Mutfak Tıbbı
Elektrolit ve Sıvı Dengesi: Su mu, ORS mi, Spor İçeceği mi?

Haberi paylaş
İlgilenecek birine ulaştırın.
Klinik sonuç
Ne içileceğini durum belirler: gündelik yaşamda su, ishal ve kusmada paket talimatına göre hazırlanmış ORS kullanılır. Yaklaşık 1 saat ya da daha uzun yoğun egzersizde elektrolitli içecek sudan yararlı olabilir. Maraton gibi uzun etkinlikte sabit miktar yerine susadıkça içilir. Elektrolit tozları çoğu kişi için gereksizdir; böbrek hastaları ve potasyumu yükselten ilaç kullananlar için risklidir. Kalp ya da böbrek yetmezliğinde sıvı miktarını hekim belirler.
Acil uyarı işaretleri
- Uzun egzersiz sırasında ya da sonrasında baş ağrısı, kusma, kafa karışıklığı ya da nöbet varsa 112'yi arayın; daha fazla su içirmeyin
- Sıcakta çok yüksek vücut ısısı, terlemeyen sıcak deri ya da serinletmeye rağmen 30 dakikada düzelmeme varsa 112'yi arayın
- Soğuk, soluk ya da alacalı deri, hızlı soluk alma ya da zor uyanma şok belirtisi olabilir; 112'yi arayın
- Kusma nedeniyle sıvı tutulamıyorsa, kanlı ishal varsa ya da idrar çok azaldıysa aynı gün acile başvurun
- İshalli ya da kusan bebek veya küçük çocuk sıvı içemiyorsa ya da aşırı uykuluysa beklemeden çocuk acile gidin; yalnız ıslak bezi azaldıysa aynı gün hekime başvurun
Ne zaman hekime başvurmalı?
- İshal 7 günden, kusma 2 günden uzun sürdüyse ya da ORS'ye rağmen sıvı kaybı sürüyorsa → aynı gün hekim
- İdrar söktürücü kullanırken sıcakta ya da ishalde halsizlik, baş dönmesi veya kramp → tahlil için hekime başvurun
- Tansiyon, kalp ya da diyabet ilacı kullanıyorsanız → ishal ve kusmada hangi ilacın geçici bırakılacağını önceden hekiminizle konuşun; kendiniz karar vermeyin
- Dayanıklılık sporunda uzun antrenman sonrası kilo kaybı fazlaysa → sıvı planını spor hekimiyle gözden geçirin
Kısa Cevap
Günlük hayatta ve kısa egzersizde su yeterlidir; ishal ve kusmada ORS, uzun ve yoğun terlemede elektrolitli içecek gerekebilir.
ORS (oral rehidratasyon çözeltisi), Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ) ve UNICEF'in önerdiği tuz-şeker karışımıdır. Eczanede toz olarak satılır. Spor içecekleri, meyve suları ve gazlı içecekler onun yerine geçmez.
Vitamin ve Mineral Rehberi · Elektrolitler
Bu yazı Vitamin ve Mineral Rehberi'nin parçasıdır. 12 evet-hayır sorusu. Hekiminizle konuşabileceğiniz tahlilleri listeler; tanı koymaz.
Eksiklik risk testi →İlgili rehberler: Sodyum düşüklüğü ve yüksekliği · Potasyum düşüklüğü
Suyun da fazlası zararlı olabilir. Kısa sürede kaybedilenden çok fazla su içmek kandaki sodyumu düşürebilir. Uzun egzersizde en güvenli kural susadıkça içmektir. Bilinç bulanıklığı, nöbet ya da bayılma varsa 112'yi arayın. Kusma nedeniyle sıvı tutulamıyorsa aynı gün acile başvurun.
Ne zaman 112, ne zaman aynı gün?
