Erkeklerde İdrar Yakınmaları: Sık İdrar, Zor İdrar ve Prostat İlişkisi

Prostat, mesane çıkışını saran ve idrar kanalını çevreleyen küçük bir bezdir. Yaşla birlikte hormonların etkisiyle büyür. Büyüyen bez idrar kanalını sıkıştırır; akım zorlaşır.

Bu duruma iyi huylu prostat büyümesi denir. Elli yaş üstü erkeklerin büyük bölümünde bir dereceye kadar görülür. Kanser değildir ve kansere dönüşmez.

İki grup belirti vardır. Tıkanma tipi: zor başlayan, zayıf ve kesik kesik akım, sonda damlama, tam boşalamama hissi. Uyarı tipi: sık idrar, ani sıkışma, gece birkaç kez kalkma.

Şu işaretler ise acil değerlendirme ister:

• Hiç idrar yapamamak (idrar tıkanması)
• İdrarda kan görülmesi
• Ateş ve yan ağrısıyla giden idrar yakınması

Bu tablolar bekletilmemelidir.

Yakınmalar prostat büyümesinden gelse de değerlendirmede kanser de göz önünde tutulur. Hekim parmakla muayene yapar ve gerekirse PSA (prostat kan testi) ister. PSA tek başına tanı koymaz; yorumu yaş ve diğer bulgularla birlikte yapılır. Bu yüzden internetteki değerlerle kendi kendinize karar vermeyin.

Hafif yakınmada yaşam tarzı yeterli olabilir:

• Akşam saatlerinde sıvıyı azaltın; gece kalkışı azalır
• Kafein ve alkolü sınırlayın; mesaneyi uyarırlar
• İdrarı ertelemeyin; mesaneyi düzenli boşaltın
• Kabızlıktan kaçının; dolu bağırsak yakınmayı artırır

Yakınma sürerse ilaç seçenekleri vardır: bezi gevşeten ya da küçülten ilaçlar akımı rahatlatır. İlaca yanıt yetersizse ya da tıkanma ilerlerse cerrahi ve minimal girişimsel yöntemler devreye girer. Kararı üroloji verir.

Gece kalkışları uykunuzu bölüyor, günlük yaşamı etkiliyorsa randevu alın. "Yaşlılıkta normal" deyip ertelemeyin. Tedavi edilebilir bir durumu erken çözmek hem konfor hem de mesane sağlığı için değerlidir.