Wat is mesotherapie en hoe werkt het?
Mesotherapie is een methode waarbij met dunne naalden op een groot aantal plaatsen kleine hoeveelheden van een stof in de huid worden geïnjecteerd. Dit kan met de hand, met een injectiespuit of met apparaten die hiervoor zijn ontwikkeld. Het doel is dat de stof direct in het beoogde gebied werkt.
De gebruikte bestanddelen zijn zeer divers: hyaluronzuur, vitamines, aminozuren, plantenextracten, sommige werkzame stoffen uit geneesmiddelen of mengsels daarvan (in de volksmond een “cocktail”). Er is geen gemeenschappelijk, standaardprotocol voor samenstelling, dosis, diepte en aantal sessies. Dat maakt het moeilijk om de resultaten van verschillende studies met elkaar te vergelijken.
Een deel van het effect van mesotherapie kan ook samenhangen met de lichte prikkel die de naaldprik zelf in de huid veroorzaakt. Welk effect aan de toegediende stof en welk aan de behandeling zelf te danken is, is vaak niet duidelijk.
Waarvoor wordt het gebruikt en wat zegt het bewijs?
Mesotherapie wordt voor zeer uiteenlopende doelen toegepast, maar de wetenschappelijke onderbouwing is niet voor elk doel even sterk. Het onderstaande overzicht is een algemeen kader; de samenstelling van het product en de manier van toedienen kunnen het resultaat duidelijk beïnvloeden.
- Huidkwaliteit (vocht, glans, fijne lijntjes): in sommige studies is verbetering gemeld; de meeste studies zijn echter klein en kortlopend, het bewijs is beperkt.
- Haaruitval: bij sommige vormen van haaruitval geprobeerd met verschillende bestanddelen. Het bewijs is beperkt en wisselend; bij toepassingen met een werkzame stof uit een geneesmiddel moet ook rekening worden gehouden met de kans op bijwerkingen. Eerst moet de oorzaak van de haaruitval worden onderzocht.
- Plaatselijk afslanken, cellulite en “vet wegsmelten”: voor deze beweringen is onvoldoende betrouwbaar bewijs. Bij injecties die op vetweefsel zijn gericht, zijn ook ernstige bijwerkingen gemeld. Deze toepassing is geen methode om af te vallen.
- Andere doelen zoals pigmentvlekken en donkere kringen onder de ogen: het bewijs is beperkt; onderzoek is nodig om de oorzaak en de juiste behandeling vast te stellen.
Behandelingen met plaatjesrijk plasma (PRP) worden soms ook onder de noemer mesotherapie genoemd; het is echter een andere behandeling, die in een aparte gids wordt besproken.
Voor wie kan het geschikt zijn?
Het kan worden overwogen voor volwassenen met lichte veranderingen in de huidkwaliteit, die weten dat het resultaat beperkt en tijdelijk kan zijn, en die een traject van enkele sessies accepteren. Bij haaruitval moet daarentegen eerst de oorzaak (zoals hormonen, voeding, schildklier of stress) worden onderzocht; mesotherapie alleen vervangt geen diagnose of behandelplan.
Voor wie is het niet geschikt en waar moet op worden gelet?
- Zwangerschap en borstvoeding
- Een actieve infectie, koortslip, opvlamming van eczeem of open wond in het te behandelen gebied
- Een allergie voor een van de bestanddelen in de voorgeschiedenis
- Gebruik van bloedverdunners of een bloedingsstoornis (stop niet zelf met uw geneesmiddel; bespreek het met uw arts)
- Een huidafwijking of haaruitval waarvoor nog geen diagnose is gesteld
Deze lijst is niet volledig; vertel uw arts over uw volledige gezondheidstoestand en alle geneesmiddelen die u gebruikt.
Wie moet het uitvoeren, en waar?
Mesotherapie is een injectiebehandeling. Ze moet na onderzoek door een arts en met inachtneming van steriele omstandigheden worden uitgevoerd. In Turkije worden deze zaken geregeld door de voorschriften van het ministerie van Volksgezondheid; de behandeling moet door een arts en in een erkende zorginstelling worden uitgevoerd. Degene die de behandeling uitvoert, moet mogelijke bijwerkingen kunnen herkennen en behandelen.