Sıvı ve tuz dengesindeki acil durumlar üç yerde ortaya çıkar: ishal-kusma, sıcak hava ve uzun egzersiz. Aşağıdaki tablo üçünü tek yerde toplar. Ölçütler İngiltere Ulusal Sağlık Hizmeti (NHS) ve Avrupa hiponatremi kılavuzuna dayanır.
| Ne görüyorsunuz? | Olası durum | Ne yapılır? |
|---|---|---|
| Mavi, gri, soluk ya da alacalı deri, dudak veya dil; soğuk deri; nefes almada zorluk; zor uyanma | Şok belirtisi olabilir (NHS) | 112 |
| Uzun bir yarış sırasında ya da sonrasında baş ağrısı, kusma, kafa karışıklığı, nöbet | Aşırı sıvıya bağlı sodyum düşüklüğü olabilir | 112. Daha fazla su içirmeyin. |
| Sıcakta çok yüksek vücut ısısı; terlemeyen, sıcak, kızarık deri; serinletmeye rağmen 30 dakikada düzelmeme | Sıcak çarpması (NHS) | 112; beklerken gölgeye alın, serinletin |
| Kan ya da kahve telvesi gibi kusmuk, yeşil kusmuk; ani şiddetli baş ya da karın ağrısı; ense sertliği | İshal-kusmanın ötesinde bir hastalık | 112 ya da acil |
| Kusma nedeniyle sıvı tutulamıyor; kanlı ishal; idrar çok azaldı | İlerleyen sıvı kaybı | Aynı gün acil |
| Bebek ya da küçük çocuk sıvı içemiyor ya da aşırı uykulu (yalnız ıslak bez azaldıysa: aynı gün hekim) | Çocukta sıvı kaybı | Beklemeden çocuk acil |
| Ayağa kalkınca geçmeyen baş dönmesi; olağan dışı yorgunluk; koyu sarı ve az idrar | Belirgin sıvı kaybı (NHS) | Aynı gün hekim |
Sıcak çarpmasında ilk yardım adımları için sıcak çarpması ilk yardım rehberine bakın.
Hangi durumda ne içmeli?
| Durum | Ne içilir? | Dikkat |
|---|---|---|
| Günlük yaşam, kısa yürüyüş, hafif egzersiz | Su | Spor içeceğine gerek yok; çoğu şeker içerir. |
| Sıcak hava | Su esas; su dışında süt, ayran, meyve suyu (SB) | SB, susamasanız bile günde en az 2–2,5 litre (12–14 su bardağı) sıvı önerir. Kalp ya da böbrek yetmezliği nedeniyle sıvı kısıtlamanız varsa hekiminizin verdiği miktar geçerlidir. |
| Sıcakta yoğun spor | Su; her bir saatlik spor için en az 2–4 bardak sıvı (SB) | Sabah ya da akşam saatlerini seçin. Bu genel bir öneridir; maraton gibi saatlerce süren etkinliklerde sabit miktar yerine susadıkça için (aşağıdaki satır). |
| Yaklaşık 1 saat ya da daha uzun yoğun egzersiz, sıcakta uzun etkinlik | Elektrolit ve karbonhidrat içeren içecek sudan yararlı olabilir (ACSM 2007) | İhtiyaç süreye, yoğunluğa, havaya ve kişinin terleme hızına göre değişir. |
| Maraton, ultra mesafe, uzun yürüyüş | Susadıkça iç (2015 uzlaşı bildirgesi) | "Ne kadar çok o kadar iyi" yanlıştır; aşırı içmek sodyumu düşürür. |
| İshal ya da kusma | ORS (paket talimatına göre hazırlanmış) | Spor içeceği, meyve suyu, kola ORS yerine geçmez. |
| İshalli çocuk | ORS; DSÖ/UNICEF ayrıca 10–14 gün çinko önerir | Çinko ve dozunu çocuk hekimi düzenler. |
| Kalp ya da böbrek yetmezliği, sıvı kısıtlaması | Hekimin verdiği miktar | Potasyumlu ürünler ve tuz ikameleri tehlikeli olabilir. |
Tabloda iki Türkiye önerisi var: Sağlık Bakanlığı'nın (SB) litre önerisi ve ayran. İkisi de sıcak havadaki gündelik hayat içindir. Saatlerce süren yarışta geçerli kural farklıdır; aşağıda "Egzersizde" bölümüne bakın.
