← Tüm hastalıklar

Kan ve bağışıklık sistemi hastalıkları

İmmün trombositopeni (İTP)

Bağışıklık sisteminin kan pulcuklarını yıktığı bir kan hastalığı. Bu küçük hücrelere trombosit denir. Sayıları düşer, kolay morarma ve kanama olur.

Türkiye'de Ulusal Yenidoğan Tarama Programı'nın (topuk kanı) panelinde yer almıyor. Kaynak

Orphanet'te bu hastalık için acil servis hekimlerine yönelik bir kılavuz var (dil: Fransızca, İspanyolca). Orphanet'te görün

Acil durum kartı hazırlayın

Bu hastalık için takip, “Kan ve bağışıklık sistemi hastalıkları” grubu üzerinden yapılır.

Hastalığı tanıyalım

Bu bölüm henüz hekim incelemesinden geçmedi. MedlinePlus, Orphanet ve NHS gibi kaynakların hasta bilgilerinden sade Türkçeye aktarıldı. Her kişide hastalık farklı seyredebilir; tanı ve tedavi için hekiminize danışın.

Bu hastalıkta ne olur?

Bağışıklık sistemi yanlışlıkla trombositlere karşı antikor yapar. Trombositler, kanın pıhtılaşmasına yardım eden küçük hücrelerdir. Antikor taşıyan trombositler daha çok dalakta yıkılır. Sayıları düşünce kolay morarma ve kanama olur. Çocuklarda çoğu zaman bir virüs enfeksiyonundan sonra başlar.

Hangi belirtiler görülebilir?

Belirtiler çoğu zaman cilt ve ağızda görülür. Trombosit sayısı düştükçe kanama riski artar.

  • Kolay ya da kendiliğinden morarma
  • Ciltte iğne ucu gibi kırmızı noktalar
  • Burun ve diş eti kanaması
  • Ağızda kan kabarcıkları
  • Ağır ya da uzun adet kanaması
  • İdrarda, kusmukta ya da dışkıda kan (daha az)
  • Yorgunluk
  • Beyin içi kanama (nadir)

Tanı nasıl konur?

Tam kan sayımıyla trombosit sayısına bakılır. Kan yaymasında hücreler mikroskopla incelenir. Tanı için düşük trombositin başka nedenleri dışlanır. Gerekirse kemik iliği incelemesi yapılır.

Tedavi ve bakım

Çocukların çoğunda hastalık bir yıl içinde kendiliğinden düzelir. Bu yüzden çocuklarda çoğu zaman yakın izlem yeterlidir. Gerekirse bağışıklığı baskılayan ilaçlar ya da damardan antikor tedavisi verilir. Trombosit yapımını artıran ilaçlar da önemli bir seçenektir. Bazı kişilerde dalağın alınması gündeme gelebilir. Kanamayı artırabilen bazı ağrı kesiciler önerilmez. Hangi tedavinin uygun olduğuna hastalığı izleyen hekim karar verir.

Aile için: kalıtım ve genetik danışmanlık

İTP kalıtsal bir hastalık değildir. Bağışıklık sisteminin kendi hücrelerine saldırmasıyla ortaya çıkar. Ailede genellikle başka hasta olmaz. Ailede birden çok kişide trombosit düşüklüğü varsa doğuştan bir trombosit hastalığı da düşünülür. Bu durumda genetik danışmanlık yol gösterebilir.

Kaynak: MedlinePlus: Immune thrombocytopenic purpura (ITP) · NORD: Immune Thrombocytopenia

Temel bilgiler

Ne kadar sık?
Toplumda görülme sıklığı: 10 000 kişide 1-5 (Avrupa)
Nasıl kalıtılır?
Kalıtsal değil
Genellikle ne zaman başlar?
Her yaşta
Güvenilir kaynaklar
Orphanet

Bu bilgiler Orphanet ve MedlinePlus kayıtlarından aktarılmıştır (son kontrol: 7 Ekim 2026). Sıklık değerleri yaklaşık aralıklardır.

Yalnız değilsiniz: Türkiye’deki hasta dernekleri

Bu hastalıkla ya da hastalık grubuyla ilgilenen, kâr amacı gütmeyen hasta ve aile kuruluşları. Bağlantılar bilgi içindir; Doktorclub bu kuruluşlarla bağlı değildir ve onları önermez.

Bu hastalığa özel bir hasta derneği bulamadık.

Tüm nadir hastalıklar için: Nadir Hastalıklar Federasyonu

Destek ve yardım

Doktorclub tanı koymaz, tedavi önermez ve hastane ya da hekim yönlendirmesi yapmaz. Bu sayfalar, hekiminizle konuşmanıza yardımcı olmak içindir.

İTP ile ilgili gelişmeler

Klinik çalışmalar (ClinicalTrials.gov)

Klinik çalışma, yeni bir tedavinin gönüllü hastalarda güvenli olup olmadığını ve işe yarayıp yaramadığını kurallara bağlı biçimde araştırır. Çoğu çalışma belirli yaş, genetik değişiklik ve sağlık koşulları arar. Katılım gönüllüdür.

Bu liste tedavi önerisi değildir. Faz 1–3 çalışmalarında denenen tedaviler araştırma aşamasındadır (deneyseldir): etkinlikleri ve güvenlikleri henüz kanıtlanmamıştır, onaylı tedavi değildir. Bir çalışmaya katılım, çalışmanın koşullarına ve hekim değerlendirmesine bağlıdır; ilk adım tedavinizi yürüten hekimle konuşmaktır.

Hekiminize sorabilecekleriniz

  • Bu çalışma bizim için uygun olabilir mi?
  • Katılırsak şu anki tedavi ve kontroller nasıl etkilenir?
  • Çalışma nerede yapılıyor; yol ve konaklama gibi konular nasıl karşılanıyor?
  • Çalışmadan ayrılmak istersek ne olur?

ClinicalTrials.gov'da bu hastalık için 118 etkin girişimsel çalışma kayıtlı. 77 tanesi şu an katılımcı alıyor; 11 tanesinin Türkiye'de merkezi var. Son kontrol: 7 Ekim 2026.

Öne çıkan kayıtlar (Türkiye'de merkezi olanlar önce). Çalışma adları kayıttaki özgün hâliyle (İngilizce):

Tüm çalışmaları ClinicalTrials.gov'da görün · Klinik çalışmalara katılmak

Kan ve bağışıklık sistemi hastalıkları: diğer gelişmeler

Tıbbi kodlar (hekiminizle konuşurken ve kaynak ararken)

Bu kodlar hastalığı uluslararası sınıflamalarda ve veri tabanlarında tanımlar. Hekiminizle konuşurken ya da güvenilir kaynak ararken işinize yarayabilir.

Orphanet kodu: ORPHA:3002 · ICD-11 3B64.10

Kodlar 7 Ekim 2026 tarihinde WHO ICD-11 ve Orphanet kayıtlarıyla karşılaştırıldı.

Bu sayfa genel bilgi verir; tanının ve tedavinin yerini tutmaz. Belirtiler, tanı ve tedavi için hekiminize danışın.

Bu sayfalardaki bilgiler genel bilgilendirme amaçlıdır ve tıbbi tavsiye yerine geçmez. Tanı ve tedavi kararları için hekiminize danışın. Acil bir durumda 112'yi arayın.

Her gelişme açık bir kaynağa dayanır ve kanıt düzeyiyle etiketlenir. Reklam ve ilaç markası yoktur. Bilimsel ilkelerimiz