Şeker hastası enginar yer mi?
Enginar nişastasız sebzeler arasındadır; zeytinyağlı enginar diyabet sofrasına uyar. Böbrek hastalığında potasyum açısından miktar önemlidir.
Kısa cevap
Evet. Amerikan Diyabet Derneği enginarı nişastasız sebzeler listesinde sayar. Zeytinyağlı enginar, diyabette tabağın sebze bölümü için uygun bir yemektir.
Dikkat edilecek iki nokta vardır: içine eklenen patates, bezelye ya da iç pilav tabağın karbonhidratını artırır; potasyum kısıtlaması olan böbrek hastaları ise miktarı diyetisyenle belirlemelidir.
Enginar: besin değeri
| 100 g | 1 porsiyon (1 kupa ya da 1 yumruk büyüklüğünde, 150 g) | |
|---|---|---|
| Enerji | 47 kcal | 71 kcal |
| Karbonhidrat | 10,5 g | 15,8 g |
| Şeker (doğal dahil) | 1,0 g | 1,5 g |
| Lif | 5,4 g | 8,1 g |
| Protein | 3,3 g | 4,9 g |
| Yağ | 0,2 g | 0,2 g |
| Doymuş yağ | 0,0 g | 0,1 g |
| Sodyum | 94 mg | 141 mg |
| Potasyum | 370 mg | 555 mg |
| Fosfor | 90 mg | 135 mg |
| Kalsiyum | 44 mg | 66 mg |
| Demir | 1,3 mg | 1,9 mg |
| K vitamini | 15 µg | 22 µg |
| Karbonhidrat değişimi | 0,7 | 1,1 |
USDA kaydı: Artichokes, (globe or french), raw (#169205). “—”: kayıtta değer yok. 1 karbonhidrat değişimi ≈ 15 g.
Diyabette
Amerikan Diyabet Derneği enginar ve enginar kalbini nişastasız sebzeler arasında sayar; bu sebzeler vitamin, mineral ve lif içerir. Tabloda da görüleceği gibi enginar lif bakımından diğer birçok sebzeden zengindir.
Zeytinyağlı enginarın yanında gelen patates ve havuç ya da iç pilavla doldurulmuş enginar, tabağın karbonhidrat bölümüne sayılır. CDC’nin tabak yönteminde tabağın dörtte biri karbonhidratlı besinlere ayrılır.
American Diabetes Association ↗CDC ↗Böbrek hastalığında
ABD Ulusal Böbrek Vakfı (NKF) enginarı potasyumu yüksek sebzeler arasında sayar. Potasyum kısıtlaması önerildiyse porsiyonun büyüklüğü çok önemlidir.
NKF, bazı sebzelerde soyup dilimleyerek uzun süre ılık suda bekletmenin ve bol suda pişirmenin potasyumun bir kısmını azaltabileceğini, ancak tamamını gidermediğini belirtir. Size uygun miktarı ve hazırlama yöntemini hekiminiz ya da diyetisyeninizle belirleyin.
National Kidney Foundation ↗Sofrada nasıl tüketilir?
Enginar Türkiye’de ilkbahar sebzesidir; Nisan–Mayıs mevsimidir. Pişmiş sebzelerde bir porsiyon yaklaşık bir kupa ya da bir yumruk büyüklüğündedir.
- Zeytinyağlı enginarı az suyla, kısa sürede pişirin; türkiye Beslenme Rehberi, sebzelerin susuz ya da çok az suyla, olabildiğince kısa sürede pişirilmesini ve haşlama suyunun dökülmemesini önerir. Buharda pişirmede C vitamini gibi suda çözünen ögelerin kaybı, suda kaynatmaya göre daha azdır.
- Kararmaması için temizlenen enginarları limonlu suda tutmak yaygın bir mutfak uygulamasıdır.
- Dereotu ve limonla lezzet verin, tuzu azaltın.
Sık sorulan sorular
Enginar kan şekerini yükseltir mi?
Enginar nişastasız bir sebzedir. Ancak yanına eklenen patates, bezelye ya da pirinç tabağın karbonhidratını artırır; bunları karbonhidrat bölümüne sayın.
American Diabetes Association ↗CDC ↗Böbrek hastası enginar yiyebilir mi?
Potasyum kısıtlaması olanlarda enginar yüksek potasyumlu sebzeler arasındadır. Miktarı ve pişirme yöntemini diyetisyeninizle belirleyin.
National Kidney Foundation ↗Enginar ne zaman bulunur?
Türkiye Beslenme Rehberi’nin mevsim tablosunda enginar Nisan ve Mayıs aylarında yer alır.
T.C. Sağlık Bakanlığı ↗Çiğ mi, pişmiş mi yemeliyim?
İkisi de olur. Türkiye Beslenme Rehberi sebzelerin çiğ, pişmiş, taze, dondurulmuş ve konserve olarak çeşitlendirilerek tüketilmesini önerir. Pişirirken az su ve kısa süre tercih edin.
T.C. Sağlık Bakanlığı ↗Günde kaç porsiyon sebze yemeliyim?
Türkiye Beslenme Rehberi günde en az beş porsiyon sebze ve meyve yenmesini, bunların iki buçuk ile dört porsiyonunun sebze olmasını önerir. Amerikan Diyabet Derneği de günde en az altı porsiyon sebzeyi hedeflemeyi önerir. Kendi planınızı diyetisyeninizle yapın.
T.C. Sağlık Bakanlığı ↗American Diabetes Association ↗Uluslararası kaynaklar, yerel uygulama
Kaynağın ülkesi ayrıca belirtilir. Besin değerleri, porsiyonlar ve öneriler ülkeye göre değişebilir. Türkiye’de güncel resmî öneriler (Türkiye Beslenme Rehberi) ve hekiminiz esas alınır.
Bilgilendirme, hekim ve diyetisyen değerlendirmesinin yerine geçmez. Bu sayfa tanı koymaz, ilaç ya da doz önermez; ilacınızı hekiminize danışmadan değiştirmeyin.
Kaynaklar ve dayanaklar
- American Diabetes Association · Non-Starchy Vegetables for Blood Glucose Control ↗
Ülke bağlamı: ABD · Kaynak kontrolü:
- National Kidney Foundation · Potassium in Your CKD Diet ↗
Ülke bağlamı: ABD · Kaynak kontrolü:
- CDC · Diabetes Meal Planning ↗
Ülke bağlamı: ABD · Kaynak kontrolü: · Kaynak tarihi: 2024-05-15
- T.C. Sağlık Bakanlığı · Türkiye Beslenme Rehberi (TÜBER) 2022 ↗
Ülke bağlamı: Türkiye · Kaynak kontrolü: · Kaynak tarihi: 2022
- USDA · FoodData Central (SR Legacy) ↗
Ülke bağlamı: ABD · Kaynak kontrolü: · Kaynak tarihi: 2019-04
Bağlantılı sayfalar
Beslenme rehberleri
İlaç–besin etkileşimleri
Sürüm ve değişiklik kaydı
- — İlk taslak hazırlandı. Diyetisyen ve dil incelemesi bekleniyor.
Doktorclub editoryal içeriği · Yapay zekâ desteğiyle, kaynaklara dayanarak hazırlanmıştır. Uzman incelemesi sürüyor; tamamlandığında inceleyenin adı ve tarihi bu sayfada gösterilir. İçerik düzeltmesi bildir · Yayın ilkeleri