Γιατί εμφανίζεται η χαλάρωση;
Η χαλάρωση του προσώπου δεν είναι μόνο χαλάρωση του δέρματος· είναι το κοινό αποτέλεσμα αλλαγών σε πολλές στιβάδες. Γι' αυτό δεν πρέπει να περιμένει κανείς ότι μια μέθοδος που στοχεύει μία μόνο στιβάδα θα λύσει το πρόβλημα στο σύνολό του.
- Δέρμα: οι ίνες κολλαγόνου και ελαστίνης μειώνονται· το δέρμα λεπταίνει, χάνει την ελαστικότητά του και, όταν τεντωθεί, επανέρχεται πιο αργά.
- Λιπώδης ιστός: ένα μέρος από τα λιπώδη μαξιλαράκια του προσώπου χάνει όγκο και ένα άλλο μετακινείται προς τα κάτω. Τα ζυγωματικά επιπεδώνονται και συσσωρεύεται πληρότητα στη γραμμή της γνάθου και στις άκρες του στόματος.
- Σύνδεσμοι και μύες: οι σύνδεσμοι που συγκρατούν το δέρμα στους υποκείμενους ιστούς χαλαρώνουν· τα χείλη του λεπτού μυός του λαιμού μπορεί να γίνουν εμφανή ως κάθετες ταινίες.
- Οστά: με την ηλικία τα οστά του προσώπου χάνουν κάποιον όγκο· αυτό μειώνει τη στήριξη των ιστών που βρίσκονται από πάνω.
Στους παράγοντες που επιταχύνουν τη διαδικασία αυτή συγκαταλέγονται η έκθεση στον ήλιο για πολλά χρόνια, το κάπνισμα, τα κιλά που χάνονται σε σύντομο χρόνο ή που χάνονται και ξαναπαίρνονται επανειλημμένα και η γενετική προδιάθεση. Η προστασία από τον ήλιο και η αποφυγή του καπνίσματος δεν σταματούν τη χαλάρωση· βοηθούν όμως το δέρμα να φθείρεται πιο αργά.
Γιατί έχει σημασία ο βαθμός της χαλάρωσης;
Τι μπορεί να περιμένει κανείς από κάθε μέθοδο καθορίζεται κυρίως από τον βαθμό της χαλάρωσης. Ο παρακάτω πίνακας είναι ένα χονδρικό πλαίσιο· η πραγματική εκτίμηση γίνεται με την εξέταση.
| Βαθμός | Τυπική εικόνα | Γενική προσέγγιση |
|---|---|---|
| Ήπια | Ελαφρώς λιγότερο καθαρή γραμμή γνάθου, ελαφρά επιπέδωση των ζυγωματικών· η εικόνα διορθώνεται όταν το δέρμα ανασηκωθεί λίγο με το δάχτυλο | Αντηλιακή προστασία και περιποίηση δέρματος· αν το επιθυμείτε, μπορούν να εξεταστούν μη χειρουργικές μέθοδοι |
| Μέτρια | Εμφανής πληρότητα στο χείλος της γνάθου, βάθυνση της ρινοπαρειακής αύλακας, ήπια χαλάρωση στον λαιμό | Οι μη χειρουργικές μέθοδοι μπορεί να δώσουν περιορισμένη σύσφιξη· οι προσδοκίες πρέπει να συζητηθούν ανοιχτά |
| Έντονη | Χάνεται η γραμμή της γνάθου, περίσσεια δέρματος και ταινίες στον λαιμό, εμφανής μετακίνηση των ζυγωματικών ιστών προς τα κάτω | Η συμβολή των μη χειρουργικών μεθόδων συχνά δεν επαρκεί· η χειρουργική εκτίμηση είναι πιο ρεαλιστικό βήμα |
Τι μπορούν να κάνουν οι κρέμες και οι μέθοδοι στο σπίτι;
Οι κρέμες και οι λοσιόν που προβάλλονται ως συσφικτικές δεν μπορούν να ανυψώσουν στη θέση του τον ιστό που έχει χαλαρώσει, γιατί δεν φτάνουν στις βαθιές στιβάδες από τις οποίες προέρχεται η χαλάρωση. Η επίδραση που φαίνεται οφείλεται κυρίως στην ενυδάτωση και χάνεται όταν σταματήσει η χρήση. Οι κρέμες με ρετινοειδή μπορεί να βελτιώσουν λίγο την ποιότητα του δέρματος· αυτό όμως δεν σημαίνει ανόρθωση. Τα δεδομένα για την επίδραση των ασκήσεων προσώπου, των συσκευών μασάζ και των ταινιών στη χαλάρωση είναι περιορισμένα.
