Göz altı filleri: kimə uyğundur, kimə uyğun deyil, şişkinlik nə vaxt çəkilir, nə qədər davam edir?

Göz altı filleri nədir, necə işləyir?

Göz altında burun kənarından yanağa doğru uzanan şırıma göz yaşı şırımı deyilir. Yaşla, irsi quruluşla və ya arıqlamaqla bu şırımda və ətrafında həcm azaldıqda göz altında çuxur və bu çuxurun saldığı kölgə yaranır. Göz altı fillerində hialuron turşusu geli bu çuxura kiçik miqdarlarla yerləşdirilir; məqsəd alt göz qapağı ilə yanaq arasındakı keçidi yumşaltmaq və kölgəni azaltmaqdır.

Hialuron turşusu orqanizmdə təbii olaraq mövcud olan və suyu özünə çəkən molekuldur. Suyu çəkmə xüsusiyyəti üzün başqa nahiyələrində üstünlük sayıla bilər; göz altında isə şişkinliyə meyli artıra bildiyi üçün diqqət tələb edir. Maddənin özü və digər nahiyələrdə istifadəsi üçün “Hialuron turşusu filleri” yazımıza baxa bilərsiniz.

Göz altı filleri tünd halqaların ümumi müalicəsi deyil. O, yalnız çuxurun yaratdığı kölgəni hədəfləyir; dərinin rəngindən qaynaqlanan tündlüyü dəyişmir.

Göz altı filleri hansı qaralığı düzəldir, hansını düzəltmir?

Göz altındakı tünd görünüş tək bir səbəbə bağlı deyil və insanların çoxunda bir neçə səbəb bir arada olur. Fillerin kömək edib-etməyəcəyini bu səbəblərdən hansının ön planda olması müəyyən edir. Səbəblərin təfərrüatı “Göz altı qaralıqları və halqalar” yazımızda izah olunur.

Bu fərqi güzgüyə baxaraq həmişə qoymaq olmur; müayinədə həkim göz altını müxtəlif işıqda, yuxarı baxanda və gülümsəyəndə qiymətləndirir. Müayinənin nəticəsi 'filler sizə uyğun deyil' də ola bilər; bu, proseduru etməkdən daha düzgün qərar ola bilər.

Göz altı filleri kimə uyğundur?

Göz altı fillerindən ən çox çuxurun və kölgənin ön planda olduğu, dərisi nisbətən qalın və elastik olan, nəzərə çarpan yağ torbası və şişkinliyə meyli olmayan yetkin insanlar fayda görür. Gözləntinin real olması da bu təsvirin bir hissəsidir: məqsəd kölgəni yumşaltmaqdır, göz altını tamamilə dəyişmək deyil.

Göz altı filleri kimə uyğun deyil?

• Göz altında nəzərə çarpan yağ torbası olanlar: filler torbanın altındakı şırımı doldura bilər; torbanın özü yerində qalır və nahiyə daha dolğun görünə bilər.
• Səhərlər göz altı şişən, allergiya və ya sinus problemləri səbəbindən göz ətrafında asanlıqla ödem yaranan insanlar: uzun sürən şişkinlik riski daha yüksək ola bilər.
• Almacıq sümüyünün yuxarı hissəsində əvvəlcədən şişkinlik və ya torbalanma olanlar
• Göz altı dərisi çox nazik olanlar: gel dərinin altından görünə, göyümtül çalar və ya qeyri-bərabərlik yarada bilər.
• Tündlüyün əsas səbəbi piqment və ya görünən damarlar olanlar
• Nəzərə çarpan dəri artıqlığı və boşalması olanlar
• Nahiyədə hələ də qalan əvvəlki filleri olanlar və ya tərkibi məlum olmayan filler etdirmiş olanlar: əvvəlcə mövcud vəziyyət qiymətləndirilməlidir.
• Hamiləlik və əmizdirmə dövrü: təhlükəsizlik məlumatları kifayət deyil; prosedur adətən təxirə salınır.
• Göz ətrafında aktiv infeksiya, arpacıq, ekzemanın alovlanması və ya uçuq
• Filler komponentlərinə və ya yerli anestetikə qarşı allergik reaksiya keçmişi
• Qanaxma pozuntusu və ya qanı durulaşdıran dərmanlardan istifadə: dərmanınızı öz başınıza dayandırmayın; həkiminizlə danışın.
• 18 yaşdan kiçik olmaq: estetik məqsədli göz altı filleri bu yaş qrupunda tövsiyə edilmir.

