Vajinal akıntı: normal mi, enfeksiyon mu? Renk ve koku

Berrak ya da beyaz, hafif kaygan veya yapışkan, belirgin kokusu olmayan ve adet döngüsüyle miktarı değişen akıntı normaldir (NHS, 2024). Balık kokulu ince gri akıntı en sık bakteriyel vajinozu, kaşıntılı kesik süt gibi akıntı mantarı, sarı-yeşil köpüklü akıntı trikomonası düşündürür. Yeni partnerden sonra değişen akıntıda klamidya ve gonore testi de gerekir. Renk tek başına tanı koydurmaz; muayene ve test gerekir.

• Bakteriyel vajinoz (BV), dünyada vajinal akıntının en sık nedenidir (CDC, 2021) ve üreme çağındaki kadınların %23–29'unu etkiler (WHO, Kasım 2025).
• Kadınların yaklaşık %75'i hayatında en az bir kez vajinal mantar (kandidiyaz) geçirir (CDC, 2021).
• Normal vajinal pH 4,5 veya altındadır; BV ve trikomonasta pH 4,5'in üzerine çıkar, mantarda normal kalır (CDC, 2021).
• Mikroskopi trikomonas ve mantarı vakaların yaklaşık yarısında kaçırır; trikomonasta NAAT (PCR) testi çok daha duyarlıdır (CDC, 2021).
• Trikomonaslı kadınların yarıdan fazlasında hiç belirti yoktur (WHO, Kasım 2025); klamidya ve gonorede de servisit (rahim ağzı iltihabı) çoğu zaman sessizdir (CDC, 2021).
• Eczaneden alınan mantar ilacından sonra belirti sürüyor ya da 2 ay içinde geri geliyorsa muayene ve test gerekir (CDC, 2021).
• Yağ bazlı vajinal krem ve ovüller lateks kondom ve diyaframı zayıflatabilir (CDC, 2021).

Normal akıntı, vajinayı nemli tutan ve doğal temizliği sağlayan sıvı ve mukustur. NHS'ye göre berrak ya da beyazdır, belirgin ya da kötü kokusu yoktur; döngüye göre koyu-yapışkan ya da kaygan-ıslak olabilir. Yumurtlama döneminde artması, gebelikte ve hormonal doğum kontrol yöntemi kullanırken miktarının değişmesi beklenen durumlardır.

Akıntıyı "bastırmak" için vajina içini yıkamak normal florayı bozar ve BV riskini artırır; ayrıntılar vajinal duş yazımızda. Dış genital bölgeyi suyla yıkamak yeterlidir.

Akıntının özellikleri olası nedeni gösterir, ama kesin tanı için muayene ve test gerekir. Aşağıdaki tablo en sık nedenlerin tipik özelliklerini özetler:

Kaynaklar: CDC 2021 STI Tedavi Kılavuzu (vajinal akıntı, BV, kandidiyaz, trikomonas, servisit bölümleri); NHS Vaginal discharge (2024); Healthdirect (2026).

Birden fazla neden aynı anda bulunabilir. Örneğin BV ve trikomonas birlikte görülebilir; bu yüzden mantar ilacına yanıt vermeyen her akıntıda tekrar tekrar mantar ilacı denemek yerine test istemek gerekir.

Kötü, balık benzeri koku en sık bakteriyel vajinozdan kaynaklanır; trikomonas ve unutulmuş tampon da kötü koku yapar. Mantar enfeksiyonu genellikle koku yapmaz. BV cinsel yolla bulaşan bir enfeksiyon olarak sınıflanmaz, ancak cinsel etkinlikle ilişkilidir. 2025'te yayımlanan StepUp çalışmasından sonra ACOG, tekrarlayan BV'de düzenli erkek partnerin de tedavi edilmesini önermeye başladı; CDC 2021 kılavuzu bunu henüz önermez.

Unutulmuş tampon veya içeride kalan başka bir cisim sarı, yeşil, pembe, gri ya da kahverengi akıntı ve kötü koku yapabilir. Cismi başka bir nesneyle çıkarmaya çalışmayın; kırılan ya da parçalanan cisimlerde hemen sağlık kuruluşuna gidin (Healthdirect, 2026).

Yeni ya da birden fazla partnerden sonra değişen akıntıda vajinal sürüntüden klamidya ve gonore NAAT testi istenmelidir; trikomonas NAAT'ı da aynı örnekten çalışılabilir. Klamidya ve gonore çoğu zaman belirti vermez ama tedavi edilmezse pelvik inflamatuvar hastalığa, tüp hasarına ve kısırlığa yol açabilir. Test pencereleri ve hangi enfeksiyonun hangi örnekle arandığı cinsel yolla bulaşan enfeksiyon testleri yazısında anlatılır.

