Panik Atak: Belirtileri, Nedenleri ve Baş Etme Yolları

Beden gerçek bir tehlike yokken "savaş ya da kaç" alarmını çalar. Adrenalin salgılanır; kalp hızlanır, nefes sıklaşır, kaslar gerilir.

Kişi bu belirtileri felaketle yorumlar. "Kalbim duracak", "delireceğim", "bayılacağım" düşünceleri korkuyu büyütür. Böylece kısır bir döngü kurulur.

Bir atak sırasında şunlar birlikte görülebilir:

• Kalp çarpıntısı ve göğüste sıkışma
• Nefes darlığı ya da boğulma hissi
• Titreme, terleme, üşüme dalgaları
• Baş dönmesi, uyuşma, karıncalanma
• Gerçek dışılık hissi ve yoğun ölüm korkusu

Atak genelde 10 dakika içinde tepe yapar ve yarım saati geçmeden yatışır.

Şunu deneyin: yeri değiştirmeden yavaş nefes verin. Nefes vermeyi uzatmak alarmı söndürür; 4 sayıda al, 6 sayıda ver. Ayaklarınızı yere basın ve çevrenizde beş nesne sayın; bu dikkat çengeli "şimdiye" döndürür.

Kendinize sakin bir cümle söyleyin: "Bu bir panik atak, tehlikeli değil, geçecek." Ataktan kaçmak yerine geçmesini beklemek, beynin korkuyu yeniden öğrenmesini önler.

Panik bozukluğunda en etkili yöntem bilişsel davranışçı terapidir (BDT). Terapi, felaket yorumlarını yeniden yapılandırır ve kaçınma davranışını azaltır. Gerektiğinde hekim, belirli antidepresan ilaçları ekler; bunlar atak sıklığını düşürür.

Yaşam tarzı destekler: düzenli uyku, kafeini azaltmak, nefes ve gevşeme çalışması. Alkol geçici rahatlatır ama uzun vadede atakları artırır.

Ataklar tekrarlıyor, yeni yerlerden ve durumlardan kaçınmaya başladıysanız destek alın. Erken tedavi tablonun agorafobiye (dışarı çıkma korkusu) dönüşmesini engeller. Panik bozukluğu iyi tedavi edilen bir durumdur; utanılacak bir zayıflık değildir.

• Göğüs sıkışması ve korku
• Gece panik atağı
• Panik atak anı