Şeker hastası üzüm yer mi?
Üzüm diyabette porsiyonu ayrılarak yenebilir; bir porsiyon yaklaşık bir küçük kasedir. Küçük taneli olduğu için miktar kolayca artar.
Kısa cevap
Evet, ama porsiyonu ayırarak. Türkiye Beslenme Rehberi’ne göre bir porsiyon üzüm, yirmi iri ya da yirmi beş otuz küçük tane, yani bir küçük kasedir.
Diabetes UK, üzüm, kuru meyve ve tropik meyvelerin bir seferde çok miktarda yenmesinin kolay olduğuna dikkat çeker. Salkımdan atıştırmak yerine kendinize bir kase ayırın.
Üzüm: besin değeri
| 100 g | 1 porsiyon (20 iri ya da 25–30 küçük tane; 1 küçük kase, 150 g) | |
|---|---|---|
| Enerji | 69 kcal | 104 kcal |
| Karbonhidrat | 18,1 g | 27,2 g |
| Şeker (doğal dahil) | 15,5 g | 23,3 g |
| Lif | 0,9 g | 1,4 g |
| Protein | 0,7 g | 1,1 g |
| Yağ | 0,2 g | 0,2 g |
| Doymuş yağ | 0,1 g | 0,1 g |
| Sodyum | 2 mg | 3 mg |
| Potasyum | 191 mg | 287 mg |
| Fosfor | 20 mg | 30 mg |
| Kalsiyum | 10 mg | 15 mg |
| Demir | 0,4 mg | 0,5 mg |
| K vitamini | 15 µg | 22 µg |
| Karbonhidrat değişimi | 1,2 | 1,8 |
USDA kaydı: Grapes, red or green (European type, such as Thompson seedless), raw (#174683). “—”: kayıtta değer yok. 1 karbonhidrat değişimi ≈ 15 g.
Diyabette
Diabetes UK’ye göre bütün meyvenin içindeki şeker, azaltılması önerilen serbest şeker sayılmaz ve diyabeti olan birinin meyve ve sebze tüketimini azaltması büyük olasılıkla gerekmez. Yine de meyve karbonhidrat içerir ve kan şekerini yükseltir; Diabetes UK, tek seferde çok karbonhidrat almamak için meyveyi gün içine yaymayı önerir.
CDC, meyve suyunun kan şekerini bütün meyveden daha hızlı yükselttiğini belirtir. Türkiye Beslenme Rehberi de meyve suyunda posadan yararlanılamadığını belirterek meyve suyu yerine meyvenin kendisini önerir.
Tabloda da görüleceği gibi üzüm, porsiyon başına birçok meyveye göre daha fazla şeker taşır. Bu yüzden üzümü tek başına büyük bir tabakta değil, ölçülü bir kasede ve tercihen bir öğünle birlikte yiyin.
Diabetes UK ↗CDC ↗T.C. Sağlık Bakanlığı ↗Sofrada nasıl tüketilir?
Üzüm Türkiye’de Ağustos–Kasım arası mevsimindedir. Türkiye Beslenme Rehberi üzümleri C vitamini ve antioksidanlar bakımından zengin meyveler arasında sayar.
- Türkiye Beslenme Rehberi, kabuğuyla yenebilen meyvelerin iyice yıkanıp soyulmadan yenmesini, soyulması gerekiyorsa ince soyulmasını, doğranan meyvenin de bekletilmeden yenmesini önerir.
- Pekmez üzümden yapılsa da meyve yerine geçmez; Türkiye Beslenme Rehberi pekmezi bal, reçel ve şekerle birlikte isteğe bağlı tüketilen besinler arasında sayar.
- Kuru üzüm ayrı bir besindir: Türkiye Beslenme Rehberi’ne göre yirmi otuz tane kuru üzüm bir porsiyondur ve taze üzüme göre çok daha küçük bir miktardır.
Sık sorulan sorular
Kaç tane üzüm yiyebilirim?
Bir porsiyon yirmi iri ya da yirmi beş otuz küçük tanedir. Bu miktarı bir kaseye ayırıp yiyin; gün içinde başka meyveleri de hesaba katın.
T.C. Sağlık Bakanlığı ↗Pekmez şeker hastası için uygun mu?
Pekmez meyve porsiyonu yerine geçmez; Türkiye Beslenme Rehberi’nde şeker ve reçelle aynı isteğe bağlı besinler grubundadır. Kan şekerinizi yükselteceğini hesaba katarak çok az ve seyrek kullanın.
T.C. Sağlık Bakanlığı ↗Üzüm suyu ya da şıra içebilir miyim?
Meyve suyu kan şekerini bütün meyveden daha hızlı yükseltir. Üzümün kendisini tercih edin.
CDC ↗Günde kaç porsiyon meyve yiyebilirim?
Türkiye Beslenme Rehberi yetişkinler için günde iki ile üç porsiyon meyve önerir. Diyabette bu porsiyonların gün içine nasıl dağılacağını kendi şeker ölçümlerinize göre diyetisyeninizle belirleyin.
T.C. Sağlık Bakanlığı ↗Meyveyi yemekten sonra mı, ara öğünde mi yemeliyim?
Önemli olan meyveyi gün içine yaymak ve tek seferde birkaç porsiyon yememektir. Yemekten sonra yiyecekseniz o öğündeki ekmek ya da pilavı biraz azaltın; meyve de tabağın karbonhidrat bölümüne sayılır.
Diabetes UK ↗CDC ↗Uluslararası kaynaklar, yerel uygulama
Kaynağın ülkesi ayrıca belirtilir. Besin değerleri, porsiyonlar ve öneriler ülkeye göre değişebilir. Türkiye’de güncel resmî öneriler (Türkiye Beslenme Rehberi) ve hekiminiz esas alınır.
Bilgilendirme, hekim ve diyetisyen değerlendirmesinin yerine geçmez. Bu sayfa tanı koymaz, ilaç ya da doz önermez; ilacınızı hekiminize danışmadan değiştirmeyin.
Kaynaklar ve dayanaklar
- T.C. Sağlık Bakanlığı · Türkiye Beslenme Rehberi (TÜBER) 2022 ↗
Ülke bağlamı: Türkiye · Kaynak kontrolü: · Kaynak tarihi: 2022
- Diabetes UK · Fruit, vegetables and diabetes ↗
Ülke bağlamı: UK · Kaynak kontrolü:
- CDC · Diabetes Meal Planning ↗
Ülke bağlamı: ABD · Kaynak kontrolü: · Kaynak tarihi: 2024-05-15
- USDA · FoodData Central (SR Legacy) ↗
Ülke bağlamı: ABD · Kaynak kontrolü: · Kaynak tarihi: 2019-04
Bağlantılı sayfalar
Tarifler
Beslenme rehberleri
Sağlık rehberleri
Sürüm ve değişiklik kaydı
- — İlk taslak hazırlandı. Diyetisyen ve dil incelemesi bekleniyor.
Doktorclub editoryal içeriği · Yapay zekâ desteğiyle, kaynaklara dayanarak hazırlanmıştır. Uzman incelemesi sürüyor; tamamlandığında inceleyenin adı ve tarihi bu sayfada gösterilir. İçerik düzeltmesi bildir · Yayın ilkeleri