İdrarda yanma eşlik ediyorsa bunun idrar yolu enfeksiyonundan mı vajinitten mi kaynaklandığını ayırmak için idrarda yanma nedenleri yazısına bakın. Genital yara, kabarcık ya da ülser varsa herpes de düşünülür.

Daha önce hekimin mantar tanısı koyduğu ve belirtileri tamamen aynı olan biri için kısa süreli azol ilacı mantıklı bir başlangıç olabilir; ancak CDC, belirti geçmezse ya da 2 ay içinde tekrarlarsa muayene ve test önerir. Kendi kendine mantar tanısı koyanların bir kısmında neden BV veya trikomonastır. Türkiye'de yaygın satılan metronidazol + mikonazol ya da tinidazol + tiokonazol içeren kombine vajinal ovüller CDC'nin önerdiği rejimler arasında yer almaz ve iki farklı hastalığın ayrımını bulanıklaştırır.

Gebelikte akıntının artması normaldir. Ancak sulu bir akıntının birden ya da sürekli sızıntı şeklinde gelmesi su gelmesi (zarların yırtılması) olabilir; tampon kullanmayın, ped takıp hemen doğum hekiminize veya doğumhaneye başvurun (NHS). Gebelikte belirtili BV mutlaka tedavi edilir ve gebelikte kendi kendine ilaç kullanılmaz.

Menopozdan sonra az miktarda akıntı olabilir, ancak kanlı ya da kahverengi akıntı miktarı ne olursa olsun değerlendirilmelidir; bkz. menopoz sonrası kanama.

• Nereye başvurulur? İlk basamak aile hekimidir (ASM); muayene, pH ve mikroskopi, gerekirse kültür ve NAAT için kadın hastalıkları ve doğum polikliniğine MHRS'den randevu alınır. Kimlik vermeden test isteyenler için Gönüllü Danışmanlık ve Test Merkezleri (GDTM) HIV testi yapar; trikomonas ve klamidya testi sunduklarına dair güncel bilgi bulunamadı.
• Test erişimi: Trikomonas ve klamidya-gonore NAAT'ının kamu hastanelerinde ne kadar yaygın yapıldığı ve SGK kapsamı doğrulanamadı. Tanı yalnız mikroskopiyle konduysa ve belirti sürüyorsa NAAT isteyebilirsiniz.
• İlaçlar: Ağızdan metronidazol, vajinal %2 klindamisin krem, tinidazol ve seknidazol TİTCK listesinde ruhsatlıdır; ağızdan flukonazol beyaz reçeteyle satılır (TİTCK Ruhsatlı Ürünler Listesi, 25 Eylül 2026; kardeş yazılarda doğrulandı). Vajinal azol ürünlerinin reçete statüsü doğrulanamadı.
• İç yıkama: Türkiye'de iç yıkama farklı çalışmalarda %9,6 ile %38,6 arasında bildirilmiştir; aileden öğrenilen bir alışkanlıktır ve BV için risk etkenidir.
• Rahim ağzı taraması: Akıntı muayenesi kanser taraması değildir. Ulusal programda 30–65 yaş kadınlara 5 yılda bir HPV-DNA testi önerilir; KETEM, toplum sağlığı merkezi veya ASM'de ücretsiz yapılır (Türk Tıbbi Onkoloji Derneği özeti).

• Akıntıyla birlikte 38 °C üzeri ateş, şiddetli alt karın ağrısı veya ilişkide derin ağrı: aynı gün; pelvik inflamatuvar hastalık olabilir.
• Tampon veya adet kabı kullanırken yüksek ateş, kas ağrısı, zımpara gibi döküntü: ürünü çıkarın ve hemen başvurun. Bilinç bulanıklığı, solunum güçlüğü, cam bardak testiyle solmayan döküntü veya derinin morarması varsa 112'yi arayın; toksik şok sendromu olabilir (NHS).
• Gebelikte su gelmesi, kanama veya kötü kokulu akıntı ile ateş: doğumhaneye.
• Adet gecikmesiyle birlikte kanlı akıntı ve tek taraflı karın ağrısı: dış gebelik açısından acil servis.

• Kasım 2025 – WHO: BV ve trikomonas bilgi notları güncellendi (BV yaygınlığı %23–29; trikomonasta 2020'de 156 milyon yeni enfeksiyon).
• 17 Ekim 2025 – ACOG: Tekrarlayan BV'de erkek partnerin eş zamanlı tedavisi ilk kez önerildi (StepUp, NEJM, 6 Mart 2025).
• CDC 2021 STI Tedavi Kılavuzu vajinal akıntı bölümleri hâlâ geçerli ABD kılavuzudur; 1 Ekim 2026 kontrolünde ilgili CDC sayfalarının tarihi hâlâ 22 Temmuz 2021.