← Tüm hastalıklar

Kan ve bağışıklık sistemi hastalıkları

Edinsel aplastik anemi

Kemik iliğinin yeterince kan hücresi yapamadığı ciddi bir kan hastalığı. Çoğu zaman bağışıklık sistemi kemik iliğine saldırır. Kalıtsal değildir.

Türkiye'de Ulusal Yenidoğan Tarama Programı'nın (topuk kanı) panelinde yer almıyor. Kaynak

Orphanet'te bu hastalık için acil servis hekimlerine yönelik bir kılavuz var (dil: Fransızca). Orphanet'te görün

Acil durum kartı hazırlayın

Bu hastalık için takip, “Kan ve bağışıklık sistemi hastalıkları” grubu üzerinden yapılır.

Hastalığı tanıyalım

Bu bölüm henüz hekim incelemesinden geçmedi. MedlinePlus, Orphanet ve NHS gibi kaynakların hasta bilgilerinden sade Türkçeye aktarıldı. Her kişide hastalık farklı seyredebilir; tanı ve tedavi için hekiminize danışın.

Bu hastalıkta ne olur?

Kemik iliği; kırmızı ve beyaz kan hücreleri ile trombositleri yapar. Bu hastalıkta kök hücreler hasar görür ve sayısı azalır. Çoğu zaman bağışıklık sistemi yanlışlıkla kemik iliğine saldırır. Bazen bir ilaç, zehirli madde ya da virüs tetikler; çoğu kişide neden bulunamaz.

Hangi belirtiler görülebilir?

Hastalık birden ya da yavaş başlayabilir. Hafif ya da ağır olabilir. Belirtiler, hangi kan hücresinin ne kadar azaldığına bağlıdır.

  • Yorgunluk, halsizlik ve solukluk
  • Baş dönmesi ve nefes darlığı
  • Kolay morarma
  • Diş eti ve burun kanaması
  • Sık ya da uzun süren enfeksiyonlar
  • Kadınlarda adet kanamasının artması

Tanı nasıl konur?

Kan sayımında üç tür kan hücresi de düşüktür. Tanı için kemik iliği biyopsisi yapılır; ilikte hücreler çok azalmıştır. Kalıtsal nedenleri ve başka kan hastalıklarını ayırmak için ek testler yapılabilir.

Tedavi ve bakım

Tedavi, hastalığın ağırlığına ve kişinin yaşına göre seçilir. Çocuklarda ve gençlerde kök hücre, yani kemik iliği nakli öne çıkar. Nakil uygun değilse bağışıklığı baskılayan tedaviler kullanılır. Kan nakli ve enfeksiyonların önlenmesi destek tedavisidir. Düzenli izlem önemlidir. Hangi tedavinin uygun olduğuna hastalığı izleyen hekim karar verir.

Aile için: kalıtım ve genetik danışmanlık

Edinsel aplastik anemi kalıtsal değildir. Anne babadan geçmez ve çocuklara aktarılmaz. Ancak bazı aplastik anemiler kalıtsaldır, Fanconi anemisi gibi. Hekim bu yüzden kalıtsal nedenleri araştırabilir. Kalıtsal bir neden bulunursa genetik danışmanlık önerilir.

Kaynak: MedlinePlus: Aplastic Anemia · NORD: Acquired Aplastic Anemia · Orphanet: Idiopathic aplastic anemia (ORPHA:88)

Temel bilgiler

Nasıl kalıtılır?
Bilinmiyor
Genellikle ne zaman başlar?
Erişkinlikte
İlgili gen(ler)
PRF1, SBDS, IFNG, TERT, TERC
Güvenilir kaynaklar
Orphanet

Bu bilgiler Orphanet ve MedlinePlus kayıtlarından aktarılmıştır (son kontrol: 7 Ekim 2026). Sıklık değerleri yaklaşık aralıklardır.

Yalnız değilsiniz: Türkiye’deki hasta dernekleri

Bu hastalıkla ya da hastalık grubuyla ilgilenen, kâr amacı gütmeyen hasta ve aile kuruluşları. Bağlantılar bilgi içindir; Doktorclub bu kuruluşlarla bağlı değildir ve onları önermez.

Bu hastalığa özel bir hasta derneği bulamadık.

Tüm nadir hastalıklar için: Nadir Hastalıklar Federasyonu

Destek ve yardım

Doktorclub tanı koymaz, tedavi önermez ve hastane ya da hekim yönlendirmesi yapmaz. Bu sayfalar, hekiminizle konuşmanıza yardımcı olmak içindir.

Aplastik anemi ile ilgili gelişmeler

Klinik çalışmalar (ClinicalTrials.gov)

Klinik çalışma, yeni bir tedavinin gönüllü hastalarda güvenli olup olmadığını ve işe yarayıp yaramadığını kurallara bağlı biçimde araştırır. Çoğu çalışma belirli yaş, genetik değişiklik ve sağlık koşulları arar. Katılım gönüllüdür.

Bu liste tedavi önerisi değildir. Faz 1–3 çalışmalarında denenen tedaviler araştırma aşamasındadır (deneyseldir): etkinlikleri ve güvenlikleri henüz kanıtlanmamıştır, onaylı tedavi değildir. Bir çalışmaya katılım, çalışmanın koşullarına ve hekim değerlendirmesine bağlıdır; ilk adım tedavinizi yürüten hekimle konuşmaktır.

Hekiminize sorabilecekleriniz

  • Bu çalışma bizim için uygun olabilir mi?
  • Katılırsak şu anki tedavi ve kontroller nasıl etkilenir?
  • Çalışma nerede yapılıyor; yol ve konaklama gibi konular nasıl karşılanıyor?
  • Çalışmadan ayrılmak istersek ne olur?

ClinicalTrials.gov'da bu hastalık için 66 etkin girişimsel çalışma kayıtlı. 33 tanesi şu an katılımcı alıyor; Türkiye'de merkezi olan çalışma yok. Son kontrol: 7 Ekim 2026.

Öne çıkan kayıtlar (Türkiye'de merkezi olanlar önce). Çalışma adları kayıttaki özgün hâliyle (İngilizce):

Tüm çalışmaları ClinicalTrials.gov'da görün · Klinik çalışmalara katılmak

Kan ve bağışıklık sistemi hastalıkları: diğer gelişmeler

Tıbbi kodlar (hekiminizle konuşurken ve kaynak ararken)

Bu kodlar hastalığı uluslararası sınıflamalarda ve veri tabanlarında tanımlar. Hekiminizle konuşurken ya da güvenilir kaynak ararken işinize yarayabilir.

Orphanet kodu: ORPHA:88 · ICD-11 3A70.12

Kodlar 7 Ekim 2026 tarihinde WHO ICD-11 ve Orphanet kayıtlarıyla karşılaştırıldı.

Bu sayfa genel bilgi verir; tanının ve tedavinin yerini tutmaz. Belirtiler, tanı ve tedavi için hekiminize danışın.

Bu sayfalardaki bilgiler genel bilgilendirme amaçlıdır ve tıbbi tavsiye yerine geçmez. Tanı ve tedavi kararları için hekiminize danışın. Acil bir durumda 112'yi arayın.

Her gelişme açık bir kaynağa dayanır ve kanıt düzeyiyle etiketlenir. Reklam ve ilaç markası yoktur. Bilimsel ilkelerimiz