Elektrolit nedir, eksikliği nasıl anlaşılır?
Elektrolitler, vücut sıvılarında çözünen ve elektrik yükü taşıyan minerallerdir. Başlıcaları sodyum, potasyum, klor, magnezyum ve kalsiyumdur. Sodyum ve klor sofra tuzunun bileşenleridir ve su dengesini ayarlar. Potasyum kasların ve kalbin çalışması için gereklidir. Magnezyum kas ve sinir işlevine katkı yapar.
Böbrekler bu mineralleri kanda dar bir aralıkta tutar. Sağlıklı bir kişide dengeli beslenme ve yeterli su çoğu zaman yeterlidir. "Hücresel hidrasyon" için özel bir ürüne gerek yoktur.
Hangi mineralin bozulduğu belirtiden anlaşılmaz; kan tahlilinden anlaşılır. Kramp ya da halsizlik birçok nedene bağlı olabilir. Tahlilde sapma varsa ilgili rehbere bakın: sodyum, potasyum düşüklüğü, potasyum yüksekliği, magnezyum, kalsiyum.
Evde iki basit kontrol
- İdrar rengi: Yeterli sıvı aldığınızın en pratik işareti açık sarı idrardır. Koyu sarı, keskin kokulu idrar ve seyrek idrara çıkma sıvı eksikliğini düşündürür (NHS).
- Bebek ve çocukta: Ağlarken az ya da hiç gözyaşı dökmemesi, ıslak bezin azalması ve bebekte bıngıldağın (başın üstündeki yumuşak bölge) içe çökmesi sıvı kaybı işaretidir (NHS). Bu işaretlerde aynı gün hekime gidin. Çocuk sıvı içemiyor ya da aşırı uykuluysa beklemeden çocuk acile gidin.
Belirtilerin ayrıntılı listesi dehidrasyon belirtileri yazısındadır.
İshal ve kusmada ORS
İshal ve kusmada su ile birlikte sodyum ve potasyum da kaybedilir. NIH ODS'ye göre ishal dışkıyla potasyum kaybını artırır. Kusma ise böbrekten potasyum kaybına yol açar. Bu yüzden yalnız su yetmeyebilir.
DSÖ ve UNICEF'in önerdiği düşük ozmolariteli ORS'nin bileşimi:
| Bileşen | Miktar (1 litrede) |
|---|---|
| Sodyum | 75 mmol |
| Klor | 65 mmol |
| Potasyum | 20 mmol |
| Sitrat | 10 mmol |
| Glukoz | 75 mmol |
| Toplam ozmolarite | 245 mOsm |
Eski formüle göre daha az tuz ve şeker içerir. Bu, dışkı miktarını, kusmayı ve damar yolu ihtiyacını azaltmak için tasarlanmıştır (DSÖ/UNICEF 2004).
- Hazırlama: Tozu paketteki talimata göre, belirtilen miktarda temiz suyla karıştırın. Az ya da çok su dengesini bozar.
- İçme: Kusma varsa küçük yudumlarla, sık aralıklarla için. Bu, sıvıyı tutmayı kolaylaştırır. Bebeklere anne sütü ya da mama kesilmeden devam edilir.
- Çocukta çinko: DSÖ/UNICEF, ishalli çocuklarda ORS'ye ek olarak 10–14 gün çinko önerir. Bunu çocuk hekimi düzenler. Çinko hakkında: çinko eksikliği ve fazlası. Çocukta ishal yönetimi: çocuklarda ishal, kusma ve sıvı kaybı.
Ne zaman aynı gün hekime?
NHS'ye göre şu durumlarda aynı gün hekim değerlendirmesi gerekir. Türkiye'de bu, aile hekimi, çocuk acil ya da acil servis demektir:
- 12 aydan küçük bebek için endişe; çocuğun emmeyi ya da mamayı bırakması.
