Uzun yolculukta bacak pıhtısı riski kimlerde artar?

Bacak kasları çalışırken damarları sıkar ve kanı yukarı iter. Buna kas pompası denir.

Uzun süre kıpırdamadan oturunca bu pompa durur. Kan diz arkasında ve baldırda yavaşlar. Yavaşlayan kan pıhtılaşmaya daha yatkındır.

Uçak kabinindeki düşük nem ve basınç da tartışılır. Yine de baskın etken hareketsizliktir. Aynı risk uzun otobüs ve araba yolculuklarında da vardır.

Yolculuk tek başına nadiren yeterlidir. Şu etkenler eklendiğinde tablo değişir:

• Daha önce pıhtı geçirmiş olmak veya ailede pıhtı öyküsü
• Son haftalarda geçirilmiş ameliyat ya da alçı, kırık
• Aktif kanser veya kanser tedavisi
• Gebelik ve doğum sonrası ilk altı hafta
• Östrojen içeren doğum kontrol hapı ya da hormon tedavisi
• İleri yaş ve belirgin obezite

Bu maddelerden birkaçı bir aradaysa, yolculuk öncesi hekiminizle konuşun.

Temel önlem düzenli harekettir. Yolculuğun güvenli olduğu aralıklarda ayağa kalkın, koridorda birkaç adım yürüyün.

Oturduğunuz yerde baldır kaslarını çalıştırabilir; ayak bileklerini büküp açabilirsiniz. Belirli bir tekrar sayısının pıhtıyı önlediği kanıtlanmış değildir; amaç uzun hareketsizliği bölmektir.

Susuz kalmayın ve fazla alkolü sınırlayın. Koridor koltuğu hareket etmeyi kolaylaştırabilir; tek başına koruyucu bir tedavi değildir.

Diz altı basınçlı çorap risk taşıyan kişilerde bacak şişmesini azaltır. Ancak herkes için gerekli değildir, doğru basınç sınıfını hekiminiz belirler.

Aspirini pıhtı önlemek amacıyla kendi kararınızla almayın. Bu endikasyonda yararı gösterilmemiştir ve kanama riski taşır.

Genellikle tek bacakta ortaya çıkar:

• Baldırda ağrı, gerginlik veya kramp benzeri his
• Tek taraflı şişlik
• Deride kızarıklık veya sıcaklık artışı
• Bacağa basınca artan hassasiyet

Belirtiler yolculuk sırasında ya da sonraki günlerde başlayabilir. Bazen birkaç hafta sonra bile ortaya çıkar.

Bu bulgular varsa kendi kendinize masaj yapmayın. Aynı gün bir sağlık kuruluşuna başvurun.