Bu siyahı tam deyil. Göz xəstəliklərinizi, keçirdiyiniz göz qapağı əməliyyatlarını, istifadə etdiyiniz dərman və əlavələri və əvvəlki fillerlərinizi, illər əvvəl edilmiş olsa belə, həkiminizə deyin.

Göz altı niyə çətin nahiyədir?

• Buradakı dəri üzün ən nazik dərilərindəndir; kiçik artıqlıq və ya səthi yerləşmə dərhal gözə çarpır.
• Nahiyənin maye və limfa axını həssasdır; suyu saxlayan gel bu tarazlığı poza bilər.
• Çuxur dar sahədir; düzgün miqdarla artıq miqdar arasındakı fərq çox kiçikdir.
• Göz ətrafındakı damarlar gözü qidalandıran damar sistemi ilə əlaqəlidir.
• Görünüş çox vaxt birdən çox səbəbə bağlıdır; filler onlardan yalnız birini hədəfləyir.

Buna görə də 'az miqdar, lazım olsa ikinci seans' yanaşması göz altında xüsusilə vacibdir. Nahiyəyə xas problemləri, onların səbəblərini və müalicəsini burada təfərrüatı ilə vermirik; hamısı “Göz altı fillerinin ağırlaşmaları” yazımızda izah olunur.

Göz altı filleri lisenziyalı istifadədirmi?

Filler məhsulları üzün müəyyən nahiyələri üçün aparılmış tədqiqatlar əsasında lisenziya alır; məhsulun dodaq və ya yanaq üçün təsdiqlənmiş olması onun göz altı üçün də təsdiqləndiyi anlamına gəlmir. ABŞ Qida və Dərman Agentliyinin (FDA) fillerlərlə bağlı ümumi məlumat səhifəsi göz ətrafına inyeksiyanı hələ də təsdiqlənməmiş istifadələr arasında sayır. Digər tərəfdən, FDA-nın təsdiq qeydlərində son illərdə az sayda hialuron turşusu məhsuluna göz altı çuxuru üçün ayrıca təsdiq verildiyi görünür.

Buradan çıxan nəticə belədir: bu nahiyədə istifadə məhsula görə dəyişir və bazardakı bir çox məhsul üçün lisenziya çərçivəsindən kənardır. Həkimlər məhsulu lisenziya çərçivəsindən kənar da istifadə edə bilər; lakin bunu bilmək və razılıq söhbətində müzakirə etmək sizin hüququnuzdur. Yuxarıdakı məlumatlar ABŞ-a aiddir; Türkiyədə hansı məhsulun hansı nahiyə üçün lisenziyalı olduğunu proseduru aparacaq həkimdən soruşun və məhsul barədə məlumatı yazılı istəyin.

Göz altı fillerini kim etməlidir, harada edilməlidir?

Göz altı filleri göz ətrafının anatomiyasını yaxşı bilən, bu nahiyədə təcrübəli və ağırlaşmaya müdaxilə edə bilən həkim tərəfindən, tibb müəssisəsində edilməlidir. Prosedurun aparıldığı yerdə hialuronidaza fermentinin olub-olmadığını, görmə ilə bağlı problem yarandıqda hansı yolun izləndiyini və iş saatlarından kənar həkimə necə müraciət edəcəyinizi əvvəlcədən soruşun. Gözəllik salonu, ev və ya otel otağı kimi tibbi olmayan mühitlər bu prosedur üçün uyğun deyil.