- 5 yaş altı çocukta ıslak bezin azalması gibi sıvı kaybı işaretleri.
- ORS'ye rağmen süren sıvı kaybı; sürekli kusma ve sıvı tutamama; kanlı ishal.
- 7 günden uzun süren ishal ya da 2 günden uzun süren kusma.
- Zehirli bir şey yutmuş olma ihtimali varsa 114 Ulusal Zehir Danışma Merkezi; nefes sıkıntısı, nöbet ya da bilinç değişikliği varsa 112.
Düzenli ilaç kullanıyorsanız
Tansiyon, kalp ya da diyabet ilacı kullananlar için "hasta günü kuralları" vardır (UKKA 2023). Bu kurallar ishal ve kusma gibi sıvı kaybettiren hastalıklarda bazı ilaçların geçici bırakılmasını öngörür. Hangi ilacı ne zaman bırakıp yeniden başlayacağınızı önceden hekiminizle konuşun; kendiniz karar vermeyin. İdrar söktürücü kullananlarda sıcakta ve ishalde hem sıvı kaybı hem sodyum-potasyum bozukluğu riski artar. Halsizlik, baş dönmesi ya da kramp olursa tahlil için aile hekiminize ya da iç hastalıkları hekimine başvurun.
Egzersizde: su mu, spor içeceği mi?
Amerikan Spor Hekimliği Koleji (ACSM) 2007 tutum bildirgesine göre egzersizde amaç, vücut ağırlığının %2'sinden fazla su kaybını önlemektir. Terleme hızı ve terdeki tuz kişiden kişiye çok değişir. Bu yüzden ACSM tek bir kalıp yerine kişiye göre sıvı planı önerir.
Kendi kaybınızı ölçün: sayılı örnek
Uzun antrenmandan önce ve sonra, aynı kıyafetle tartılın. Aradaki fark çoğunlukla terle kaybedilen sudur.
| Örnek | Hesap | Yorum |
|---|---|---|
| 70 kg kişi, antrenman sonrası 69,0 kg | 1,0 kg kayıp; 70 kg'ın %2'si 1,4 kg | %2 sınırının altında. Planınız yeterli görünüyor. |
| 70 kg kişi, antrenman sonrası 68,4 kg | 1,6 kg kayıp; %2'nin üstünde | Daha sık içme planı gerekebilir. Spor hekimiyle konuşun. |
| 70 kg kişi, antrenman sonrası 70,5 kg | Kilo arttı | Kaybettiğinizden fazla içmişsiniz. Uzun yarışta bu, sodyum düşüklüğü riskidir. |
Bu değerler örnektir; kişisel sıvı planının yerini tutmaz.
Spor içeceği ne zaman işe yarar?
Elektrolit ve karbonhidrat içeren içecekler yaklaşık 1 saat ya da daha uzun yoğun egzersizde ve sıcakta uzun etkinlikte sudan yararlı olabilir. Kısa egzersizde ve gündelik işlerde gerek yoktur. Bu içeceklerin çoğu şeker içerir; düzenli tüketim fazladan enerji demektir.
Çok su içmek zararlı mı?
Normal miktarda su içmek zararlı değildir. Ancak kısa sürede kaybedilenden çok daha fazla sıvı içmek kandaki sodyumu seyreltir. Buna hiponatremi denir. 2015 uluslararası egzersiz hiponatremisi uzlaşı bildirgesi, sıvı alımında susuzluk hissinin rehber alınmasını önerir. Böbreğin atabileceğinden fazla içildiğinde bu durum spor içecekleriyle de gelişebilir.
Avrupa hiponatremi kılavuzuna göre sodyum düşüklüğünün ağır belirtileri kusma, solunum ve dolaşım sıkıntısı, anormal derin uyku hali, nöbet ve komadır. Kusmasız bulantı, kafa karışıklığı ve baş ağrısı "orta derecede ağır" belirtilerdir (ESE/ESICM/ERA-EDTA 2014).