Μη χειρουργικές επιλογές και τα όριά τους
Τα κοινά χαρακτηριστικά των μη χειρουργικών μεθόδων είναι τα εξής: ο χρόνος ανάρρωσης είναι σύντομος, η επίδραση είναι μέτρια, το αποτέλεσμα διαφέρει από άτομο σε άτομο και μειώνεται με τον χρόνο. Από τις μεθόδους αυτές ωφελούνται περισσότερο τα άτομα με ήπια χαλάρωση.
| Μέθοδος | Πώς λειτουργεί | Τι μπορεί να περιμένει κανείς | Όρια και κίνδυνοι |
|---|---|---|---|
| HIFU (εστιασμένοι υπέρηχοι) | Δημιουργεί μικρά θερμικά σημεία στις στιβάδες κάτω από το δέρμα και διεγείρει την παραγωγή κολλαγόνου | Μέτρια σύσφιξη που εμφανίζεται μέσα σε μήνες | Οι περισσότερες μελέτες είναι μικρές και με σύντομη παρακολούθηση· η εφαρμογή μπορεί να είναι επώδυνη· σπάνια έχουν αναφερθεί έγκαυμα, μούδιασμα, επηρεασμός νεύρου |
| Ραδιοσυχνότητες και microneedling με ραδιοσυχνότητες | Θερμαίνει το δέρμα και τον υποκείμενο ιστό και διεγείρει την παραγωγή κολλαγόνου | Σταδιακή, ήπια έως μέτρια σύσφιξη· συχνά χρειάζονται περισσότερες από μία συνεδρίες | Δεν διορθώνει την έντονη χαλάρωση· υπάρχει κίνδυνος για έγκαυμα, κηλίδες και σπάνια απώλεια λιπώδους ιστού |
| Lifting με νήματα | Ανυψώνει μηχανικά τον ιστό με νήματα που τοποθετούνται κάτω από το δέρμα και απορροφώνται με τον χρόνο | Σύσφιξη που φαίνεται αμέσως μετά την εφαρμογή | Η διάρκεια της ανόρθωσης είναι περιορισμένη· μπορεί να εμφανιστούν βαθουλώματα, ασυμμετρία, ψηλάφηση του νήματος και λοίμωξη |
| Filler υαλουρονικού οξέος | Αναπληρώνει τον όγκο που χάθηκε και στηρίζει τον ιστό | Πιο ξεκούραστη όψη σε πρόσωπα όπου κυριαρχεί η απώλεια όγκου | Δεν ανυψώνει τον ιστό· η προσπάθεια να κρυφτεί η χαλάρωση με filler μπορεί να κάνει το πρόσωπο να φαίνεται βαρύ και πρησμένο· υπάρχει σπάνιος αλλά σοβαρός κίνδυνος αγγειακής απόφραξης |
| Ανανέωση με laser | Συσφίγγει ανανεώνοντας ελεγχόμενα τις επιφανειακές στιβάδες του δέρματος | Σύσφιξη του δέρματος και μείωση των λεπτών γραμμών | Ο χρόνος ανάρρωσης είναι μεγαλύτερος· υπάρχει κίνδυνος για κηλίδες και ουλές· δεν διορθώνει τη χαλάρωση των βαθιών ιστών |
Μια συστηματική ανασκόπηση που συγκέντρωσε τις μελέτες για το HIFU ανέφερε ότι η μέθοδος δίνει μέτρια βελτίωση σε πρόσωπο και λαιμό και φαίνεται ασφαλής βραχυπρόθεσμα· ωστόσο οι μελέτες χρησιμοποιούσαν διαφορετικά κριτήρια και οι περισσότερες δεν είχαν μακροχρόνια παρακολούθηση. Για λεπτομέρειες μπορείτε να δείτε τα άρθρα «HIFU (εστιασμένοι υπέρηχοι υψηλής έντασης): πόσο αποτελεσματική είναι η μη χειρουργική σύσφιξη;» και «Ραδιοσυχνότητες για σύσφιξη δέρματος και microneedling RF: τι να περιμένετε;».