Prosedurdan əvvəl hazırlıq

• Səhərlər şişkinliyinizin olub-olmadığını, allergiyalarınızı və göz altınızın gün ərzində necə dəyişdiyini danışın; varsa, müxtəlif vaxtlarda çəkilmiş fotolarınızı göstərin.
• Əvvəlki göz altı fillerlərinizi, bilirsinizsə, nə vaxt və hansı məhsulla edildiyini deyin.
• Göyərmə riskini artıra biləcək dərman və əlavələr barədə həkiminizdən məlumat alın; reseptli dərmanlarınızı özünüz dayandırmayın.
• Proseduru vacib tədbirdən dərhal əvvələ planlaşdırmayın; göz ətrafında göyərmə nəzərə çarpır və keçməsi vaxt apara bilər.
• Prosedura makiyajsız gəlin; kontakt linza istifadə edirsinizsə, həkiminizdən soruşun.
• Razılıq formunu tələsmədən oxuyun; anlamadığınız məqamı soruşun.

Prosedur günü addım-addım: iynə, yoxsa kanül?

1. Həkim göz altınızı oturan vəziyyətdə, müxtəlif işıqda və mimikalarla qiymətləndirir; hədəfi və təxmini miqdarı sizinlə dəqiqləşdirir. Adətən fotoşəkillə qeyd aparılır.
2. Məlumatlandırılmış razılıq forması oxunur; risklər, məhsulun bu nahiyədə lisenziya vəziyyəti və seçimlər müzakirə olunur.
3. Makiyaj təmizlənir, nahiyə antiseptik məhlulla silinir. Keyidici krem çəkilə bilər; bir çox məhsulda gelin tərkibində də az miqdarda yerli anestetik olur.
4. Gel nazik iynə və ya ucu küt kanül ilə, kiçik miqdarlarla və əsasən dərinə, sümüyün düz üstünə yerləşdirilir.
5. Prosedur boyu həkim dərinin rənginə nəzarət edir. Qəfil və şiddətli ağrı və ya görmənizdə hər hansı dəyişiklik hiss etsəniz, dərhal deyin.
6. Prosedurun sonunda nahiyə yoxlanılır; qulluq tövsiyələri və həkimlə əlaqə məlumatı verilir.

İynə, yoxsa kanül sualının tək düzgün cavabı yoxdur. Kanül bir giriş nöqtəsindən irəlilədiyi üçün daha az göyərmə ilə əlaqələndirilir; iynəni isə bəzi həkimlər daha dəqiq yerləşdirmə üçün üstün tuturlar. Dərc olunmuş tədqiqatlarda hər iki alətdən istifadə edilib. Hansının istifadə ediləcəyinə həkim qərar verir və heç bir alət damar tıxanması riskini aradan qaldırmır. Prosedur qısa çəkir; keyidici tətbiq edilsə də sancma və təzyiq hiss olunur.

Göz altı fillerindən sonra şişkinlik və göyərmə nə vaxt keçir?

Göz altı fillerinə dair 31 tədqiqatı və təxminən 2.500 insanı bir araya gətirən meta-analizdə şişkinlik və göyərmə hər biri təxminən hər beş nəfərdən birində qeyd edilib; əllə hiss olunan qeyri-bərabərlik və göyümtül rəng daha seyrəkdir. Tədqiqatlar bir-birindən fərqli üsullardan istifadə etdiyi və müşahidə müddətləri dəyişdiyi üçün bu göstəricilər dəqiq deyil; yenə də göyərmə və şişkinliyin bu prosedurda adi hal olduğunu göstərir.

Göyərmənin gedişi və nəyin adi sayıldığı “Göyərmə və şişkinlik” yazımızda ətraflı izah olunur. Həftələrlə keçməyən, səhərlər artan şişkinlik və ya saralıb solmayan göyümtül rəng isə adi gedişin bir hissəsi deyil; həkiminizə göstərin.

Prosedurdan sonra qulluq

• İlk günlərdə gözlərinizi ovuşdurmayın, göz altına basmayın və masaj etməyin.
• Soyuq tətbiqi yalnız həkiminiz tövsiyə edibsə və tövsiyə etdiyi şəkildə edin.
• Göz makiyajı və göz ətrafı məhsulları üçün həkiminizin tövsiyə etdiyi müddəti gözləyin.
• İlk günlərdə intensiv idmandan, saunadan, hamamdan və çox isti mühitlərdən uzaq durun.
• Həkiminiz ilk gecələr başınızı bir qədər hündürdə saxlayaraq yatmağı tövsiyə edə bilər.
• Məhsulun adını və prosedurun tarixini saxlayın; illər sonra başqa həkimə müraciət etdikdə lazım olur.

