“Filler əridiləndə üzün öz toxuması da əriyir” mifi: elm nə deyir?

Qısa cavab: Hialuronidaza hialuron turşusunu parçalayan fermentdir. Fillerdəki geli həll edərkən nahiyədəki təbii hialuron turşusuna da bir müddət təsir edə bilər; lakin dərinizin öz hialuron turşusu onsuz da daim parçalanıb yenidən yaranır. Əzələ, yağ, sümük kimi toxumaları əritmir. Məlum yan təsirləri əsasən müvəqqətidir; nadir hallarda allergiya ola bilər. Prosedur yalnız hialuron turşusu fillerlərində işə yarayır və həkim tərəfindən aparılmalıdır.

Mif haradan yaranır?

Hialuron turşusu fillerinin mühüm xüsusiyyətlərindən biri lazım olduqda əridilə bilməsidir. Bunun üçün həkim nahiyəyə hialuronidaza adlı ferment yeridir. Əridildikdən sonra bəzi insanlar nahiyəni fillerdən əvvəlki vəziyyətindən daha boş və ya çökük gördüklərini düşünürlər. Buradan da fermentin yalnız filleri deyil, üzün öz toxumasını da əritdiyi qənaəti yaranır.

Mifin bir dayağı var: dərimizdə və birləşdirici toxumamızda da təbii olaraq hialuron turşusu olur və ferment fillerdəki ilə orqanizmdəki hialuron turşusunu bir-birindən ayırmır. Mif bu məlumatdan çıxış edərək təsirin daimi və dağıdıcı olduğu nəticəsinə gələndə yanlış olur.

Hialuronidaza necə işləyir?

Hialuronidaza orqanizmimizdə də təbii olaraq olan fermentlər qrupudur. Vəzifəsi hialuron turşusunun uzun zəncirlərini daha kiçik hissələrə ayırmaqdır. Tibbdə uzun illərdir, məsələn, bəzi dərmanların toxumaya daha asan yayılmasını təmin etmək üçün istifadə olunur. Estetik tibbdə isə hialuron turşusu fillerini həll etmək məqsədilə istifadə olunur.

Ferment əsasən hialuron turşusunu hədəfləyir. Əzələ, yağ, sümük və ya dərinin dayaq lifləri olan kollagen kimi strukturları əritmir. Bundan əlavə, toxumada qısa müddətdə təsirsizləşir; buna görə də təsiri vurulduğu nahiyə və qısa zaman kəsiyi ilə məhdudlaşır.

Orqanizmin öz hialuron turşusuna nə olur?

Laboratoriya və kiçik klinik tədqiqatlar yeridilən hialuronidazanın toxumadakı təbii hialuron turşusunu da parçalaya bildiyini göstərib. Yəni mifin bu hissəsi tamamilə əsassız deyil.

Lakin orqanizmimizdəki hialuron turşusu sabit qalan maddə deyil. Elmi mənbələrə görə yetkin insanın orqanizmindəki hialuron turşusunun təxminən üçdə biri hər gün parçalanıb yenidən yaranır; dəridə bu dövr bir neçə gün kimi qısa müddətdə tamamlanır. Buna görə də fermentin təbii hialuron turşusuna təsirinin müvəqqəti olması gözlənilir.

Burada dürüst olmaq lazımdır: sağlam insan üzündə əritmə prosedurundan sonra təbii hialuron turşusunun dəqiq nə qədər müddətə əvvəlki səviyyəsinə qayıtdığını ölçən tədqiqatlar məhduddur. Bugünkü məlumatlar daimi toxuma itkisini göstərmir; lakin dəqiq müddətlər üçün əlavə araşdırmalar lazımdır.

Əridildikdən sonra nahiyə niyə çökük görünə bilər?

Bu qavrayışın bir neçə izahı var. İlk növbədə insan aylarla və ya illərlə filler vurulmuş görünüşə öyrəşib; filler çıxanda nahiyə öyrəşilmiş vəziyyətlə müqayisədə daha boş görünür. Bundan əlavə, filler qaldığı müddətdə üz qocalmağa davam edib və yaranan görünüş fillerdən əvvəlki fotolardan fərqli ola bilər.

