İlişki Sırasında Ağrı Normal mi? Disparoninin Nedenleri

Utanmanıza gerek yok, çünkü bu sorunu yaşayan tek kişi siz değilsiniz. Cleveland Clinic'e göre her 4 kadından 3'ü hayatının bir döneminde ağrılı ilişki yaşar. American Family Physician dergisindeki bir derlemeye göre ABD'de kadınların yaklaşık %10-20'si disparoniden etkilenir.

Ağrı yalnızca bedeni etkilemez. İlişkiyi, ruh halini ve özgüveni de zorlayabilir. Bu yüzden erken yardım almak hem sağlığınız hem de yaşam kaliteniz için önemlidir.

Mayo Clinic, bu ağrıyı iki ana gruba ayırır. Giriş ağrısı vajina ağzında hissedilir ve tampon takarken de olabilir. Derin ağrı ise daha içeride, pelviste (leğen bölgesi) hissedilir. Ağrı yanma, batma ya da sızı şeklinde olabilir ve ilişkiden sonra da sürebilir.

Hangi tür ağrıyı yaşadığınızı fark etmek, olası nedeni daraltmaya yardım eder. Muayenede bunu hekiminize anlatmanız çok değerlidir.

Nedenler çoğu zaman birden fazladır ve birbirini etkiler. En sık görülenler şunlardır:

• Vajina kuruluğu: Menopoz, doğum sonrası, emzirme ya da bazı ilaçlara bağlı östrojen azalması
• Menopozun genitoüriner sendromu: Vajina dokusunun incelip kuruması, menopozdaki kadınların yarısına kadarını etkiler
• Enfeksiyonlar: Mantar, bakteriyel enfeksiyonlar ya da cinsel yolla bulaşan hastalıklar
• Vajinismus: Vajina çevresindeki kasların istemsiz kasılması
• Vulvodini: En az üç aydır süren, dış genital bölgede yanma ya da batma tarzı ağrı
• Pelvik hastalıklar: Endometriozis, pelvik iltihap, miyomlar ya da yumurtalık kistleri

Duygusal etkenler de rol oynayabilir. Mayo Clinic'e göre kaygı, stres ve geçmişte yaşanan zor deneyimler kas gerginliğini artırabilir. Ağrı bir kez yaşanınca, tekrar ağrı korkusu da tabloyu güçlendirebilir.

Kadın hastalıkları uzmanı önce ağrının yerini, ne zaman başladığını ve adet düzeninizi sorar. Ardından nazik bir jinekolojik muayene (kadın doğum muayenesi) yapar. Cleveland Clinic'e göre enfeksiyon araştırmak için vajinal akıntı ve idrar örneği alınabilir.

Gerekirse vajinal ultrason gibi görüntüleme de istenebilir. Endometriozis şüphesinde bazen laparoskopi (karından ince bir kamerayla bakma) gerekebilir.

Muayene sırasında rahatsız olursanız bunu söyleyin. Ara verilmesini ya da yavaş ilerlenmesini isteyebilirsiniz. Muayenenin sizin hızınıza göre yapılması en doğal hakkınızdır.

Tedavi, ağrının nedenine göre planlanır. Kullanılan başlıca yöntemler şunlardır:

• Su ya da silikon bazlı kayganlaştırıcılar ve vajinal nemlendiriciler
• Hekim muayenesinden sonra vajinal östrojen (krem, tablet ya da halka)
• Pelvik taban fizyoterapisi (leğen kaslarını gevşetmeye yönelik egzersizler)
• Enfeksiyon varsa ona yönelik ilaç tedavisi
• Cinsel terapi ya da bilişsel davranışçı terapi gibi danışmanlık desteği

Vajinal östrojeni kendi başınıza başlamayın. Bu ürünler için önce hekiminizin değerlendirmesi gerekir. Endometriozis gibi bir hastalık saptanırsa tedavi planı ona göre genişletilir.

Pelvik taban fizyoterapisti, gergin kasların nasıl gevşeyeceğini adım adım öğretir. AAFP derlemesi bu yöntemi vulvodini tedavisinde de önerilenler arasında sayar. Bazı kadınlarda birkaç yöntemin birlikte kullanılması gerekebilir.

Bazı basit adımlar rahatsızlığı azaltmaya yardım edebilir. Yakınlaşmaya zaman ayırın ve acele etmeyin. Kuruluk varsa su ya da silikon bazlı bir kayganlaştırıcı kullanın. Cleveland Clinic'e göre farklı pozisyonlar denemek ve stresi azaltmak da rahatlama sağlayabilir.

Partnerinizle ağrı hakkında açıkça konuşun. Ağrı varken devam etmek zorunda değilsiniz. Ortak bir anlayış, kaygıyı ve kas gerginliğini azaltabilir.

Mayo Clinic'e göre ağrı sık tekrarlıyorsa ya da uzun sürüyorsa bir randevu almanız gerekir. Şu durumlarda da beklemeyin:

• Ağrı orta ya da şiddetli düzeydeyse
• İlişki sonrası kanama oluyorsa
• Kötü kokulu ya da olağan dışı bir akıntınız varsa
• Adet dönemlerinde de şiddetli kasık ağrınız oluyorsa
• Menopozla birlikte kuruluk ve yanma başladıysa