Gözlənilən yan təsirlər və təcili vəziyyət əlamətləri

Göyərmə, şişkinlik, həssaslıq və ilk günlərdə əllə hiss olunan yüngül qeyri-bərabərlik gözlənilən yan təsirlərdir. Daha seyrək hallarda göyümtül rəng dəyişikliyi (Tyndall effekti), görünən və ya əllə hiss olunan qabarıqlıq, həftələr və ya aylarla davam edən almacıq üstü şişkinliyi, aylar sonra ortaya çıxan şişkinlik və ya düyün (nodul), çox nadir hallarda isə damar tıxanması müşahidə oluna bilər. Dərc olunmuş gec dövr problemlərini toplayan sistematik icmalda ən çox qeyd edilənlər şişkinlik və düyün olub, problemlər orta hesabla prosedurdan bir ildən çox sonra ortaya çıxıb.

Bu əlamətlərdə nə etməli və nə etməməli olduğunuz “Fillerdən sonra nə vaxt təcilidir” yazımızda addım-addım izah olunur.

Göz altı filleri nə qədər davam edir?

Bu sualın dəqiq cavabı yoxdur. Göz altı filleri tədqiqatlarını araşdıran sistematik icmalda təsir müddəti 8 ilə 12 ay arasında qeyd edilib. Lakin daha yeni məlumatlar bu nahiyədə təsirin və məhsulun gözləniləndən uzun qala bildiyini düşündürür: 155 nəfərin qeydlərinin retrospektiv araşdırıldığı tədqiqatda göz altı çuxurundakı yaxşılaşma 18-ci ayda da davam edib. Bu tədqiqat bir mərkəzlidir, foto və tibbi sənəd araşdırmasına əsaslanır və müəlliflərdən biri filler istehsalçıları ilə məsləhətçilik əlaqəsi olduğunu bildirib; nəticələri hamıya şamil etmək olmaz.

Uzun qalma ehtimalının iki nəticəsi var. Birincisi, 'müddəti bitdi' düşüncəsi ilə təqvimə görə edilən təkrarlar hələ də yerində qalan məhsulun üstünə yeni məhsul əlavə olunmasına və nahiyənin getdikcə şişkin görünməsinə səbəb ola bilər. İkincisi, illər əvvəl edilmiş filler bugünkü şişkinliyin səbəbi ola bilər. Görüntüləmə tədqiqatlarının bu barədə nə göstərdiyini “Filler üzdə yerini dəyişir, başqa yerə sürüşür mifi” yazımızda təqdim edirik.

Real gözlənti: göz altı filleri nəyi edə bilməz?

• Tünd halqaları silmir; yalnız çuxurla bağlı kölgəni azalda bilər.
• Yağ torbasını, dəri artıqlığını və göz ətrafındakı incə qırışları düzəltmir.
• Artıq miqdar daha dincəlmiş deyil, daha şişkin və yorğun görünüşə səbəb ola bilər.
• Nəticəyə söz vermək olmaz; iki göz altı arasında kiçik fərqlər qala bilər.
• Nəticədən razı qalmadıqda və ya problem yarandıqda hialuron turşusu əridilə bilər; lakin əritmə də tibbi prosedurdur və uzun sürən şişkinlik həmişə dərhal düzəlməyə bilər.

Əritmə prosedurunun necə edildiyi və hədləri “Fillerin əridilməsi (hialuronidaza)” yazımızda izah olunur.

Göz altı fillerinin alternativləri hansılardır?

Seçim görünüşün səbəbinə görə müəyyən edilir. Aşağıdakı cədvəl ümumi çərçivədir; hansının sizə uyğun olduğuna müayinə ilə qərar verilir.

Bəzi insanlarda göz altı çuxuru yanağın yuxarı hissəsindəki həcm itkisinin nəticəsidir; bu halda həkim göz altına toxunmazdan əvvəl üzün orta hissəsini qiymətləndirə bilər. Bu nahiyə “Çənə və yanaq filleri” yazımızda izah olunur.

Bu məzmun məlumat xarakteri daşıyır; müayinəni əvəz etmir. Sizə uyğun üsul yalnız həkim qiymətləndirməsi ilə müəyyən edilə bilər.