Przygotowanie do zabiegu medycyny estetycznej: o czym powiedzieć lekarzowi, planowanie terminu i dzień zabiegu

Dlaczego przygotowanie jest ważne?

Opracowane przez ekspertów dokumenty konsensusu dotyczące iniekcji, takich jak toksyna botulinowa i wypełniacze z kwasem hialuronowym, wśród czynników zmniejszających częstość skutków ubocznych wymieniają łącznie właściwy dobór pacjentów, informowanie i zgodę, dobre przygotowanie oraz staranną technikę zabiegu. Za technikę odpowiada lekarz; znaczna część przygotowania zależy natomiast od informacji przekazanych przez pacjenta i od tego, co robi on w dniach poprzedzających zabieg.

Ten artykuł dotyczy okresu przed zabiegiem. Pielęgnację po zabiegu omawia nasz artykuł „Pielęgnacja po zabiegach medycyny estetycznej”, a wszystkie kroki służące zmniejszeniu ryzyka — nasz artykuł „Jak zmniejszyć ryzyko powikłań”. Dla osób rozważających zabieg po raz pierwszy dobrym początkiem jest „Poradnik dla osób decydujących się po raz pierwszy na zabieg medycyny estetycznej”.

O czym należy powiedzieć lekarzowi podczas konsultacji?

Przyjście na konsultację z pisemną listą zmniejsza prawdopodobieństwo, że umknie jakaś ważna informacja. Szczegół, który wydaje się nieistotny, może zmienić wybór zabiegu lub jego termin.

Jeśli pacjent nie pamięta wcześniejszych zabiegów lub nie wie, jaki produkt zastosowano, również należy to jasno powiedzieć; odpowiedź 'nie wiem' jest bezpieczniejsza niż zgadywanie. Szczegóły dla osób z chorobami przewlekłymi i przyjmujących leki na stałe przedstawiamy w naszym artykule „Medycyna estetyczna u osób przyjmujących leki i z chorobami przewlekłymi”, a okres ciąży i karmienia piersią — w naszym artykule „Medycyna estetyczna w ciąży i podczas karmienia piersią”.

Czy należy odstawić leki i suplementy?

Żadnego leku przyjmowanego z przepisu lekarza nie należy z powodu zabiegu estetycznego odstawiać na własną rękę ani zmieniać jego dawki. Jest to szczególnie ważne w przypadku leków przeciwzakrzepowych stosowanych w chorobach serca, naczyń i zaburzeniach krzepnięcia: odstawienie leku może mieć skutki znacznie poważniejsze niż siniak. Dokumenty konsensusu dotyczące iniekcji również co do zasady nie zalecają odstawiania w tym celu leków przeciwzakrzepowych przepisanych na receptę.

Inaczej może być w przypadku produktów, które nie są niezbędne i są stosowane bez recepty. Lekarz może poprosić o przerwanie na pewien czas przed zabiegiem niektórych leków przeciwbólowych i suplementów mogących wpływać na krzepnięcie. O tym, który produkt i na jak długo odstawić, decyduje lekarz; jeśli lek przeciwbólowy jest przyjmowany regularnie z zalecenia lekarza, należy to osobno zaznaczyć.

• Na konsultację warto zabrać listę wszystkich leków i suplementów z ich nazwami i dawkami.
• Jeśli rozważa się przerwanie stosowania leku, należy poprosić, aby omówiono to z lekarzem, który go przepisał.
• Warto zawczasu zapytać, jaki lek przeciwbólowy można przyjąć, gdyby w dniach przed zabiegiem był potrzebny z powodu bólu głowy lub z innej przyczyny.
• Należy powiedzieć także o stosowanych w pielęgnacji skóry produktach z retinoidami i kwasami; przed zabiegami takimi jak laser i peeling lekarz może poprosić o ich przerwanie na pewien czas.

Na kiedy zaplanować zabieg?

Właściwy termin zależy od rodzaju zabiegu. Poniższe punkty podsumowują kwestie, które należy omówić z lekarzem; dokładne odstępy czasu ustala lekarz.