Egzersiz dışında da risk vardır. Çok az yemek yiyip çok fazla su ya da bira içmek sodyumu düşürebilir. Bazı ilaçlar da düşürür: tiyazid idrar söktürücüler ve antidepresanlar. Tahlildeki sodyum değerinin yorumu sodyum düşüklüğü ve yüksekliği yazısındadır.
Sıcak havada: bitkinlik mi, çarpma mı?
NHS'ye göre sıcak bitkinliği olan biri serin bir yere alınır, serinletilir ve sıvı verilir. 30 dakika içinde düzelmeye başlaması beklenir. Düzelmiyorsa ya da şu işaretler varsa sıcak çarpması düşünülür ve 112 aranır:
- Çok yüksek vücut ısısı; terlemeyen, sıcak ve kızarık deri.
- Hızlı kalp atımı, hızlı soluk alma ya da nefes darlığı.
- Kafa karışıklığı, koordinasyon bozukluğu, nöbet ya da bilinç kaybı.
Yardım gelene kadar kişiyi gölgeye alın. Serin ve ıslak bir örtüye sarın ya da serin suyla silip yelleyin (NHS).
Kimler daha çok etkilenir? Sağlık Bakanlığı'na göre en çok etkilenenler şunlardır: 65 yaş ve üstü kişiler, 4 yaşından küçük çocuklar, bakıma muhtaç kişiler, gebeler, açık alanda çalışanlar, aşırı kilolular ve kronik hastalığı olanlar. Sürekli ilaç kullananlar da risk altındadır; özellikle tansiyon düşürücü, idrar söktürücü, depresyon ve uyku ilaçları. Bakanlık, risk altındaki yetişkinlerin ve yaşlıların günde en az iki kez, bebeklerin daha sık izlenmesini önerir.
Ayran: Bakanlık sıcak havada su dışında süt, ayran ve meyve suyunu önerir. Ayran hem sıvı hem tuz sağlar. Tansiyon ya da böbrek hastalığınız varsa ayrandaki tuzu da hesaba katın.
Elektrolit tozları, tuz ve takviyeler
Elektrolit tozları ve tabletleri sağlıklı ve dengeli beslenen çoğu kişi için gereksizdir. Bazı gruplarda ise risklidir.
Türkiye'de sorun çoğu zaman eksik değil, fazla tuzdur. Türkiye Beslenme Rehberi (TÜBER) 2022'ye göre sodyum alımı önerilenin 2 katından fazladır. 2017 verisine göre ortalama tuz tüketimi günde 10,2 g'dır. Rehber, tuzun günde 5 g'ı geçmemesini ve iyotlu tuz kullanılmasını önerir. EFSA, yetişkinler için günde 2,0 g sodyumu güvenli ve yeterli alım kabul eder; gebe ve emzirenler için de aynıdır (EFSA 2019). 5 g tuz yaklaşık 2.000 mg sodyum içerir. İyotlu tuz için: iyot eksikliği ve iyotlu tuz.
| Ürün | Kimde dikkat? | Neden? |
|---|---|---|
| Potasyumlu tozlar ve tabletler | Kronik böbrek hastalığı; ACE inhibitörü, anjiyotensin reseptör blokeri ya da potasyum tutucu idrar söktürücü kullananlar | NIH ODS'ye göre bu durumlarda besinlerle alınan potasyum bile yükseklik yapabilir. Hekime sormadan kullanmayın. |
| Magnezyumlu ürünler | Böbrek işlevi bozuk olanlar; birden fazla ürün kullananlar | Takviyeden gelen magnezyum için üst sınır EFSA'ya göre günde 250 mg, NIH ODS'ye göre 350 mg'dır. Besinlerdeki magnezyum dahil değildir. Yüksek doz ishal, bulantı ve karın krampı yapar. |
| Düşük sodyumlu (potasyumlu) tuz | Böbrek hastaları, potasyum atılımı bozuk kişiler, gebeler, çocuklar | DSÖ 2025 kılavuzu önce tuzu azaltmayı önerir. Sofra tuzu kullanılacaksa potasyumlu tuzu koşullu önerir. Öneri bu grupları kapsamaz. |
| "Elektrolit" takviyeleri | İshal ve kusması olan herkes | Takviye edici gıda olarak satılır; ilaç değildir. İshalde DSÖ formülündeki ORS'nin yerini tutmaz. |
TÜBER 2022'ye göre yetişkinlerde potasyumun yeterli alım düzeyi günde 3.500 mg, emziren kadınlarda 4.000 mg'dır. Bu miktar çoğu zaman sebze, meyve ve baklagillerle karşılanır. Birden fazla ürün kullanıyorsanız etiketleri toplayın; takviye kontrol aracı bu hesapta yardımcı olur. Etiket okuma için takviye etiketi nasıl okunur?