Μια συστηματική ανασκόπηση για το lifting με νήματα επισήμανε ότι στις περισσότερες μελέτες που εξετάστηκαν η διάρκεια της ανόρθωσης ήταν πολύ περιορισμένη και ότι οι λίγες μελέτες που ανέφεραν θετικά αποτελέσματα είχαν γίνει με υποστήριξη της κατασκευάστριας εταιρείας. Γι' αυτό τα δεδομένα για την αποτελεσματικότητα του lifting με νήματα πρέπει να θεωρούνται περιορισμένα. Οι λεπτομέρειες της μεθόδου υπάρχουν στο άρθρο «Lifting με νήματα (μη χειρουργική ανόρθωση προσώπου): σε ποιους ταιριάζει, πόσο κρατά, τι κινδύνους έχει;» και η σύγκριση των δύο μεθόδων στο άρθρο «HIFU ή lifting με νήματα: σύγκριση δύο μη χειρουργικών μεθόδων για ήπια χαλάρωση».
Το filler είναι θεραπεία της απώλειας όγκου και όχι της χαλάρωσης. Σε σωστά επιλεγμένες περιπτώσεις μπορεί να δώσει στήριξη στο πρόσωπο· δεν αφαιρεί όμως τον πλεονάζοντα ιστό. Για τον τρόπο εφαρμογής και τους κινδύνους του filler μπορείτε να δείτε το άρθρο «Filler υαλουρονικού οξέος: τι είναι, πώς γίνεται και ποιοι είναι οι κίνδυνοι».
Οι μη χειρουργικές μέθοδοι μπορούν να δώσουν μέτρια σύσφιξη στην ήπια χαλάρωση, αλλά στην έντονη χαλάρωση δεν αντικαθιστούν τη χειρουργική. Η ανοιχτή συζήτηση των προσδοκιών από την αρχή είναι εξίσου σημαντική με την επιλογή της μεθόδου.
Dr. Hamza GemiciΙατρικός διευθυντής του Doktorclub · Γιατρός αισθητικής ιατρικής
Πότε χρειάζεται χειρουργική εκτίμηση;
Το χειρουργικό lifting προσώπου και λαιμού επανατοποθετεί τους χαλαρωμένους ιστούς και αφαιρεί το πλεονάζον δέρμα· ιδιαίτερα στη χαλάρωση του κάτω προσώπου και του λαιμού δίνει μια εμφανή αλλαγή που δεν μπορεί να επιτευχθεί με μη χειρουργικές μεθόδους. Στις παρακάτω περιπτώσεις, πριν ξεκινήσετε μια νέα μη χειρουργική θεραπεία, η λήψη χειρουργικής γνώμης μπορεί να είναι πιο ρεαλιστικός δρόμος:
- Αν η γραμμή της γνάθου έχει χαθεί εμφανώς και υπάρχει ιστός που κρέμεται στο χείλος της γνάθου
- Αν υπάρχει περίσσεια δέρματος ή εμφανείς κάθετες ταινίες στον λαιμό
- Αν υπάρχει περίσσεια δέρματος στο άνω βλέφαρο που επηρεάζει την όραση ή το άνοιγμα του ματιού
- Αν έχουν δοκιμαστεί μη χειρουργικές μέθοδοι αλλά δεν επιτεύχθηκε η αναμενόμενη αλλαγή
- Αν θεωρείται ότι χρειάζεται ολοένα μεγαλύτερη ποσότητα filler για να κρυφτεί η χαλάρωση
- Αν μετά από μεγάλη απώλεια βάρους έχει δημιουργηθεί πλεονάζον δέρμα στο πρόσωπο και στον λαιμό
