Şeker hastası reçel yiyebilir mi?
Reçel meyveden yapılsa da büyük ölçüde eklenmiş şekerdir; diyabette küçük porsiyonla ve tatlı gibi düşünülerek yenmelidir.
Kısa cevap
Az miktarda yiyebilirsiniz, ama reçeli meyve yerine değil şeker yerine sayın. Reçele eklenen şeker serbest şekerdir ve kan şekerini hızla yükseltir. Türkiye Beslenme Rehberi reçeli isteğe bağlı besinler arasında sayar.
Reçel: besin değeri
| 100 g | 1 porsiyon (1 yemek kaşığı (15 g), 15 g) | |
|---|---|---|
| Enerji | 278 kcal | 42 kcal |
| Karbonhidrat | 68,9 g | 10,3 g |
| Şeker (doğal dahil) | 48,5 g | 7,3 g |
| Lif | 1,1 g | 0,2 g |
| Protein | 0,4 g | 0,1 g |
| Yağ | 0,1 g | 0,0 g |
| Doymuş yağ | 0,0 g | 0,0 g |
| Sodyum | 32 mg | 5 mg |
| Potasyum | 77 mg | 12 mg |
| Fosfor | 19 mg | 3 mg |
| Kalsiyum | 20 mg | 3 mg |
| Demir | 0,5 mg | 0,1 mg |
| K vitamini | 0 µg | 0 µg |
| Karbonhidrat değişimi | 4,6 | 0,7 |
USDA kaydı: Jams and preserves (#169641). “—”: kayıtta değer yok. 1 karbonhidrat değişimi ≈ 15 g.
Diyabette
- Reçeli bir yemek kaşığıyla ölçün ve aynı öğünde bal, pekmez gibi başka şekerli besinler eklemeyin.
- Reçel genellikle ekmekle yenir; kahvaltıdaki toplam karbonhidrat ekmek ve reçelin toplamıdır.
- NHS, şekerli reçel yerine şekeri azaltılmış reçel ya da meyve ezmesi kullanmayı önerir.
- Diabetes UK, diyabette şekerin tamamen kesilmesi gerekmediğini ama serbest şekerin azaltılmasını önerir.
- Dünya Sağlık Örgütü serbest şekerin günlük enerjinin küçük bir bölümüyle sınırlanmasını önerir; reçeldeki eklenmiş şeker bu hesaba girer.
- Tatlı bir şey istediğinizde reçel yerine doğranmış taze meyveyi yoğurtla yemek daha az serbest şeker içerir.
Sofrada nasıl tüketilir?
Türk kahvaltısında vişne, kayısı, incir, gül ve ayva reçeli yaygındır; bazı yörelerde reçel çayın yanında da yenir.
- Reçeli tabağa küçük bir kaseyle koyun; kavanozdan doğrudan yemek miktarı artırır.
- NHS, tariflerdeki şekeri azaltmanın çoğu yiyecekte işe yaradığını, ama reçel gibi birkaç üründe aynı sonucu vermediğini belirtir.
- Taze meyve, reçele göre daha az serbest şeker ve daha fazla lif içerir.
- Reçel ve bal aynı kahvaltıda birlikte yenince serbest şeker hızla artar.
Sık sorulan sorular
"Diyabetik" ya da "şekersiz" reçel daha mı uygun?
Diabetes UK, "diyabetik" diye satılan ürünleri önermez; bunlar normal ürünler kadar kalorili olabilir. İçlerindeki şeker alkolleri fazla yenince şişkinlik ve ishal yapabilir. "Şekersiz" ibaresi düşük kalorili olduğu anlamına da gelmez; etiketi okuyun.
Diabetes UK ↗Reçel meyve porsiyonu yerine geçer mi?
Hayır. Reçeldeki şekerin büyük kısmı eklenmiş şekerdir ve serbest şeker sayılır; taze meyvenin yerini tutmaz. Meyve yemek istiyorsanız taze meyve seçin; Türkiye Beslenme Rehberi’ne göre orta boy bir elma ya da portakal bir porsiyondur.
NHS ↗WHO ↗T.C. Sağlık Bakanlığı ↗Ev reçelini az şekerle yapabilir miyim?
NHS, tariflerdeki şekeri azaltmanın reçelde diğer yiyeceklerdeki kadar iyi sonuç vermediğini belirtir. Reçeli küçük porsiyonlarla yemek ya da şekeri azaltılmış ürün seçmek daha pratik olabilir.
NHS ↗Reçel yerine ekmeğe ne sürebilirim?
NHS şekerli reçel, bal ya da çikolatalı krema yerine şekeri azaltılmış reçel ya da meyve ezmesi, muz dilimleri veya az yağlı krem peynir gibi seçenekleri önerir.
NHS ↗Reçel kan şekerini ne kadar yükseltir?
Bu, yediğiniz miktara ve yanındaki ekmeğe bağlıdır. Porsiyon başına şeker miktarını tabloda görebilirsiniz; kendi tepkinizi yemekten sonra ölçerek takip edebilirsiniz.
NIDDK (NIH) ↗Diabetes UK ↗Uluslararası kaynaklar, yerel uygulama
Kaynağın ülkesi ayrıca belirtilir. Besin değerleri, porsiyonlar ve öneriler ülkeye göre değişebilir. Türkiye’de güncel resmî öneriler (Türkiye Beslenme Rehberi) ve hekiminiz esas alınır.
Bilgilendirme, hekim ve diyetisyen değerlendirmesinin yerine geçmez. Bu sayfa tanı koymaz, ilaç ya da doz önermez; ilacınızı hekiminize danışmadan değiştirmeyin.
Kaynaklar ve dayanaklar
- NHS · Sugar: the facts ↗
Ülke bağlamı: UK · Kaynak kontrolü: · Kaynak tarihi: 2023-05-19
- WHO · Healthy diet ↗
Ülke bağlamı: Uluslararası · Kaynak kontrolü:
- T.C. Sağlık Bakanlığı · Türkiye Beslenme Rehberi (TÜBER) 2022 ↗
Ülke bağlamı: Türkiye · Kaynak kontrolü: · Kaynak tarihi: 2022
- Diabetes UK · Sugar and diabetes ↗
Ülke bağlamı: UK · Kaynak kontrolü:
- NIDDK (NIH) · Healthy Living with Diabetes ↗
Ülke bağlamı: ABD · Kaynak kontrolü: · Kaynak tarihi: 2023-10
- Diabetes UK · Dairy and diabetes ↗
Ülke bağlamı: UK · Kaynak kontrolü:
- Diabetes UK · Fruit, vegetables and diabetes ↗
Ülke bağlamı: UK · Kaynak kontrolü:
- Diabetes UK · Sugars, sugar substitutes and sweeteners ↗
Ülke bağlamı: UK · Kaynak kontrolü:
- USDA · FoodData Central (SR Legacy) ↗
Ülke bağlamı: ABD · Kaynak kontrolü: · Kaynak tarihi: 2019-04
Bağlantılı sayfalar
Beslenme rehberleri
Sürüm ve değişiklik kaydı
- — İlk taslak hazırlandı. Diyetisyen ve dil incelemesi bekleniyor.
Doktorclub editoryal içeriği · Yapay zekâ desteğiyle, kaynaklara dayanarak hazırlanmıştır. Uzman incelemesi sürüyor; tamamlandığında inceleyenin adı ve tarihi bu sayfada gösterilir. İçerik düzeltmesi bildir · Yayın ilkeleri