Laktoz intoleransında beslenme: süt, yoğurt ve peynir yenir mi?

Temel ilkeler

• Önce tanı: Benzer belirtiler başka sorunlardan da olabilir. Hekiminiz bir süre laktozsuz beslenmenizi isteyebilir ya da nefes testi yapabilir. Kendi kendinize ya da çocuğunuzun beslenmesinden süt ürünlerini çıkarmadan önce hekiminize ya da diyetisyene danışın.
• Bütünüyle bırakmak gerekmez: Tolere edebildiğiniz miktar kişiden kişiye değişir. Süt ürünlerini tamamen bırakmak kalsiyum ve D vitamini eksikliğine yol açabilir.
• Az ve yemekle: Sütü az miktarda ve yemekle birlikte için.
• Yavaş yavaş artırın: Süt ürünlerini azar azar ekleyip nasıl geldiğini izleyin.
• Yoğurt ve sert peynir: Bunlar diğer süt ürünlerinden daha az laktoz içerir ve birçok kişi daha iyi tolere eder.
• Laktozsuz ürünler: Laktozsuz ya da laktozu azaltılmış süt ve süt ürünleri en az normal süt kadar besleyicidir.
• Laktaz enzimi: Laktozlu yiyecekten önce alınan laktaz ürünleri bazı kişilerde belirtileri azaltabilir.
• Kalsiyumu koruyun: Süt ürünlerini azaltıyorsanız kalsiyumu başka besinlerden de alın.

Türk sofrasında nasıl uygulanır?

Türk sofrasında laktoz intoleransıyla uygulama:

• Kahvaltı: Bir bardak süt yerine yoğurt ya da kaşar gibi sert, olgun bir peynir deneyin. Kahvaltıya domates, salatalık, zeytin, yumurta ve ekmek ekleyin.
• Çay ve kahve: Sütlü çay ya da kahve içiyorsanız laktozsuz süt kullanın ya da sütü azaltın.
• Ayran ve yoğurt: Yoğurt birçok kişide sütten daha iyi tolere edilir. Yemekle birlikte küçük bir kase yoğurt ya da bir bardak ayranla başlayıp nasıl geldiğini izleyin.
• Sütlü tatlılar: Sütlaç, muhallebi ve dondurma laktoz bakımından zengindir. Bunları laktozsuz sütle evde yapabilir ya da küçük porsiyonla yemekten sonra yiyebilirsiniz.
• Hazır ürünler: Ekmek, kek, bisküvi, hazır çorba, soslar, işlenmiş etler ve paketli atıştırmalıklar da süt ya da süt tozu içerebilir. Çok az laktoza bile tepki veriyorsanız etiketi okuyun.
• Kalsiyum için: Kılçığıyla yenen sardalya ya da konserve somon, brokoli ve diğer yeşil yapraklı sebzeler, portakal, badem, kuru fasulye, tofu ve kalsiyum eklenmiş ürünler.
• D vitamini için: Yumurta ve somon gibi yağlı balıklar; güneş ışığı da vücudun D vitamini yapmasına yardım eder.

Neyi neyle değiştirebilirsiniz?

• Bir bardak süt yerine: yoğurt ya da laktozsuz süt.
• Sütlü kahve ya da sütlü çay yerine: laktozsuz sütle hazırlanmışı ya da sütsüz olanı.
• Lor ya da krem peynir yerine: kaşar gibi sert, olgun bir peynir.
• Sütlaç ya da muhallebi yerine: laktozsuz sütle evde yapılmışı.
• Dondurma yerine: meyve ya da laktozsuz yoğurtla hazırlanmış bir tatlı.
• Süt tozlu hazır çorba yerine: evde mercimek ya da sebze çorbası.
• Kalsiyum için yalnız süte güvenmek yerine: haftalık sofraya sardalya, brokoli ve kuru fasulye yemeği eklemek.

Alışveriş ve etiket okuma

Paketli ürünlerde içindekiler listesinde şu ifadeler laktoz olduğunu gösterir: süt, laktoz, peynir altı suyu (whey), lor, süt yan ürünleri, süt tozu ve yağsız süt tozu.

Bazı reçeteli ve reçetesiz ilaçlar da az miktarda laktoz içerebilir. Çok az laktoza bile tepki veriyorsanız kullandığınız ilaçları hekiminize ya da eczacınıza sorun.

Süt ürünlerinin bazılarına D vitamini eklenir. Az miktarda süt ürününü tolere ediyorsanız D vitamini eklenmiş olanları seçebilirsiniz.

Özel durumlar

Çocuklarda: Laktoz intoleransı genellikle bebeklikten sonra, çocukluk, ergenlik ya da genç erişkinlikte ortaya çıkar. Doğuştan laktaz eksikliği çok nadirdir. Çocuğunuzun beslenmesinden süt ürünlerini hekim ya da diyetisyen önerisi olmadan çıkarmayın; çocukların büyümek için kalsiyuma ihtiyacı vardır. Erken doğan bebeklerde geçici olarak laktaz az olabilir; bebek büyüdükçe genellikle düzelir.

İshal ve bağırsak hastalığı sonrası geçici intolerans: Bağırsak enfeksiyonu, çölyak hastalığı, Crohn hastalığı, bağırsak ameliyatı ya da bazı tedaviler ince bağırsağa zarar verip laktaz üretimini azaltabilir. Buna ikincil laktoz intoleransı denir. Altta yatan neden tedavi edildiğinde laktoz yeniden tolere edilebilir. Bu yüzden süt ürünlerini kalıcı olarak bırakmadan önce hekiminizle konuşun.

Bağlantılı sayfalar