Ούτε η χειρουργική έχει απεριόριστες δυνατότητες. Η επέμβαση δεν αλλάζει την ποιότητα του δέρματος, τις κηλίδες και τις λεπτές γραμμές· η γήρανση συνεχίζεται και μετά την επέμβαση. Έχει κινδύνους όπως αιμορραγία, λοίμωξη, απώλεια αισθητικότητας ή κινητικότητας λόγω βλάβης νεύρου, ασυμμετρία, εμφανή ουλή και τριχόπτωση γύρω από την ουλή. Πρέπει να γνωρίζετε ότι οι μελανιές μπορεί να φαίνονται για τουλάχιστον δύο εβδομάδες, ότι η ανάρρωση διαρκεί εβδομάδες και ότι η τελική εικόνα σταθεροποιείται μέσα σε μήνες. Δεν μπορεί να δοθεί βέβαιη υπόσχεση για το αποτέλεσμα· ορισμένοι άνθρωποι μπορεί να μην επιτύχουν την αλλαγή που περίμεναν.
Η χειρουργική απόφαση λαμβάνεται μαζί με τον γιατρό της αντίστοιχης χειρουργικής ειδικότητας που θα κάνει την επέμβαση, αφού αξιολογηθούν από κοινού η γενική κατάσταση της υγείας, τα φάρμακα, το κάπνισμα και οι προσδοκίες. Επειδή το κάπνισμα επιβαρύνει την επούλωση του τραύματος, πρέπει οπωσδήποτε να αναφερθεί σε αυτή τη συζήτηση.
Φυσιολογικό, για γιατρό ή επείγον;
| Κατάσταση | Τι μπορεί να σημαίνει | Τι κάνετε |
|---|---|---|
| Χαλάρωση που προχωρά σιγά σιγά με τα χρόνια, παρόμοια και στις δύο πλευρές | Αναμενόμενη συνέπεια της γήρανσης | Δεν χρειάζεται επίσκεψη για λόγους υγείας· αν σας ενοχλεί, μπορείτε να συζητήσετε τις επιλογές με γιατρό |
| Πτώση του βλεφάρου που επηρεάζει την όραση, νέα πτώση στο ένα βλέφαρο | Περίσσεια δέρματος ή πρόβλημα στις δομές που ανασηκώνουν το βλέφαρο | Απευθυνθείτε σε οφθαλμίατρο |
| Νέο πρήξιμο ή μάζα που παρατηρήσατε στον λαιμό ή κάτω από το σαγόνι | Αιτία άσχετη με τη χαλάρωση | Απευθυνθείτε χωρίς καθυστέρηση σε γιατρό |
| Ξαφνική πτώση στη μία πλευρά του προσώπου, στραβισμός της άκρης του στόματος, διαταραχή της ομιλίας, αδυναμία στο χέρι | Μπορεί να είναι εγκεφαλικό επεισόδιο ή παράλυση του προσωπικού νεύρου | Καλέστε αμέσως το 112 (ή τον τοπικό αριθμό έκτακτης ανάγκης) |
Μετά από θεραπεία μην περιμένετε αν εμφανιστούν τα εξής
- Αλλαγή στην όραση μετά από filler: καλέστε αμέσως το 112
- Έντονος και αυξανόμενος πόνος μετά από filler, λεύκανση του δέρματος ή δικτυωτός μωβ χρωματισμός: επικοινωνήστε χωρίς χρονοτριβή με τον γιατρό που έκανε την εφαρμογή· αν δεν μπορείτε, πηγαίνετε στο τμήμα επειγόντων
- Έγκαυμα με φουσκάλες, μούδιασμα που δεν υποχωρεί ή μειωμένη κινητικότητα σε ένα μέρος του προσώπου μετά από θεραπεία με ενέργεια: απευθυνθείτε σε γιατρό την ίδια ημέρα
- Αυξανόμενη ερυθρότητα, θερμότητα, έκκριμα, πυρετός ή έξοδος του νήματος από το δέρμα μετά από lifting με νήματα: απευθυνθείτε σε γιατρό την ίδια ημέρα
Τα προειδοποιητικά σημάδια που σχετίζονται με τα fillers περιγράφονται αναλυτικά στο άρθρο «Πότε είναι επείγον μετά από filler: αγγειακή απόφραξη και άλλα σημάδια κινδύνου».
