Okul kantininde Beslenme Skoru: A, B, C harfli ürünler nasıl satılacak?

Tebliğ, kantinde satılacak hazır ambalajlı gıdalar için onay ve logo zorunluluğunu Beslenme Skoru'na bağladı. Değişiklik, Tarım ve Orman Bakanlığı'nın 2020'de çıkardığı Okul Gıdası Hakkında Tebliğ'i günceller. Asıl metne göre Millî Eğitim Bakanlığı'na bağlı resmî ve özel okulların kantin, kafeterya, yemekhane, büfe ve çay ocaklarında öğrenciye satılan hazır ambalajlı gıdalar için okul gıdası onayı almak ve ambalajda okul gıdası logosu bulundurmak zorunluydu. Yeni metinde onay zorunluluğu, etiketinin temel görüş alanında A, B ya da C Beslenme Skoru bulunmayan gıdalarla sınırlandı. Logo zorunluluğunun yerine de, Sağlık Bakanlığı'nın satışa uygun bulmadığı gıdalar hariç, bu skorlardan biri geçebilecek.

Beslenme Skoru, ürünün içeriğini harf ve renkle özetleyen bir ön yüz etiketi. Tebliğ onu gıdanın enerji, besin öğeleri ve diğer bileşen miktarları ile üretim süreçleri dikkate alınarak Sağlık Bakanlığı'nın belirlediği yönteme göre hesaplanan ve sonucu etikette renk ve harfle gösteren bir sistem olarak tanımlıyor.

Hayır; Sağlık Bakanlığı'nın satışa uygun bulmadığı ürünler skoru ne olursa olsun kantinde satılamaz. Yeni eklenen hükme göre okul gıdası onayı iptal edilen ürünler ile A, B ya da C skoru olsa bile Sağlık Bakanlığı'nın satışa uygun bulmadığı gıdalar okul kantinlerinde satışa ya da tüketime sunulamaz. Okul gıdası ve Beslenme Skoru ölçütlerini Sağlık Bakanlığı belirleyecek; ölçütler Tarım ve Orman Bakanlığı ile Millî Eğitim Bakanlığı'nın internet sayfalarında yayımlanacak.

Tebliğ başka değişiklikler de getiriyor. 2020 metnindeki yedi üyeli Okul Gıdası Komisyonu'nu düzenleyen madde yürürlükten kaldırıldı. Onaylı bir ürünün üretimi ya da ithalatı durursa veya onay sahibi işletme devredilir ya da kapanırsa ürünün okul gıdası onayı iptal edilecek.

Tebliğ 10 Ekim 2026'da, yayım tarihinde yürürlüğe girdi. Ancak geçiş maddesindeki 14 Eylül 2026 tarihi 13 Eylül 2027 olarak değiştirildi; yani geçiş hükmüne bağlı yükümlülüklerin tarihi bir yıl ertelendi. Uygulamayı Tarım ve Orman, Sağlık ve Millî Eğitim bakanları birlikte yürütecek. Sağlık Bakanlığı'nın Beslenme Skoru hesaplama yöntemini ve okul kantini ölçütlerini yayımladığı resmî sayfa, bu yazının hazırlandığı tarihte doğrulanamadı. Bu nedenle hangi ürünün hangi harfi alacağı burada değerlendirilmedi.

Düzenleme yalnız okul içindeki işletmelerde öğrenciye satılan hazır ambalajlı gıdaları kapsar; açık satılan yiyecekler, evden getirilen beslenme ve okul çevresindeki büfeler bu tebliğin konusu değildir. 2020 metnine göre içme suları ve doğal mineralli sular da kapsam dışındadır. Skor bir ürünün kendi içeriğini özetler; çocuğun gün boyunca ne kadar ve ne yediğini ölçmez. Yeni sistemin çocukların beslenmesine ve kilosuna etkisini ölçen bir veri henüz yayımlanmadı.

Veliler kantindeki ambalajlı ürünlerde okul gıdası logosunun yanı sıra etiketin ön yüzünde harfli ve renkli bir skor görmeye başlayabilir. Harf, benzer ürünleri kendi aralarında karşılaştırmaya yardım edebilir; su, meyve ve evde hazırlanan dengeli bir beslenme çantasının yerini tutmaz. Çocuklarda kilo ve beslenme alışkanlıkları için çocuklarda obeziteyi önleme rehberimize bakılabilir.