Singapur Ulusal Üniversitesi Tıp Fakültesi araştırmacıları, serebrovasküler hastalık (SVH) ve Alzheimer hastalığının (AD) birlikte yaşlı yetişkinlerde beyin fonksiyonları ve biliş üzerinde nasıl bir etki yarattığına dair önemli bulgular elde etti. Doçent Juan Helen Zhou liderliğindeki ekip, birden fazla SVH belirteciyle ilişkili ve AD ile birlikte bilişsel gerileme ve nörodejenerasyona katkıda bulunan bir beyin fonksiyonel bağlantı modeli belirledi. Çalışma, SVH'nin beyin bağlantısının küresel bir bozucusu olduğunu ve demansdaki rolünü yeniden değerlendirmemiz gerektiğini vurguluyor.
SVH, sıklıkla AD ile birlikte görülen ve inme, serebral ateroskleroz ve küçük damar hastalığı gibi beyindeki kan damarlarını etkileyen bir grup durumu ifade ediyor. Bu durumlar, beyin fonksiyonu için gerekli olan oksijen ve besinlerin iletimini bozarak beyin hasarına yol açabiliyor. Araştırmacılar, demans spektrumundaki 529 yaşlı yetişkinin beyin fonksiyonel organizasyonunu inceleyerek, beyin taramalarında görülen dört SVH belirtecinin yüksek düzeyde yüküyle ilişkili küresel bir fonksiyonel bağlantı modeli belirlediler.
Çalışmanın en önemli bulgularından biri, bir kan bazlı AD biyobelirteci olan p-tau181 ve SVH ile ilişkili fonksiyonel bağlantı modelinin bilişsel gerileme ve beyin atrofisi üzerindeki farklı etkilerinin belirlenmesiydi. Bu iki faktör bilişsel gerileme ve beyin atrofisine katkıda bulunsa da, araştırmacılar SVH ve p-tau181 arasında sinerjik bir ilişki olduğuna dair kanıt bulamadılar. Bu da bu faktörlerin nörodejenerasyonu farklı yollarda etkileyebileceğini düşündürüyor.
Araştırmacılar, gelecekte SVH ile bağlantılı beyin iletişim modelinin, hastalığın ilerlemesi boyunca SVH belirteçlerinin şiddeti, nedeni ve konumundan nasıl etkilendiğini araştırmayı planlıyorlar. Ayrıca, bu modelin farklı AD belirteçleriyle nasıl etkileşimde bulunduğunu ve özellikle demans riski taşıyan bireylerde bilişsel gerilemeyi izlemek için güvenilir bir biyobelirteç olarak kullanılıp kullanılamayacağını da inceleyecekler. Amaçları, erken teşhis ve hastalık takibi için gelişmiş görüntüleme araçları geliştirmek amacıyla SVH ve AD'nin arkasındaki beyin mekanizmalarını daha iyi anlamak.
