Günün TUS Sorusu — 16 Ekim 2026 Cuma
58 yaşında erkek hasta, ani başlayan nefes darlığı ve kısa süreli bilinç kaybı nedeniyle acil servise getiriliyor. 5 gün önce 12 saatlik uçak yolculuğu yapmış. Kan basıncı 74/46 mmHg, nabız 128/dk, maske ile SpO2 %86, solunum sayısı 30/dk. 500 mL kristaloide karşın hipotansiyon sürüyor ve norepinefrin başlanıyor. Yatak başı ekokardiyografide sağ ventrikül belirgin dilate ve hipokinetik, interventriküler septum sola doğru düzleşmiş; sol ventrikül küçük ve hiperdinamik. Kompresyon ultrasonografisinde sağ popliteal vende trombüs saptanıyor. Hasta BT'ye götürülemeyecek kadar instabil. Yakın zamanda cerrahi, travma, kanama veya inme öyküsü yok. Bu hastada en uygun yaklaşım aşağıdakilerden hangisidir?
- A)DMAH ile antikoagülasyon ve yoğun bakım izlemi
- B)Tanı için BT pulmoner anjiyografinin beklenmesi
- C)Hızlı ve yüksek hacimli kristaloid yüklemesi
- D)Vena kava inferior filtresi yerleştirilmesi
- E)Fraksiyone olmayan heparin + sistemik tromboliz
Cevabı ve Hoca Notu'nu göster
Doğru cevap: E) Fraksiyone olmayan heparin + sistemik tromboliz
Hipotansiyon, vazopresör gereksinimi ve senkopla gelen, yatak başı ekoda sağ ventrikül disfonksiyonu ve proksimal DVT saptanan hastada yüksek riskli pulmoner emboli (PE) vardır. ESC 2019 kılavuzuna göre BT anjiyografinin hemen yapılamadığı instabil hastada ekokardiyografideki sağ ventrikül yüklenme bulguları reperfüzyon kararı için yeterlidir. Kontrendikasyon yoksa fraksiyone olmayan heparin başlanır ve sistemik trombolitik (ör. alteplaz 100 mg, 2 saatte) uygulanır. A: Yüksek riskli PE'de antikoagülan tek başına yetersizdir; tromboliz planlanan hastada ayarlanabilir olduğu için fraksiyone olmayan heparin tercih edilir. B: İnstabil hastada BT için beklemek veya hastayı taşımak ölüm riskini artırır. C: Aşırı sıvı yüklemesi dilate sağ ventrikülde septumu sola iterek sol ventrikül dolumunu bozar; en fazla yaklaşık 500 mL dikkatli sıvı verilir. D: VKİ filtresi antikoagülan kontrendikasyonunda düşünülür; reperfüzyon sağlamaz. TUS incisi: Trombolitik kontrendike ya da başarısızsa cerrahi embolektomi veya kateter yönlendirmeli tedavi uygulanır; normotansif ara-yüksek riskli hastada rutin tromboliz önerilmez.
Doktorclub Editör Ekibi onaylı; hekim onayı bekleniyor. Kaynak: ESC Akut Pulmoner Emboli Tanı ve Tedavi Kılavuzu, 2019. Yazımda yapay zekâ desteği alındı.