda hemen herkeste başlar. Nedeni gözün içindeki merceğin esnekliğini yitirmesidir.
Alzheimer araştırmalarında uzun süre amiloid proteini konuşuldu. Son yıllarda ilgi ikinci bir hedefe kaydı: tau.
Omurilik yaralanması için geliştirilen bir ilaç, Alzheimer araştırmasında yeni bir kapı araladı. Laboratuvar çalışmalarında, beyindeki DNA hasarını onarmaya ve iltihabı azaltmaya yardımcı oldu.
Sağlıklı yaşamak için hayatınızı baştan kurmanız gerekmez. Yeni araştırmalar, küçük ama düzenli iyileştirmelerin ölçülebilir bir etki yaptığını gösteriyor.
Horlama sık görülür ve çoğu zaman zararsızdır. Ama her zaman değil. Bazı horlama tehlikeli bir durumun işaretidir. Bu durum uyku apnesidir. Uyku apnesinde nefes gece boyunca defalarca durur.
NAD+ hücrelerin enerji üretiminde kilit bir moleküldür. Yaşla birlikte düzeyi azalır. Bu yüzden yaşlanma karşıtı bir hedef olarak öne çıktı. NMN ve NR gibi takviyeler bu molekülü artırmaya çalışır.
Kırılganlık (frailty) yaşlanmanın kaçınılmaz bir sonucu değildir. Bir dayanıklılık kaybıdır. Vücut küçük zorluklara karşı rezervini yitirir. Basit bir enfeksiyon ya da düşüş bile dengeyi bozar.
Kabızlık ileri yaşta çok yaygındır. Nedeni tek değildir. Az lif, az su ve az hareket üçlüsü başı çeker. İlaçlar da sık bir sebeptir.
Karaciğer yağlanması çok yaygındır ama sessizdir. Alkole bağlı olmayan tipi metabolik sorunlarla ilişkilidir. Yeni adıyla MASLD denir. 50 yaş civarında sıklığı artar. Çünkü metabolizma yavaşlar ve kilo birikir.
Atriyal fibrilasyon (kalp ritmi bozukluğu) yaşla birlikte yaygınlaşır. Kalbin üst odacıkları düzensiz kasılır. Kan bu odacıklarda göllenir ve pıhtı oluşabilir. Bu pıhtı beyne giderse inme yapar.
Menopoz sıcak basmasıyla anılır. Ama bir sorun daha vardır ve az konuşulur. Buna menopozun genitoüriner sendromu (GSM) denir. Östrojen azalınca vajina ve idrar yolu dokusu incelir.
Ürik asit, vücutta pürin denen yapıların yıkımıyla oluşur. Kanda fazla birikirse "hiperürisemi" denir. Herkes bunu gut (damla hastalığı) sanır. Oysa hikâye daha geniştir.
D vitamini eksikliği erkeklerde çok yaygındır. Kemik, kas ve genel sağlığı etkiler. Testosteronla ilişkisi ise merak edilenden daha sınırlıdır.
Yaşlanma lekeleri elde, yüzde ve omuzda çıkan kahverengi düz lekelerdir. Halk arasında güneş lekesi denir. Asıl nedeni yaş değil, güneştir. Yıllarca biriken ultraviyole ışık cildi tetikler.
Orta yaş kilosu sadece kalbi ilgilendirmez. Beyni de ilgilendirir. Araştırmalar orta yaşta obeziteyi daha yüksek demans riskiyle ilişkilendirir. Ancak hikâyenin ilginç bir yanı vardır.
Ağız ve beyin uzak görünür. Ama araştırmalar ikisini şaşırtıcı biçimde birbirine bağlar. Diş eti hastalığı olan kişilerde demans riski daha yüksek bulunur.
Omega-3 yağ asitleri, beyin sağlığı için sık önerilir. Kanıtlar bazı yönlerden umut verici, bazı yönlerden karışık. Yağlı balık tüketmek genel sağlığa ve muhtemelen beyne yararlıdır.
Uyku apnesi, uykuda solunumun tekrar tekrar durduğu bir bozukluktur. Sadece yorgunluk değil, kalp sağlığı için de risk taşır.