• Słońce i opalenizna: przy zabiegach takich jak laser, intensywne światło pulsacyjne i peeling skóra opalona lub z oparzeniem słonecznym zwiększa ryzyko oparzeń i przebarwień. Źródła dermatologiczne zalecają, aby na zabieg laserowy przychodzić ze skórą nieopaloną i bez oparzenia słonecznego oraz wcześniej unikać słońca i solarium. Dlatego zabiegi te planuje się zwykle poza okresami silnego nasłonecznienia i poza wakacjami w słońcu.
• Przygotowanie skóry: przed niektórymi peelingami lekarz może zalecić plan pielęgnacji wstępnej, trwający nawet kilka tygodni. Plan ten należy realizować nie na własną rękę, lecz zgodnie ze wskazówkami lekarza.
• Ważne wydarzenia: po iniekcjach mogą wystąpić obrzęk i siniaki; efekt niektórych zabiegów ujawnia się także dopiero po dniach lub tygodniach. Jeśli zbliża się termin taki jak ślub, wystąpienie publiczne lub sesja zdjęciowa, należy o nim powiedzieć i nie umawiać zabiegu tuż przed wydarzeniem. Przebieg siniaków opisuje nasz artykuł „Siniaki i obrzęk”.
• Choroba i zakażenie: przy gorączce, przeziębieniu lub grypie albo przy czynnym wykwicie trądzikowym, opryszczce lub innym zakażeniu w okolicy zabiegu zabieg zwykle się odracza. Należy powiadomić lekarza, nie czekając na dzień wizyty.
• Leczenie stomatologiczne i szczepienia: niedawne leczenie stomatologiczne wymienia się wśród możliwych czynników ryzyka reakcji występujących w późnym okresie po wypełniaczu; dowody są jednak ograniczone i nie określono odstępu właściwego dla wszystkich. O niedawnym lub planowanym leczeniu stomatologicznym albo szczepieniu należy powiedzieć lekarzowi; to on zdecyduje, czy zachować odstęp.
• Więcej niż jeden zabieg: kolejność i odstępy między zabiegami na powierzchni skóry, takimi jak laser lub peeling, a iniekcjami planuje lekarz. Osoby poddające się zabiegom w krótkich odstępach w różnych placówkach powinny każdą z nich informować o pozostałych.
• Podróż: jeśli zaraz po zabiegu planowany jest wyjazd do innego miasta lub za granicę, należy powiedzieć o tym wcześniej. Bezpieczniej jest wybrać okres, w którym w razie problemu można skontaktować się z lekarzem. Ten temat omawiamy w naszym artykule „Wyjazd na zabieg estetyczny za granicę”.

Alkohol i palenie tytoniu

Alkohol może u niektórych osób nasilać siniaki i obrzęk. Dlatego lekarze najczęściej zalecają, aby nie pić alkoholu w dniu poprzedzającym zabieg i w dniu zabiegu. Zalecenie to opiera się nie na mocnych badaniach, lecz głównie na doświadczeniu klinicznym; o odpowiedni czas warto zapytać lekarza.

Niekorzystny wpływ palenia tytoniu na gojenie się ran jest natomiast dobrze udokumentowany. W obszernym przeglądzie systematycznym obejmującym pacjentów chirurgicznych wykazano, że u osób palących zaburzenia gojenia i zakażenia ran występowały wyraźnie częściej niż u niepalących. Dane te dotyczą operacji; mimo to przed zabiegami naruszającymi ciągłość skóry, takimi jak laser, peeling i lifting nićmi, lekarz może poprosić o rzucenie palenia lub przynajmniej o przerwę. O paleniu papierosów i używaniu innych wyrobów tytoniowych należy powiedzieć lekarzowi.

Dzień przed zabiegiem i dzień zabiegu

• Warto jeszcze raz przeczytać otrzymane zalecenia dotyczące przygotowania; jeśli coś jest niejasne, należy zadzwonić i zapytać przed zabiegiem.
• Na zabieg należy przyjść z czystą skórą, w miarę możliwości bez makijażu. Oczyszczenie i dezynfekcja skóry są częścią zabiegu.
• Przed wykonaniem w okolicy zabiegu na krótko przed nim depilacji woskiem, golenia albo zastosowaniem produktu złuszczającego lub samoopalacza należy poradzić się lekarza.
• Nie należy przychodzić na czczo i trzeba pić wystarczająco dużo wody; jeśli lekarz zalecił inaczej, należy postąpić zgodnie z jego zaleceniem.
• Warto mieć przy sobie listę leków i suplementów, informację o alergiach oraz dokumentację produktów z wcześniejszych zabiegów, jeśli jest dostępna.
• Należy powiedzieć, jeśli od ostatniej rozmowy coś się zmieniło: nowo włączony lek, gorączka, opryszczka, podejrzenie ciąży, wysypka skórna.
• Warto przejrzeć plany na czas po zabiegu: na ten sam dzień nie należy planować intensywnego wysiłku fizycznego, sauny ani długiej podróży.
• O skłonności do omdleń na widok igły lub krwi należy uprzedzić wcześniej.

Świadoma zgoda: przed podpisaniem

Formularz zgody nie jest kartką podpisywaną tuż przed położeniem się na fotelu zabiegowym; jest dokumentem procesu podejmowania decyzji przez pacjenta. Można poprosić o czas na przeczytanie formularza, zadanie pytań i zastanowienie się. Także brytyjska publiczna służba zdrowia przypomina pacjentom, aby dali sobie czas na decyzję i że mogą zrezygnować, jeśli nie czują się z nią dobrze.

• Cel zabiegu, spodziewany efekt i to, jak długo może się utrzymywać
• Częste skutki uboczne oraz rzadkie, ale poważne zagrożenia
• Alternatywy dla zabiegu; nierobienie niczego to również możliwość
• Substancja czynna stosowanego produktu i to, czy pacjent otrzyma jego dokumentację
• Co zostanie zrobione w razie problemu i z kim można się skontaktować poza godzinami pracy
• Czy potrzebna jest wizyta kontrolna

W pytaniach dotyczących wyboru lekarza i placówki pomoże nasz artykuł „Wybór kliniki i lekarza medycyny estetycznej”.