30 Saniyede Özet
Yaz aylarında göze kum, toz ve böcek kaçması sıkça olur. İlk refleks genellikle ovuşturmaktır ve tam olarak yapılmaması gereken şey budur. Ovmak, sert parçacığı korneanın üzerinde gezdirir ve çizik oluşturur. Doğru yaklaşım bol suyla yıkamaktır. Bazı durumlarda ise hiçbir müdahale yapmadan doğrudan acile gitmek gerekir.
Acil: Göze kimyasal madde sıçradıysa ya da batıcı bir cisim saplandıysa hemen 112'yi arayın.
Neden ovmamalı?
Kornea gözün önündeki saydam tabakadır. Çok ince ve hassastır.
Kum tanesi gibi sert bir parçacık göz kapağının altına sıkışabilir. Her göz kırpışında yüzeyde sürtünür.
Ovuşturmak bu sürtünmeyi şiddetlendirir. Sonuçta yüzeysel bir yara, yani kornea çiziği oluşur. Bu yara ağrılıdır ve enfeksiyon riski taşır.
Basit toz veya kum için doğru sıra
Cisim yüzeydeyse ve saplanmamışsa şu adımları izleyin:
- Ellerinizi sabunla yıkayın.
- Gözü bol miktarda temiz su veya serum fizyolojikle yıkayın.
- Suyu burun tarafından dışa doğru akıtın.
- Kontakt lens kullanıyorsanız çıkarın.
- Birkaç kez normal biçimde göz kırpın.
Gözyaşı doğal bir temizleyicidir. Çoğu küçük parçacık bu yolla kendiliğinden atılır.
Yapılmaması gerekenler
Bazı yaygın alışkanlıklar zararlıdır.
Şunlardan kaçının:
- Gözü ovuşturmak.
- Cismi cımbız, kürdan ya da parmakla çıkarmaya çalışmak.
- Mendil ucuyla kurcalamak.
- Hekim önerisi olmadan damla ya da merhem kullanmak.
Ağrı kesici içerikli göz damlaları özellikle sakıncalıdır. Ağrıyı bastırır ve altta yatan hasarı gizler.
Doğrudan acile gitmeniz gereken durumlar
Bazı tablolarda evde müdahale denenmez.
Şu durumlarda hemen başvurun:
- Cisim göze saplanmışsa; sakın çıkarmaya çalışmayın.
- Metal parçası, cam kırığı veya yüksek hızda çarpan bir cisim söz konusuysa.
- Kimyasal madde, deterjan veya kireç sıçradıysa.
- Görmede azalma, çift görme ya da ışığa aşırı hassasiyet varsa.
- Gözden kanama veya sıvı geliyorsa.
- Göz bebeği şekli bozulmuş görünüyorsa.
Kimyasal temasta yıkama beklemeden başlatılır. En az yirmi dakika bol suyla yıkayın ve yolda da sürdürün.
Taşlama, kaynak ve matkap işleri özel risk taşır. Yüksek hızlı metal parçacığı göze girebilir.
Bu durumda dıştan bakınca hiçbir şey görünmeyebilir. Ağrı da hafif olabilir.
Bu yüzden şüphe varsa muayene şarttır. Koruyucu gözlük kullanımı bu kazaların büyük kısmını önler.
Yıkadıktan sonra şikâyet sürüyorsa
Cismi çıkardığınızı düşünseniz bile rahatsızlık devam edebilir.
Batma hissi çoğu zaman oluşan çizikten kaynaklanır. Bu his birkaç saat sürebilir.
Şikâyet ertesi güne kaldıysa göz hekimine görünün. Kızarıklık artıyorsa ya da çapaklanma başladıysa beklemeyin.
Çocuklarda ek dikkat
Çocuklar gözlerini daha çok ovuşturur ve şikâyetlerini net anlatamaz.
Sürekli göz kırpma, sulanma ve ışıktan kaçınma ipucu olabilir. Bir gözünü kapatarak bakıyorsa dikkat edin.
Kum havuzu ve deniz kenarında koruyucu gözlük iyi bir alışkanlıktır. Rüzgârlı havada özellikle işe yarar.
Kaynaklar
Bu içerik bilgilendirme amaçlıdır ve bireysel tıbbi tavsiye yerine geçmez.
