Lazer ve Peeling Sonrası Sivilce ve Milia (Beyaz Kist)

Lazer ve peeling sonrası milia nedir?

Milia, derinin yüzeyine yakın yerleşen, iğne başı büyüklüğünde, sert ve beyaz renkli küçük kistlerdir. İçlerinde deri hücrelerinin ürettiği keratin denen bir protein birikir. Deri bir yaralanma veya işlem sonrasında iyileşirken oluşan milialara ikincil milia denir. Ablatif ve fraksiyonel lazerler, orta ve derin peelingler ve dermabrazyon gibi deri yüzeyini yenileyen işlemlerden sonra görülebilir.

Milia ağrı yapmaz, kızarık bir zemin üzerinde değildir ve iltihaplı bir sivilce gibi şişmez. Çoğu zaman tehlikeli değildir; bir kısmı haftalar ya da aylar içinde kendiliğinden kaybolabilir. Ancak görünümden rahatsızsanız veya uzun süre geçmiyorsa hekiminiz bunları uygun koşullarda boşaltabilir.

İşlemden sonra neden sivilce çıkar?

İşlem sonrası çıkan sivilce benzeri döküntülere akneiform erüpsiyon denir. İyileşme döneminde deriyi korumak için önerilen kalın, kapatıcı merhem ve kremler gözenekleri tıkayabilir. Yeni oluşan deri yüzeyi de geçici olarak daha hassastır. Daha önce akne eğilimi olanlarda bu alevlenme daha sık görülür.

Çalışmalarda bu döküntüler en sık bildirilen geçici sorunlar arasında yer almaktadır ve çoğu zaman uygun bakım değişikliği ve gerektiğinde tedaviyle geriler. Sıklık; işlemin türüne, derinliğine, kullanılan bakım ürünlerine ve kişinin cildine göre çok değişir. Aktif akne varken yapılan işlemler için “Aktif Aknede Medikal Estetik” yazımıza bakabilirsiniz.

Hangi işlemlerden sonra görülür, ne zaman başlar?

Milia ve sivilce alevlenmesi en çok ablatif lazerler, fraksiyonel lazerler ve kimyasal peelingler sonrasında bildirilmiştir. Mikroiğneleme ve yoğun atımlı ışık (IPL) sonrasında da, özellikle kalın bakım ürünleri kullanıldığında, benzer döküntüler görülebilir; ancak bu işlemler için veriler daha sınırlıdır. İşlemlerin kendisi hakkında “Fraksiyonel Lazer”, “Kimyasal Peeling” ve “Mikroiğneleme” yazılarımıza bakabilirsiniz.

Belirtiler genellikle işlemden sonraki ilk haftalarda, deri kapanıp yeniden yüzey oluşurken ortaya çıkar. Lazer epilasyon sonrasında kıl köklerinde görülen iltihaplanma (folikülit) ayrı bir konudur ve “Lazer Epilasyon Sonrası Sorunlar” yazımızda anlatılmıştır.

Sivilce mi, enfeksiyon mu, uçuk mu? Nasıl ayırt edilir?

İşlem sonrası iyileşen deri, bakteri, virüs ve mantarların yerleşmesine daha açıktır; bu nedenle her sivilce benzeri döküntü basit bir akne alevlenmesi olmayabilir. Artan ağrı, sıcaklık, şişlik, bal rengi kabuk, akıntı, yayılan kızarıklık ve ateş bakteri enfeksiyonunu düşündürür.

Gruplar halinde dizilmiş, içi berrak sıvı dolu küçük kabarcıklar veya yanma-batma hissiyle başlayan ağrılı yaralar uçuk virüsünün yeniden etkinleşmesini düşündürür; bu durum daha önce uçuk geçirmemiş kişilerde de görülebilir. Kapalı veya kalın bakım ürünleri altında gelişen, kaşıntılı, kırmızı zeminde küçük noktacıklar veya beyaz tabaka ise mantar (kandida) enfeksiyonunun işareti olabilir. Bu belirtiler hekimin bölgeyi görmesini gerektirir. Genel bilgi için “Estetik İşlem Sonrası Enfeksiyon” yazımıza bakabilirsiniz.

Alerji (temas dermatiti) ile nasıl karıştırılır?

İşlem sonrası kullanılan bakım ürünlerine karşı deride tahriş veya alerjik reaksiyon gelişebilir. Bu durumda tek tek sivilceler yerine daha yaygın kızarıklık, yoğun kaşıntı, yanma ve bazen sınırları ürünün sürüldüğü alana uyan kabarık bir döküntü görülür. Yeni bir ürün denedikten sonra başlayan bu belirtilerde ürünü bırakıp hekiminize danışın. Ayrıntı için “Estetik İşlemlerde Alerjik Reaksiyon” yazımıza bakabilirsiniz.

Sivilce veya milia çıktıysa evde ne yapmalı?