Ρεαλιστικές προσδοκίες
- Οι μη χειρουργικές μέθοδοι δεν δίνουν το αποτέλεσμα ενός χειρουργικού lifting προσώπου· αυτό που μπορεί να περιμένει κανείς από αυτές είναι μια μέτρια σύσφιξη στην ήπια χαλάρωση.
- Η επίδραση μειώνεται με τον χρόνο και στις περισσότερες μεθόδους χρειάζεται επανάληψη για να διατηρηθεί· το πόσο συχνά θα χρειαστεί επανάληψη πρέπει να συζητηθεί από πριν.
- Η ίδια θεραπεία δεν δίνει το ίδιο αποτέλεσμα σε κάθε πρόσωπο· σε ορισμένους ανθρώπους μπορεί να μη φανεί εμφανής αλλαγή.
- Πολλές μη χειρουργικές θεραπείες η μία μετά την άλλη δεν αντικαθιστούν τη χειρουργική στην έντονη χαλάρωση.
- Το να μην κάνετε τίποτα είναι επίσης μια έγκυρη επιλογή· η χαλάρωση δεν είναι πρόβλημα υγείας.
Ερωτήσεις για τον γιατρό σας
- Η χαλάρωση που έχω είναι ήπια, μέτρια ή έντονη· κυριαρχεί η χαλάρωση του δέρματος ή η απώλεια όγκου;
- Πόση αλλαγή περιμένετε ρεαλιστικά στο δικό μου πρόσωπο από τη μη χειρουργική μέθοδο που προτείνετε;
- Πόσο διαρκεί αυτή η επίδραση και πόσο συχνά χρειάζεται επανάληψη για να διατηρηθεί;
- Πόσο ισχυρά είναι τα δεδομένα για την αποτελεσματικότητα αυτής της μεθόδου;
- Στη δική μου περίπτωση θα ήταν πιο σωστό να πάρω χειρουργική γνώμη;
- Ποιοι είναι οι συχνοί και οι σπάνιοι αλλά σοβαροί κίνδυνοι αυτής της θεραπείας;
- Πόσο διαρκεί η ανάρρωση μετά τη θεραπεία ή την επέμβαση και πότε μπορώ να επιστρέψω στη δουλειά;
- Αν προκύψει πρόβλημα, πώς και ποιες ώρες μπορώ να επικοινωνήσω μαζί σας;
Συχνές ερωτήσεις
Αντικαθιστούν οι μη χειρουργικές μέθοδοι το χειρουργικό lifting προσώπου;
Όχι. Οι μη χειρουργικές μέθοδοι μπορεί να δώσουν μέτρια σύσφιξη στην ήπια χαλάρωση· δεν αφαιρούν όμως το πλεονάζον δέρμα και δεν επανατοποθετούν τους χαλαρωμένους βαθιούς ιστούς. Στην έντονη χαλάρωση δεν πρέπει να αναμένεται ότι θα δώσουν την αλλαγή που δίνει η χειρουργική.
