Sıtma Sivrisineklerinin Yüzde 99’unu Yok Eden Mantar

Örümceklerin ürettiğine benzer bir toksini üretmek için genetik olarak geliştirilmiş bir çeşit mantar, sıtma yayan sivrisinekleri hızla öldürebiliyor. Burkina Faso'da gerçekleştirilen denemeler, sivrisinek popülasyonlarının 45 gün içinde yüzde 99 oranında azaldığını gösterdi. Araştırmacılar amaçlarının böcekleri yok etmek değil, sıtmanın yayılmasını durdurmak olduğunu söylüyor.

Dişi sivrisineklerin insan kanını emmesi yoluyla yayılan hastalık, yılda 400 binden fazla insanı öldürüyor. Dünya çapında her yıl yaklaşık 219 milyon sıtma vakası kaydediliyor.

Araştırmayı yürütürken, ABD'deki Maryland Üniversitesi ve Burkina Faso'daki IRSS Araştırma Enstitüsü’nden araştırmacılar sıtma yayan Anopheles sivrisineklerini enfekte eden Metarhizium pinghaense adlı bir mantar belirlediler. Daha sonra bu mantar türünü çoğaltmak üzerine çalıştılar, genetik olarak çok kolay bir şekilde üretilebildiklerini fark ettiler. Toksini üretmek için genetik koduna talimatlar ekleyerek mantarın sivrisineğin bünyesine girdiğinde toksini üretmeye başlamasını sağladılar.

Laboratuvar testlerine göre genetiği değiştirilmiş mantar, sivrisinekleri daha hızlı öldürebiliyor ve bu işi yapmak için normalden daha az mantar sporu gerekiyor.

Araştırmacılar ölümcül mantarlara maruz kalan yaklaşık bin 500 sivrisinek üzerinde deneylerini gerçekleştirdi. Science dergisinde yayınlanan araştırmanın sonuçlarına göre, toksinli mantar kullanımından 45 gün sonra geriye sadece 13 sivrisinek kalmıştı.

Maryland Üniversitesi'nden Dr. Brian Lovett yaptıkları deneyi, “Transgenik mantar, sivrisinek popülasyonunu sadece iki kuşakta hızlı bir şekilde çökertti.” diyerek özetliyor. Testler ayrıca mantarın yalnızca bu sivrisinekler üzerinde işlevsel olduğunu, arılar gibi diğer böcek türlerini etkilemediğini gösterdi.