1. Uyarı belirtilerinden biri varsa işlemi yapan hekiminizi aynı gün arayın; bölgenin fotoğrafını çekin, hangi işlemin ne zaman yapıldığını ve kullandığınız ürünleri söyleyin.
2. Uyarı belirtisi yoksa, kontrolünüzde veya hekiminizi arayarak milia ve sivilceleri bildirin; bakım düzeninizin değiştirilmesi gerekip gerekmediğini sorun.
3. Bölgeyi hekiminizin önerdiği şekilde, nazikçe ve ovalamadan temizleyin.
4. Kapatıcı merhem veya kremi yalnız hekiminizin söylediği kadar ve ince bir tabaka halinde sürün; daha hafif bir nemlendiriciye ne zaman geçeceğinizi sorun.
5. Hekiminiz bir tedavi başladıysa, belirtiler hafiflese bile söylenen süre boyunca uygulayın; bırakmadan önce danışın.
6. Güneşten korunmayı sürdürün; iyileşen deride iltihaplı sivilceler leke bırakmaya daha yatkındır.

Neleri yapmamalısınız?

• Sivilceleri ve beyaz kistleri sıkmayın, kazımayın; enfeksiyon, leke ve iz riski artar.
• Evde iğne, toplu iğne veya keskin bir aletle milia açmaya çalışmayın.
• Deri tam iyileşmeden ve hekiminiz söylemeden güçlü asitli ürünlere, retinoidlere, kese veya peeling ürünlerine başlamayın.
• Hekiminizin başladığı tedaviyi kendi kararınızla bırakmayın veya değiştirmeyin.
• Reçeteli antibiyotikli, kortizonlu veya uçuk ilacı içeren kremleri hekim önermeden kullanmayın.
• Diş macunu, limon, sirke, kolonya, bitkisel yağ gibi ev yöntemleri uygulamayın; kalın yağlar sivilceyi artırabilir.
• Ağır makyaj ürünleriyle döküntüyü kapatmaya çalışmayın; ne zaman makyaj yapabileceğinizi hekiminize sorun.

Hekim neler yapabilir?

Hekim önce döküntünün milia mı, akne alevlenmesi mi, enfeksiyon mu, uçuk mu, mantar mı yoksa alerji mi olduğunu ayırt eder; gerekirse örnek alır. Akne alevlenmesinde bakım ürünleri hafifletilebilir, deriye sürülen akne tedavileri ve bazı durumlarda kısa süreli ağızdan tedavi planlanabilir. Enfeksiyon, uçuk veya mantar düşünülürse buna uygun ilaç tedavisi başlanır.

Geçmeyen milialar, hekim veya hekim gözetimindeki sağlık personeli tarafından steril koşullarda, küçük bir açıklık oluşturularak boşaltılabilir. Yaygın milialarda deriye sürülen bazı tedaviler de değerlendirilebilir. Hangi tedavinin size uygun olduğuna muayene sonrası hekiminiz karar verir. Sivilce sonrası kalan izler için “Akne (Sivilce) İzleri” yazımıza bakabilirsiniz.

Riski azaltmak için neler yapılabilir?

• Akne öykünüzü, sık sivilce çıkıp çıkmadığını ve kullandığınız akne tedavilerini işlem öncesinde hekiminize söyleyin.
• Uçuk öykünüz varsa mutlaka belirtin; hekiminiz gerekli görürse koruyucu tedavi planlayabilir.
• İşlem sonrası kapatıcı merhemi yalnız söylenen süre ve miktarda, ince tabaka halinde kullanın.
• Hekiminiz izin verdiğinde daha hafif, gözenek tıkamayan bir nemlendiriciye geçin.
• İyileşme döneminde yeni ürün denemeyin; ürün değiştirmeden önce danışın.
• Retinoid ve asitli ürünlere ne zaman yeniden başlayacağınızı hekiminize sorun. Genel bilgi için “Retinoid Rehberi” yazımıza bakabilirsiniz.

Peeling sonrası leke, uzayan kızarıklık ve iz gibi diğer sorunlar için “Kimyasal Peeling Sonrası Sorunlar” yazımıza, herhangi bir sorun karşısında izlenecek genel adımlar için “Estetik İşlem Sonrası Komplikasyon Olursa Ne Yapmalı” yazımıza bakabilirsiniz.

Kanıt sınırlılığı: Lazer ve peeling sonrası milia ve sivilce sıklığına ilişkin bilgilerin çoğu tek merkezli, geriye dönük çalışmalara, olgu serilerine ve derlemelere dayanır; sıklık işlemin türüne, derinliğine, bakım ürünlerine ve cilt tipine göre çok değişir. Mikroiğneleme ve IPL için veriler daha da sınırlıdır. Bu nedenle size kişisel bir risk oranı söylenemez. Bu sayfa genel bilgilendirme amaçlıdır ve muayenenin yerini tutmaz.