Διορθώνουν οι συσφικτικές κρέμες τη χαλάρωση;
Οι κρέμες δεν φτάνουν στις βαθιές στιβάδες από τις οποίες προέρχεται η χαλάρωση. Η επίδραση που φαίνεται οφείλεται κυρίως στην ενυδάτωση, είναι ήπια και χάνεται όταν σταματήσει η χρήση.
Ανυψώνει το filler τη χαλάρωση;
Το filler αναπληρώνει τον όγκο που χάθηκε· δεν ανυψώνει τον ιστό. Σε πρόσωπα όπου κυριαρχεί η απώλεια όγκου μπορεί να δώσει στήριξη· όμως η προσπάθεια να κρυφτεί η χαλάρωση με filler μπορεί να κάνει το πρόσωπο να φαίνεται βαρύ και πρησμένο.
Πότε φαίνεται η επίδραση του HIFU ή των ραδιοσυχνοτήτων;
Επειδή οι μέθοδοι αυτές λειτουργούν διεγείροντας την παραγωγή κολλαγόνου, η επίδραση δεν εμφανίζεται αμέσως αλλά συνήθως σταδιακά μέσα σε μήνες. Η επίδραση είναι μέτρια και διαφέρει από άτομο σε άτομο.
Πόσο κρατά το lifting με νήματα;
Μια συστηματική ανασκόπηση που συγκέντρωσε τις μελέτες ανέφερε ότι στις περισσότερες μελέτες η διάρκεια της ανόρθωσης με νήματα ήταν περιορισμένη. Η διάρκεια διαφέρει ανάλογα με το άτομο, το είδος του νήματος και τον βαθμό της χαλάρωσης.
Σε ποια ηλικία αρχίζει η χαλάρωση;
Δεν υπάρχει συγκεκριμένη ηλικία. Η γενετική, η έκθεση στον ήλιο, το κάπνισμα και οι αλλαγές βάρους επηρεάζουν πότε και πόσο γρήγορα θα προχωρήσει η διαδικασία.
Προλαμβάνουν οι ασκήσεις προσώπου τη χαλάρωση;
Τα δεδομένα ότι οι ασκήσεις προσώπου προλαμβάνουν ή διορθώνουν τη χαλάρωση είναι περιορισμένα.
Η μία πλευρά του προσώπου μου έπεσε ξαφνικά· μπορεί να είναι χαλάρωση;
Όχι. Η χαλάρωση λόγω ηλικίας αναπτύσσεται με τα χρόνια και με παρόμοιο τρόπο και στις δύο πλευρές. Η ξαφνική πτώση στη μία πλευρά του προσώπου, ιδιαίτερα αν συνοδεύεται από διαταραχή της ομιλίας ή αδυναμία στο χέρι, είναι επείγουσα κατάσταση· καλέστε αμέσως το 112.
Πηγές
- Many ways to firm sagging skin — American Academy of Dermatology (AAD)
- Facelift (rhytidectomy) — NHS (Ηνωμένο Βασίλειο), 2023
- Systematic review and meta-analysis of safety and efficacy of high-intensity focused ultrasound (HIFU) for face and neck rejuvenation (Ayatollahi A κ.συν.). PMID: 32026164 — Lasers in Medical Science, 2020
- Thread-Lift Sutures: Still in the Lift? A Systematic Review of the Literature (Gülbitti HA κ.συν.). PMID: 29481392 — Plastic and Reconstructive Surgery, 2018
- Dermal Fillers (Soft Tissue Fillers) — U.S. Food and Drug Administration (FDA), 2023
Επιτροπή Ειδικών Αισθητικής Ιατρικής
Το τουρκικό πρωτότυπο αυτού του άρθρου ελέγχθηκε από την Επιτροπή Ειδικών Αισθητικής Ιατρικής του Doktorclub. Η σελίδα αυτή είναι μετάφραση που συγκρίθηκε με το πρωτότυπο και δεν έχει ακόμη ελεγχθεί από ελληνόφωνο γιατρό.