In de medische literatuur zijn huidinfecties gemeld waarvan de behandeling maanden kan duren, na behandelingen onder niet-steriele omstandigheden of met ongeschikte producten. Injecties thuis, in schoonheidssalons of met producten van onduidelijke herkomst brengen in dit opzicht ernstige risico's met zich mee.
Over “cocktails” waarvan de inhoud onbekend is
Een van de belangrijkste veiligheidsproblemen bij mesotherapie is dat u niet weet wat er bij u wordt ingespoten. Mengsels zonder ingrediëntenlijst, zonder etiket, met onduidelijke importherkomst of via internet gekocht, brengen risico's mee voor allergie, infectie en weefselschade.
- Vraag naar de naam, de samenstelling en de registratiestatus van het product dat wordt gebruikt.
- Vraag of het product in uw bijzijn uit de gesloten, originele verpakking wordt gehaald.
- Accepteer geen mengsel waarvan de samenstelling niet wordt bekendgemaakt omdat het een “speciale formule” of “geheim” zou zijn.
- Laat de gegevens van het gebruikte product vastleggen; als er later een probleem ontstaat, is dat belangrijk voor uw arts.
U hebt het recht te weten wat er wordt ingespoten. Accepteer geen mengsel waarvan de samenstelling als “speciale formule” wordt achtergehouden, en beslis met realistische verwachtingen, in de wetenschap dat het bewijs voor mesotherapie afhankelijk van het doel beperkt kan zijn.
Dr. Hamza GemiciMedisch directeur van DoktorClub · Arts esthetische geneeskunde
Voorbereiding op de behandeling
- Deel tijdens het onderzoek volledig uw verwachtingen, medische voorgeschiedenis en de geneesmiddelen en supplementen die u gebruikt.
- Stop niet met uw receptgeneesmiddelen tenzij uw arts dat adviseert; bespreek geneesmiddelen en supplementen die het risico op blauwe plekken kunnen verhogen met uw arts.
- Hebt u vaker een koortslip, vertel dit dan, vooral vóór behandelingen in het gezicht.
- Op de dag van de behandeling moet het te behandelen gebied schoon zijn, zonder make-up en zonder producten.
- Vraag vooraf duidelijke informatie over het aantal sessies, de tussenpozen en de totale duur van het traject.
De dag van de behandeling stap voor stap
- De arts beoordeelt het gebied en bespreekt met u de bestanddelen en het plan.
- Zo nodig wordt een verdovende crème aangebracht en wordt er even gewacht.
- De huid wordt zorgvuldig gereinigd met een antiseptische oplossing; deze stap is belangrijk om het risico op infectie te verkleinen.
- Het product wordt met dunne naalden op een groot aantal kleine punten of met behulp van een apparaat toegediend.
- Na de behandeling wordt het gebied schoongemaakt; kleine bloedingspuntjes stoppen snel.
- U krijgt adviezen voor de nazorg, de datum van de volgende sessie en informatie over hoe u contact kunt opnemen als er een probleem is.
Na de behandeling: de eerste 24 uur en de eerste week
In de eerste uren kunnen er roodheid, kleine bultjes of puntvormige zwellingen in het gebied zijn. Meestal wordt aangeraden het gebied niet aan te raken en geen make-up of intensieve huidverzorgingsproducten te gebruiken gedurende de periode die uw arts aanraadt. Volg bij behandelingen van de hoofdhuid het advies van uw arts over wanneer u uw haar mag wassen.
In de eerste dagen kan u worden gevraagd sauna, hamam, zwembad en intensieve inspanning te vermijden. Gaat u de zon in, dan is bescherming tegen de zon belangrijk.
Verwachte bijwerkingen
- Roodheid en lichte zwelling
- Kleine blauwe plekken op de prikplaatsen
- Een kortdurend branderig of prikkend gevoel tijdens en na de behandeling
- Lichte jeuk
- Zwelling in het gezicht, vooral rond de ogen, die enkele dagen aanhoudt
Deze verschijnselen nemen meestal binnen enkele dagen af. Toenemende pijn, roodheid of afscheiding horen niet bij het verwachte verloop.