Əridildikdən sonra ilk günlərdə şişkinlik, sonra isə bu şişkinliyin çəkilməsi də görünüşün dəyişkən olmasına səbəb olur. Bəzi həkimlər əridildikdən sonra qısamüddətli həcm azalmasını təsvir edirlər; bunun nə qədər tez-tez baş verdiyi və nə qədər davam etdiyi barədə sübutlar məhduddur. Nahiyənin son vəziyyətini qiymətləndirmək üçün adətən bir müddət gözlənilir və yenidən filler düşünülürsə, vaxtı həkimlə planlaşdırılır.

Real risklər hansılardır?

Hialuronidaza da dərmandır və yan təsirləri var. Ən çox rast gəlinənlər inyeksiya yerində müvəqqəti şişkinlik, qızartı, həssaslıq və qaşınmadır. Fermentə qarşı allergik tipli reaksiyalar bildirilib; bunların çoxu yerli və yüngüldür. Geniş yayılmış övrə, dodaqda və ya dildə şişkinlik kimi ağır allergik reaksiyalar isə nadir hallarda olur. Arı və ya eşşəkarısı sancmasına allergiyası olanlarda risk daha yüksək ola biləcəyi üçün bunu mütləq həkiminizə deyin. Bəzi həkimlər prosedurdan əvvəl kiçik dəri sınağı edə bilər; lakin bu sınaq gec başlayan allergik reaksiyaları həmişə qabaqcadan göstərə bilmir.

Damar tıxanması kimi təcili vəziyyətdə isə vaxt çox vacibdir və fermentin verə biləcəyi fayda, ehtimal olunan yan təsir riskindən adətən daha üstün olur. Bu qərarı təcili vəziyyəti qiymətləndirən həkim verir. Fillerlə bağlı təcili əlamətlər üçün “Fillerdən sonra nə vaxt təcilidir” məqaləmizə baxa bilərsiniz.

Allergiyanın digər formaları və nə etmək lazım olduğu üçün “Estetik prosedurlarda allergik reaksiya” məqaləmizi oxuya bilərsiniz.

Hansı fillerlər əridilə bilər?

Hialuronidaza yalnız hialuron turşusu fillerlərini həll edir. Daimi və ya hialuron turşusundan başqa maddələrdən hazırlanmış fillerlər bu fermentlə əridilə bilməz. Buna görə də əvvəllər vurdurduğunuz fillerin növünü bilmək vacibdir. Filler növləri və ehtimal olunan problemlər üçün “Hialuron turşusu filleri” və “Filler ağırlaşmaları” məqalələrimizə baxa bilərsiniz.

Niyə yalnız həkim etməlidir?

• Əvvəlcə problemin həqiqətən fillerlə bağlı olub-olmadığı və fillerin növü müayinə ilə müəyyənləşdirilməlidir.
• Fermentin miqdarı və vurulma nöqtələri problemin növünə və nahiyəyə görə həkim tərəfindən planlaşdırılır.
• Allergik reaksiya yaranarsa, dərhal müdaxilə edilə bilən tibb müəssisəsi şəraiti lazımdır.
• İnternetdə satılan əritmə məhsulları və ya evdə tətbiqlər mənşəyi məlum olmayan məhsullar ehtiva edə bilər və ciddi risk daşıyır; onlardan istifadə etməyin.

Nəticə

Filler əridiləndə üzün öz toxumasının həmişəlik əridiyini göstərən sübut yoxdur. Ferment hialuron turşusunu hədəfləyir və nahiyədəki təbii hialuron turşusuna müvəqqəti təsir edə bilər; orqanizm isə bu maddəni daim yeniləyir. Real risklər əsasən müvəqqəti yan təsirlər və nadir hallarda rast gəlinən allergiyadır. Əritmə qərarı müayinədən sonra həkiminizlə birlikdə verilməlidir.