Sık yapılan yedi hata
- Spor içeceğini ORS sanmak. Tuz-şeker oranı ishal için tasarlanmamıştır. Meyve suyu ve kola da öyle.
- ORS'yi "göz kararı" hazırlamak. Az ya da çok su dengeyi bozar. Paketteki su miktarına uyun.
- Kusan kişiye bir seferde büyük bardak içirmek. Küçük yudumlar, sık aralıklar daha iyi tutulur.
- Maratonda "ne kadar çok o kadar iyi" diye içmek. Yarış sonrası kilo almak aşırı içmenin işaretidir. Kural susadıkça içmektir.
- Yarış sonrası baş ağrısı ve kusması olan koşucuya su vermek. Sodyum düşüklüğü olabilir. 112'yi arayın.
- Sıvı kısıtlaması olan kalp ya da böbrek hastasının sıcakta "2–2,5 litre" kuralını uygulaması. Hekiminizin verdiği miktar geçerlidir.
- Tansiyon ilacı kullanırken potasyumlu tuz ya da toz almak. Bazı ilaçlarla potasyum yükselebilir. Önce hekime ya da eczacıya sorun.
Kendi risklerinize genel bakış için Vitamin ve Mineral Rehberi ana sayfasındaki araçları kullanabilirsiniz. Uzun dayanıklılık sporu yapıyorsanız kişisel sıvı planı için spor hekimliğine başvurabilirsiniz.
Neler değişti?
- 28 Ekim 2026: Dört ayrı acil listesi tek "Ne zaman 112, ne zaman aynı gün?" tablosunda birleştirildi. Tartılarak sıvı kaybını ölçme örneği ve sık yapılan hatalar eklendi.
- 23 Ekim 2026: NHS ölçütleriyle ciddi sıvı kaybı, ishal-kusmada başvuru ve sıcak çarpması bilgileri eklendi. Doğrulanamayan ORS sonuç yüzdeleri çıkarıldı.
- Ekim 2026: "Hücresel hidrasyon ve elektrolit dengesi" ile "Yazın spor içeceği gerekli mi?" yazıları bu sayfada birleştirildi.
Ücretsiz araçlar ve ilgili rehberler
- Eksiklik risk testi — 12 evet-hayır sorusu. Hekiminizle konuşabileceğiniz tahlilleri listeler; tanı koymaz.
Elektrolitler: sodyum ve potasyum
Tüm konular: Vitamin ve Mineral Rehberi →
Sık sorulan sorular
İshalde kola ya da spor içeceği içilir mi?
Hayır, ORS'nin yerini tutmazlar. Spor içeceği, meyve suyu ve gazlı içeceklerin tuz-şeker oranı ishal için tasarlanmamıştır. Eczanede satılan ORS (oral rehidratasyon çözeltisi) tozunu paket talimatına göre, belirtilen miktarda suyla hazırlayın.
Maratonda ne kadar su içilmeli?