Zoek bij deze verschijnselen zonder te wachten hulp
- Kortademigheid, zwelling van lippen, tong of keel, uitgebreide netelroos (ernstige allergie): bel onmiddellijk 112 (of het alarmnummer waar u zich bevindt)
- Toenemende pijn, roodheid, warmte, afscheiding of koorts (infectie): bel onmiddellijk de arts die de behandeling heeft uitgevoerd
- Donkerder wordende, paarsachtige verkleuring van de huid of het openvallen van een wond: bel onmiddellijk de arts die de behandeling heeft uitgevoerd
- Rood-paarse zwellingen of wondjes met afscheiding die binnen weken ontstaan en niet overgaan of groter worden: bel onmiddellijk de arts die de behandeling heeft uitgevoerd
- Duidelijk meer haaruitval na een behandeling van de hoofdhuid: bel onmiddellijk de arts die de behandeling heeft uitgevoerd
Kunt u uw arts niet bereiken, ga dan naar een spoedeisende hulp. Masseer het gebied niet, breng geen warmte of ijs aan en gebruik niet op eigen houtje geneesmiddelen, tenzij uw arts dit adviseert.
Sommige infecties en reacties zoals een granuloom (ontstekingsweefsel dat het lichaam vormt als reactie op een lichaamsvreemde stof) kunnen pas weken na de behandeling ontstaan. Daarom is het heel waardevol voor een arts die u later bezoekt als u weet welk product is gebruikt en op welke datum.
Wanneer is het resultaat zichtbaar en hoe lang houdt het aan?
Bij behandelingen van de huid merken sommige mensen na de eerste sessies een meer gehydrateerd uiterlijk op; de beoordeling vindt echter meestal plaats nadat de reeks is afgerond. Bij behandelingen van het haar kan een eventuele verandering, door de natuurlijke groeicyclus van het haar, pas na maanden worden beoordeeld.
Ook als er een effect is, is dat tijdelijk. Hoe lang het aanhoudt, hangt af van de samenstelling, de manier van toedienen en de persoon; het is moeilijk hiervoor een betrouwbare en algemeen geldende duur te geven.
Realistische verwachtingen: wat kan mesotherapie niet?
- Het kan verslapping van de huid niet opheffen en verbetert duidelijke rimpels niet.
- Het is geen methode om af te vallen of plaatselijk af te slanken.
- Het neemt de oorzaak van haaruitval niet weg; een behandeling zonder dat de onderliggende oorzaak is onderzocht, kan tot tijdverlies leiden.
- De resultaten verschillen sterk van persoon tot persoon; bij sommige mensen is geen duidelijke verandering te zien.
- Het vervangt geen gezonde leefstijl, bescherming tegen de zon en passende huidverzorging.
Alternatieven
| Doel | Alternatieve benaderingen | Opmerking |
|---|---|---|
| Huidkwaliteit en fijne lijntjes | Bescherming tegen de zon, lokale producten op advies van een arts, chemische peeling, laser, microneedling | De keuze hangt af van huidtype en probleem |
| Volumeverlies | Hyaluronzuurfiller | Mesotherapie geeft geen volume |
| Rimpels door mimiek | Botulinetoxine | Een ander werkingsmechanisme |
| Haaruitval | Behandeling gericht op de oorzaak; medicamenteuze behandelingen met sterker bewijs; PRP | Eerst is een dermatologische beoordeling nodig |
| Plaatselijke vetophoping | Voeding en beweging; bij geschikte personen chirurgie of methoden met apparatuur | De keuze wordt gemaakt na beoordeling door een arts |
| Geen behandeling | Afwachten zonder risico te nemen | Altijd een geldige keuze |
Deze pagina is bedoeld als algemene informatie. Welke methode bij u past, kan alleen worden bepaald door onderzoek en beoordeling door een arts.
Nazorgschema
Behandeldag
Raak het gebied niet aan; gebruik geen make-up en intensieve huidverzorgingsproducten gedurende de periode die uw arts aanraadt. Vraag bij een behandeling van de hoofdhuid uw arts wanneer u uw haar mag wassen.
Dag 1
Roodheid en kleine zwellingen zijn te verwachten. Wacht voor sauna, hamam, zwembad en intensieve inspanning de periode af die uw arts aanraadt. Bescherm u tegen de zon.
Dag 3
De verschijnselen zijn meestal afgenomen. Neem contact op met uw arts bij toenemende pijn, roodheid, warmte, afscheiding of koorts.
