Kadın Sağlığı
HPV Aşısı ve Rahim Ağzı Kanseri: Korunma Rehberi
Haberi paylaş
İlgilenecek birine ulaştırın.
30 saniyede özet
Rahim ağzı kanseri, önlenebilir kanserlerin başında gelir. Bunun nedeni hastalığın çoğunlukla HPV adlı bir virüse bağlı olmasıdır. HPV aşısı bu virüsün en riskli tiplerine karşı koruma sağlar. Aşıyı düzenli taramayla birleştirmek korumayı güçlendirir. Bu yazıda aşının kimlere yapıldığını ve taramanın neden önemli olduğunu sade dille anlatıyoruz.
HPV Nedir?
HPV (insan papilloma virüsü) çok yaygın bir enfeksiyondur. Cinsel temasla bulaşır ve çoğu kişi yaşamı boyunca karşılaşır. Bağışıklık sistemi enfeksiyonların büyük kısmını kendi temizler.
Bazı yüksek riskli tipler ise inatçı olur. Yıllar içinde hücre değişimine ve kansere yol açabilir. İşte aşı tam bu riskli tipleri hedefler.
Aşı Kime ve Ne Zaman Yapılır?
En etkili koruma erken yaşta sağlanır. Genel yaklaşım şöyledir:
- İdeal dönem ergenlik öncesi, 9-14 yaş aralığıdır
- Bu yaşta genelde iki doz yeterlidir
- Daha geç başlayanlarda üç doz uygulanır
- Hem kızlar hem erkekler aşıdan yarar görür
Erkeklerde aşı, bazı kanserler ve siğillere karşı da korur.
Aşı Olmak Taramayı Bitirir mi?
Hayır, aşı taramanın yerini tutmaz. İkisi birbirini tamamlar. Aşı en sık görülen riskli tipleri kapsar ama hepsini değil.
Bu yüzden düzenli tarama önemini korur. Smear testi ve HPV testi, hücre değişimini erken yakalar. Erken yakalanan değişiklikler kolay tedavi edilir.
Kendinizi Korumak İçin Adımlar
Korunma birkaç katmanlı bir yaklaşımdır. Şunları uygulayın:
- Aşı takvimini hekiminizle planlayın
- Önerilen yaşta düzenli tarama yaptırın
- Anormal kanama olursa hekiminize başvurun
- Sigara bırakın; sigara riski artırır
Kaynaklar
- WHO. Human papillomavirus vaccines: WHO position paper, December 2022. Weekly Epidemiological Record. 2022;97(50):645-672. who.int (yeni pencerede açılır)
- Lei J, Ploner A, Elfström KM, et al. HPV vaccination and the risk of invasive cervical cancer. N Engl J Med. 2020;383:1340-1348. doi.org (yeni pencerede açılır)
- Arbyn M, Xu L, Simoens C, Martin-Hirsch PP. Prophylactic vaccination against human papillomaviruses to prevent cervical cancer and its precursors. Cochrane Database Syst Rev. 2018;5:CD009069. doi.org (yeni pencerede açılır)
- Meites E, Szilagyi PG, Chesson HW, et al. Human papillomavirus vaccination for adults: updated recommendations of the ACIP. MMWR. 2019;68(32):698-702. doi.org (yeni pencerede açılır)
- WHO. Cervical cancer (bilgi notu). 3 Temmuz 2026. who.int (yeni pencerede açılır)
2 kaynak daha
- T.C. Sağlık Bakanlığı Halk Sağlığı Genel Müdürlüğü. Kanser Taramaları (ulusal tarama standartları). Güncel sayfa. hsgm.saglik.gov.tr
- WHO. WHO guideline for screening and treatment of cervical pre-cancer lesions for cervical cancer prevention, 2nd edition. 2021. who.int
- Yazan
- DoktorClub Yayın Kurulu
- Tıbbi gözetim
- DoktorClub Yayın Kurulu
- Güncelleme
- 2 Ekim 2026
Bu içerik bilgilendirme amaçlıdır ve bireysel tıbbi tavsiye yerine geçmez. Bir hata mı gördünüz? Bize bildirin · Yayın ilkelerimiz · Tıbbi inceleme politikası
