İçeriğe geç

Şiddetli ya da ani başlayan bir belirtiniz varsa okumayı bırakın, 112'yi arayın.

Hekim misiniz? Doktorclub'a katılın

Şeker hastası dut yer mi?

Taze dut diyabette yenebilir; bir porsiyon bir küçük kasedir. Dut pekmezi ve kuru dut ise ayrı değerlendirilir.

Kısa cevap

Evet. Taze dut diyabette yenebilir. Türkiye Beslenme Rehberi’ne göre bir porsiyon elli altmış tane ya da bir küçük kasedir.

Dutta asıl dikkat edilmesi gereken, duttan yapılan ürünlerdir: dut pekmezi, dut pestili ve kuru dut. Bunlar çok daha yoğun karbonhidrat taşır ve taze dutla aynı ölçüyle değerlendirilmez.

T.C. Sağlık Bakanlığı ↗Diabetes UK ↗

Dut: besin değeri

100 g1 porsiyon (50–60 adet ya da 1 küçük kase, 150 g)
Enerji43 kcal65 kcal
Karbonhidrat9,8 g14,7 g
Şeker (doğal dahil)8,1 g12,2 g
Lif1,7 g2,6 g
Protein1,4 g2,2 g
Yağ0,4 g0,6 g
Doymuş yağ0,0 g0,0 g
Sodyum10 mg15 mg
Potasyum194 mg291 mg
Fosfor38 mg57 mg
Kalsiyum39 mg59 mg
Demir1,9 mg2,8 mg
K vitamini8 µg12 µg
Karbonhidrat değişimi0,71,0

USDA kaydı: Mulberries, raw (#169913). “—”: kayıtta değer yok. 1 karbonhidrat değişimi ≈ 15 g.

Diyabette

Diabetes UK’ye göre bütün meyvenin içindeki şeker, azaltılması önerilen serbest şeker sayılmaz ve diyabeti olan birinin meyve ve sebze tüketimini azaltması büyük olasılıkla gerekmez. Yine de meyve karbonhidrat içerir ve kan şekerini yükseltir; Diabetes UK, tek seferde çok karbonhidrat almamak için meyveyi gün içine yaymayı önerir.

CDC meyveyi tahıllar, pilav ve yoğurtla birlikte karbonhidratı yüksek besinler arasında sayar; bir kupa ya da bir orta boy meyve yaklaşık bir yumruk büyüklüğündedir.

Kuru dut bir kuru meyvedir; Diabetes UK, kuru meyvenin küçük bir miktarının bile yoğun karbonhidrat içerebileceğini ve bir seferde çok yemenin kolay olduğunu belirtir.

Diabetes UK ↗CDC ↗

Sofrada nasıl tüketilir?

Dut Türkiye’de Mayıs–Haziran aylarında mevsimindedir. Türkiye Beslenme Rehberi karadutu, çilek ve böğürtlenle birlikte C vitamini ve antioksidanlar bakımından zengin meyveler arasında sayar.

  • Dut çok çabuk ezilir; yemeden hemen önce nazikçe yıkayın ve bekletmeyin.
  • Dut pekmezi meyve porsiyonu yerine geçmez; Türkiye Beslenme Rehberi pekmezi bal, reçel ve şekerle birlikte isteğe bağlı tüketilen besinler arasında sayar.
  • Kuru dutta bir porsiyon, Türkiye Beslenme Rehberi’nin kuru meyve ölçüsüne göre çok küçük bir miktardır.
  • Türkiye Beslenme Rehberi sebze ve meyvelerin besin ögesi ve ekonomi açısından mevsiminde tüketilmesini önerir.
T.C. Sağlık Bakanlığı ↗

Sık sorulan sorular

Dut pekmezi şeker hastası için uygun mu?

Pekmez meyve porsiyonu yerine geçmez; Türkiye Beslenme Rehberi’nde şeker ve reçelle aynı isteğe bağlı besinler grubundadır. Kan şekerinizi yükselteceğini hesaba katarak çok az ve seyrek kullanın.

T.C. Sağlık Bakanlığı ↗
Kuru dut yiyebilir miyim?

Kuru dut kuru meyvedir; küçük bir miktarı bile yoğun karbonhidrat taşır. Bir porsiyonla yetinin ve öğünle birlikte yiyin.

Diabetes UK ↗NHS ↗
Böbrek hastası dut yiyebilir mi?

Dut ABD Ulusal Böbrek Vakfı listesinde ayrıca yer almaz; böğürtlen ve ahududu gibi orman meyvelerini potasyumu düşük sayar. Porsiyon büyüdükçe potasyum da artar; miktarı diyetisyeninizle belirleyin.

National Kidney Foundation ↗
Günde kaç porsiyon meyve yiyebilirim?

Türkiye Beslenme Rehberi yetişkinler için günde iki ile üç porsiyon meyve önerir. Diyabette bu porsiyonların gün içine nasıl dağılacağını kendi şeker ölçümlerinize göre diyetisyeninizle belirleyin.

T.C. Sağlık Bakanlığı ↗
Meyveyi yemekten sonra mı, ara öğünde mi yemeliyim?

Önemli olan meyveyi gün içine yaymak ve tek seferde birkaç porsiyon yememektir. Yemekten sonra yiyecekseniz o öğündeki ekmek ya da pilavı biraz azaltın; meyve de tabağın karbonhidrat bölümüne sayılır.

Diabetes UK ↗CDC ↗

Uluslararası kaynaklar, yerel uygulama

Kaynağın ülkesi ayrıca belirtilir. Besin değerleri, porsiyonlar ve öneriler ülkeye göre değişebilir. Türkiye’de güncel resmî öneriler (Türkiye Beslenme Rehberi) ve hekiminiz esas alınır.

Bilgilendirme, hekim ve diyetisyen değerlendirmesinin yerine geçmez. Bu sayfa tanı koymaz, ilaç ya da doz önermez; ilacınızı hekiminize danışmadan değiştirmeyin.

Kaynaklar ve dayanaklar

  1. T.C. Sağlık Bakanlığı · Türkiye Beslenme Rehberi (TÜBER) 2022 ↗

    Ülke bağlamı: Türkiye · Kaynak kontrolü: · Kaynak tarihi: 2022

  2. Diabetes UK · Fruit, vegetables and diabetes ↗

    Ülke bağlamı: UK · Kaynak kontrolü:

  3. CDC · Diabetes Meal Planning ↗

    Ülke bağlamı: ABD · Kaynak kontrolü: · Kaynak tarihi: 2024-05-15

  4. NHS · 5 A Day portion sizes ↗

    Ülke bağlamı: UK · Kaynak kontrolü: · Kaynak tarihi: 2022-07-19

  5. National Kidney Foundation · Potassium in Your CKD Diet ↗

    Ülke bağlamı: ABD · Kaynak kontrolü:

  1. USDA · FoodData Central (SR Legacy) ↗

    Ülke bağlamı: ABD · Kaynak kontrolü: · Kaynak tarihi: 2019-04

Bağlantılı sayfalar

Sürüm ve değişiklik kaydı

  • — İlk taslak hazırlandı. Diyetisyen ve dil incelemesi bekleniyor.

Doktorclub editoryal içeriği · Yapay zekâ desteğiyle, kaynaklara dayanarak hazırlanmıştır. Uzman incelemesi sürüyor; tamamlandığında inceleyenin adı ve tarihi bu sayfada gösterilir. İçerik düzeltmesi bildir · Yayın ilkeleri

← Besin rehberi