Dag 7
De huid is grotendeels weer normaal. Hebt u een nieuwe zwelling of wond die niet overgaat, ga dan voor een beoordeling naar uw arts.
Dag 14
Als dat is gepland, de volgende sessie of een controleafspraak (als uw arts dat heeft geadviseerd).
Vragen voor uw arts
- Met welk doel raadt u mij deze behandeling aan, en hoe sterk is het bewijs voor dat doel?
- Wat zijn de naam, de samenstelling en de registratiestatus van het product? Kan ik de gegevens schriftelijk krijgen?
- Wordt het product in mijn bijzijn uit de originele verpakking gehaald?
- Hoeveel sessies zijn nodig, met welke tussenpozen, en wanneer beoordelen we het resultaat?
- Op welk moment moeten we stoppen als er geen resultaat is?
- Welke bijwerkingen kan ik verwachten en in welke situatie moet ik u bellen?
- Is de oorzaak van mijn haaruitval onderzocht? Welke andere behandelmogelijkheden zijn er?
- Hoe kan ik u bereiken als er na de behandeling een probleem is?
Veelgestelde vragen
Werkt mesotherapie echt?
Dat hangt af van het doel en de samenstelling. Voor de huidkwaliteit is in sommige studies verbetering gemeld, maar die studies zijn meestal klein en voor veel toepassingen is het bewijs beperkt. Voor beweringen over plaatselijk afslanken en vet wegsmelten is onvoldoende betrouwbaar bewijs.
Kun je met mesotherapie afvallen?
Nee. Mesotherapie is geen methode om af te vallen. Het bewijs voor injecties die op vetweefsel zijn gericht is onvoldoende en er zijn ernstige bijwerkingen gemeld.
Is mesotherapie voor het haar hetzelfde als PRP?
Nee. PRP is een behandeling die uit het eigen bloed van de persoon wordt bereid en wordt in een aparte gids besproken. Bij mesotherapie voor het haar worden daarentegen andere bestanddelen gebruikt.
Hoeveel sessies zijn nodig?
Er is geen standaardaantal; het aantal sessies en de tussenpozen worden door de arts gepland op basis van de persoon en de samenstelling. Op een bepaald moment moet een beoordeling plaatsvinden en moet, als er geen voordeel is, worden besproken of doorgaan zinvol is.
Kan mesotherapie thuis worden gedaan?
Behandelingen met injecties thuis of buiten een zorginstelling brengen een risico op infectie en verkeerde toediening met zich mee. Zulke behandelingen moeten onder toezicht van een arts en onder steriele omstandigheden worden uitgevoerd.
Is de behandeling pijnlijk?
De meeste mensen beschrijven een prikkend en branderig gevoel. Een verdovende crème kan het ongemak verminderen. Het ongemak verschilt per gebied en per persoon.
Bronnen
- Cosmetic mesotherapy: between scientific evidence, science fiction, and lucrative business (Atiyeh BS, Ibrahim AE, Dibo SA). Aesthetic Plast Surg 32(6):842–849 — Aesthetic Plastic Surgery, 2008
- Mesotherapy and phosphatidylcholine injections: historical clarification and review (Rotunda AM, Kolodney MS). Dermatol Surg 32(4):465–480 — Dermatologic Surgery, 2006
- Mesotherapy: Safety profile and management of complications (Plachouri KM, Georgiou S). J Cosmet Dermatol 18(6):1601–1605 — Journal of Cosmetic Dermatology, 2019
- International Consensus Guidelines on the Safe and Evidence-Based Practice of Mesotherapy: A Multidisciplinary Statement (Mammucari M et al.). J Clin Med 14(13) — Journal of Clinical Medicine, 2025
- Clinical management of rapidly growing mycobacterial cutaneous infections in patients after mesotherapy (Regnier S et al.). Clin Infect Dis 49(9):1358–1364 — Clinical Infectious Diseases, 2009
- Two Cases of Paradoxical Nonscarring Alopecia after Mesotherapy with Dutasteride (Reguero Del Cura L et al.). Skin Appendage Disord 8(1):46–48 — Skin Appendage Disorders, 2022
- Before you have a cosmetic procedure — NHS
Deskundigenraad Medische Esthetiek
Dit artikel is beoordeeld door de Deskundigenraad Medische Esthetiek van DoktorClub.