Sabit bir miktar yerine susadıkça için. 2015 uluslararası egzersiz hiponatremisi uzlaşı bildirgesi susuzluk hissinin rehber alınmasını önerir. Kaybedilenden çok fazla sıvı içmek, spor içeceğiyle bile, kandaki sodyumu düşürebilir. Yarış sonrası baş ağrısı, kusma ya da kafa karışıklığı olan kişiye su içirmeyin; 112'yi arayın.
Sıcak havada günde kaç litre su içmeliyim?
Sağlık Bakanlığı, susamasanız bile günde en az 2–2,5 litre, yani 12–14 su bardağı sıvı önerir. Su dışında süt, ayran ve meyve suyu da sayılır. Kalp ya da böbrek yetmezliği nedeniyle sıvı kısıtlamanız varsa hekiminizin verdiği miktar geçerlidir.
Elektrolit tozu her gün kullanılır mı?
Sağlıklı ve dengeli beslenen çoğu kişi için gerekmez. Böbrek hastalarında ve ACE inhibitörü, anjiyotensin reseptör blokeri ya da potasyum tutucu idrar söktürücü kullananlarda potasyumlu ürünler yükseklik yapabilir. Takviye olarak satılan elektrolit tozları ishalde ORS'nin yerini de tutmaz.
İdrar rengi susuz kaldığımı gösterir mi?
Evet, pratik bir işarettir. İngiltere Ulusal Sağlık Hizmeti'ne (NHS) göre açık sarı idrar yeterli sıvıyı gösterir. Koyu sarı, keskin kokulu idrar ve seyrek idrara çıkma sıvı eksikliğini düşündürür.
Sıcak bitkinliği ile sıcak çarpması nasıl ayırt edilir?
Sıcak bitkinliğinde kişi serinletilip sıvı verildiğinde 30 dakika içinde düzelmeye başlar. Düzelmeme, çok yüksek vücut ısısı, terlemeyen sıcak ve kızarık deri, kafa karışıklığı ya da nöbet sıcak çarpmasını düşündürür. Bu durumda 112'yi arayın ve kişiyi gölgede serinletin.
Kaynaklar
- T.C. Sağlık Bakanlığı. Aşırı Sıcaklardan Korunma. saglik.gov.tr (yeni pencerede açılır)
- Sağlık Bakanlığı. Türkiye Beslenme Rehberi (TÜBER) 2022. hsgm.saglik.gov.tr (yeni pencerede açılır)
- WHO/UNICEF. Joint Statement: Clinical Management of Acute Diarrhoea. Mayıs 2004. data.unicef.org (yeni pencerede açılır)
- American College of Sports Medicine; Sawka MN, ve ark. Exercise and fluid replacement. Med Sci Sports Exerc 2007;39(2):377-390. doi.org (yeni pencerede açılır)
- Hew-Butler T, ve ark. Statement of the 3rd International Exercise-Associated Hyponatremia Consensus Development Conference, Carlsbad, 2015. Br J Sports Med 2015;49(22):1432-46. doi.org (yeni pencerede açılır)
5 kaynak daha
- CDC/NIOSH. Heat-related Illnesses. Güncelleme 3 Mart 2026. cdc.gov
- EFSA. Overview on Tolerable Upper Intake Levels as derived by the SCF and the EFSA NDA Panel. Sürüm 11, Ağustos 2025. efsa.europa.eu
- WHO. Use of lower-sodium salt substitutes: WHO guideline. 2025. ncbi.nlm.nih.gov
- NIH Office of Dietary Supplements. Potassium: Fact Sheet for Health Professionals. Güncelleme 2 Haziran 2022. ods.od.nih.gov
- NIH Office of Dietary Supplements. Magnesium: Fact Sheet for Health Professionals. Güncelleme 6 Ocak 2026. ods.od.nih.gov
- Yazan
- Doktorclub Sağlık Editörleri
- Güncelleme
- 26 Ekim 2026
Bu içerik bilgilendirme amaçlıdır ve bireysel tıbbi tavsiye yerine geçmez. Bir hata mı gördünüz? Bize bildirin · Yayın ilkelerimiz · Tıbbi inceleme politikası





